Druckschrift 
2,1 (1485)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

QueſtioLXXIII

ē quorundā hereticoꝝ error qui ponētes omnia pctā eſſeparia. dicn̄t etiā penas inferni pares. qͣꝫtum ex verbisTullij ꝑſpici pōt. ſtoyci ducebant̉ ex hoc cōſiderabantpctm̄ ex ꝑte priuationis tm̄ ꝓut .ſ. eſt receſſus a rōne. Un̄ſimpliciter eſtimātes nulla priuatio ſuſciꝑet magis etminus. poſuerunt omnia pct̄a paria. Sed ſiqͥs diligēter cōſideret inueniet duplex priuationū genꝰ. Eſt eniꝫdam ſimplex pura priuatio. cōſiſtit quaſi in corruptu ſicut mors eſt priuatio vite. tenebra ē priuatio luīs. tales priuatiōes recipiūt magis minꝰ. qꝛ nihi l reſiduū eſt de habitu oppoſito. vn̄ minꝰ eſt mortuus aliquis primo die mortis tertio vel quarto qͣꝫ poſt annuꝫqn̄ cadauer fuerit reſolutū. ſil̓iter eſt magis tenebroſa domus ſi lucerna ſit oꝑta pluribꝰ velaminibꝰ qͣꝫ ſiſit oꝑta vno ſolo velamine totū lumen ītercludente. Eſtaūt alia priuatio ſimplex. ſed aliqͥd retinēs de habituoppoſito. quidem priuatio magis ꝯſiſtit in corrūpi qͣꝫ īcorruptū eſſe ſicut egritudo priuat debitā ꝯmenſurationem humoꝝ. ita tn̄ aliqͥd eiꝰ remaneat. alioqͥn non remaneret aīal viuū. ſimile eſt de turpitudine alijs huiuſmodi. Hmōi aūt priuatiōes recipiūt magis minusex ꝑte eiꝰ qd̓ remanet de habitu ꝯtrario. multuꝫ .n. refertad egritudinē vel turpitudinē vtꝝ plus vel minus a debita ꝯmenſuratione humanoꝝ vel mēbroꝝ recedat̉. ſil̓idicendū ē de vitijs pctīs. ſic .n. in eis priuat̉ debita ꝯmēſuratio rōnis vt totaliter ordo rōnis tollat̉ alioqͥn ma ſi ſit integrū deſtruit ſeipſū. vt dr̄ in. iiij. ethi. enimpoſſet remanere ſubſtantia actꝰ vel affectio agentis niſialiquid remaneret de ordine rōniſ. multū intereſt adgrauitatē pctī. vtrū plus vel minus recedat̉ a rectitudinerōnis. ẜm hoc dicendū ē omnia pctā ſunt pariaIAd i. dd̓. pct̄ā ꝯmittere licet ꝓpter aliquā deordinationē quā habēt. vn̄ illa maiorē deordinationē continent ſunt magis illicita. cōſequēs grauiora peccata. Ad. ij. dd̓m illa ꝓcedit de peccato ac ſi eēt priuatio pura. Ad. iij. dd̓m virtutes ſūt ēquales ꝓportionabiliter in vno eodē. tn̄ vna virtus p̄cedit aliā dignitate ẜm ſuā ſpēm. vnus etiā ē alio virtuoſior ī eadēſpē virtutis. vt ſupra habitū ē. tn̄ ſi virtutes eēt pareſ ſequeret̉ vitia paria. quia virtutes habēt connexionem non autem vitia ſeu peccata.D tertium ſic proceditur. Uidet̉ peccatoꝝ grauitas varietur ẜmobiecta. Grauitas enī peccati ꝑtinet ad modū vel qualitatem ipſius peccati. ſed obiectū ē materia ip̄ius peccati. ẜm diuerſa obiecta peccatoꝝ grauitas variatur.Pre. Grauitas peccati ē intentio malicie ipſius. peccatūaūt hꝫ rōnem malicie ex ꝑte cōuerſionis ad propriuꝫobiectū. qd̓ eſt quoddā bonū appetibile. ſed magis ex ꝑteauerſionis. grauitas peccatoꝝ variat̉ ẜm diuerſa obiecta. Pre. Peccata habēt diuerſa obiecta ſunt diuerſorū generū. ſed ea ſunt diuerſoꝝ geneꝝ ſuntꝑabilia. vt probat̉ in .vij. phiſicoꝝ. vnū pctm̄ ē grauius altero ẜm diuerſitatē obiectoꝝ. Sed contra. peccata recipiunt ſpēm ex obiectis. vt ex ſupra dictis pꝫ. ſedaliquorū peccatoꝝ vnū ē grauius altero ẜm ſuaꝫ ſpem. ſicut homicidiū furto. grauitas peccatoꝝ differt ẜm obiecta. Rn̄. dd̓m ſicut ex ſupradictis pꝫ. grauitas peccatoꝝ differt eo quo vna egritudo ē alia grauior. ſic̄ eniꝫbonū ſanitatis cōſiſtit in quadā cōmenſuratione humo cōueniētiam ad naturā aīalis. ita bonū virtutis cō-

ſiſtit in quadā cōmenſuratiōe hūani actus ẜm ꝯuenientiam ad regulā rōnis. Manifeſtū eſt aūt tanto eſt grauior egritudo quāto tollit̉ debita humanoꝝ cōmenſuratio ꝯmenſurationē prioris prīcipij. ſicut egritudo queꝓuenit in corpore hūano ex corde qd̓ eſt principiū vite. vl̓ex aliquo qd̓ appropinquat cordi ꝑiculoſior ē. vnd̓ oportet etiā peccatū ſit tanto grauius qͣꝫto deordinatio contingit circa aliqd̓ principiū qd̓ ē prius in ordine rationisratio aūt ordinat oīa imagibilibꝰ ex fine. quāto pecca cōtingit in actibꝰ hūanis ex altiori fine tanto peccatuꝫē grauius. obiecta aūt actuū ſūt fines eoꝝ. vt ex ſupra dictis pꝫ. ẜm diuerſitatē obiectorū attendit̉ diuerſitasgrauitatis in peccatis. ſicut pꝫ res exteriores ordinant̉ad hominē ſicut ad finē. aut ordinat̉ vlteriꝰ in deū. ſic̄in finē. vnde peccatū qd̓ eſt circa ipſam ſubſtantiā hoīs.ſicut homīcidiū ē grauius pctō qd̓ eſt circa res exteriores.ſicut furtū. adhuc ē grauiꝰ peccatū qd̓ īmediate contradeū cōmittitur. ſicut infidelitas. blaſphemia hmōi. inordine quorūlibet hoꝝ peccatoꝝ vnū peccatū ē grauiꝰ altero ẜm qd̓ ē circa aliquid prīcipalius vel minus prīcipale.Et qꝛ peccata habēt ſpēm ex obiectis. dr̄ia grauitatisattendit̉ penes obiecta ē prima principalis. quaſi cōſequēs ſpēm. Ad. i. dd̓m. obiectum ſi ſit materiacirca quā terminat̉ actus. habet tn̄ rōnem finis ẜm ītētio agentis fertur in ipſum. vt ſupra dictū eſt. forma aūtactus moralis dependet ex fine vt ex ſuꝑioribus patetAd. ij. dd̓m ex ip̄a indebita cōuerſione ad aliqd̓ bonuꝫcōmutabile ſequit̉ auerſio ab in cōmutabili bono. ī quaꝑficitur mali. oportet ẜm diuerſitatē eoꝝ pertinent ad cōuerſionē ſequat̉ diuerſa grauitas malicie inpeccatis. Ad. iij. dd̓m. oīa obiecta humanoꝝ actuuꝫhabent ordinē ad inuicē. ideo oēs actus hūaniˢ quodāmodo cōueniunt in vno genere ẜm ordināt̉ ad vltimūfinē. ideo nihil prohibet omnia pcta eſſe comparabilia.D quartum ſic proceditur. Uidetur grauitas peccatoꝝ differat̉ẜm dignitatē virtutum quibus peccata opponunt̉. vt ſupra maiori virtuti grauius peccatū opponat̉. qꝛ vt dicit̉Prouer. xv. In abundanti iuſticia virtus maxima eſt.ſicut aūt dicit dn̄s Matth. v. Abundans iuſticia cohibetirā. que ē minus peccatū qͣꝫ homicidiū qd̓ cohibet minoriuſticia. maxime virtuti opponit̉ minimū peccatum FPre. In. ij. ethi. dicit̉ virtus ē circa difficile bonumex quo videt̉ maior virtus ſit circa magis difficile. ſedminus eſt peccatum ſi deficiat in magis difficili qͣꝫ ſideficiat in minus difficili. ergo maiori virtuti minus peccatum opponitur. Preterea. Charitas eſt maior virtus quam fides ſpēs. vt dicitur. i. ad Coꝝ. xiij. Odiumaūt qd̓ opponit̉ charitati eſt minus peccatū qͣꝫ infidelitasvel deſperatio. opponunt̉ fidei ſpei. ergo maiori virtuti opponitur minus peccatum. Eed ꝯtra eſt qd̓ phūsdicit in. viij. ethi. peſſimū optimo ꝯtrariū eſt. optimuꝫautē in moralibꝰ eſt maxima virtus. peſſimū autē grauiſſimuꝫ peccatum. maxime virtuti opponit̉ grauiſſimumpeccatū. Rn̄. dd̓m. virtuti opponitur aliquod peccatum. vno quidē principaliter directe. quod ſ eſt circa idem obiectum. nam cōtraria circa idem ſūt. hoc modo oportet maiori virtuti opponatur grauius peccatuꝫſicut enim ex parte obiecti attendit̉ maior grauitas peccati. ita etiam maior dignitas virtutis. vtrumqꝫ eniꝫ ex obiecto ſpeciem ſortitur. vt ex ſupra dictis patet. vn̄ oportet