QueſtioLXXIII
ꝙ in corruptionibꝰ diuerſaꝝ circūſtātiaꝝ ē idē motiuū. ſicut illiberalis ab eodē mouet̉ ꝙ accipiat qn̄ nō oportet. etvbi nō oportet. ⁊ plus qͣꝫ oportet. ⁊ ſimiliter de alijs circūſtantijs. hoc enī facit ꝓpter inordinatū appetitū pecuniecōgregande. ⁊ in talibꝰ diuerſaꝝ circūſtantiaꝝ corruptiones nō diuerſificant ſpēs peccatoꝝ. ſed ꝑtinēt ad vnam ⁊eandē pctī ſpēm. Quādoqꝫ vero ꝯtingit ꝙ corruptionesdiuerſaꝝ circūſtantiaꝝ ꝓueniūt a diuerſis motiuis. putaꝙ aliqͥs p̄proꝑe cōmedat. ſpōt ꝓuenire ex hoc ꝙ hō nō poteſt ferre dilationē cibi propter facilē cōſumptionem humiditatis. ꝙ vero appetat īmoderatū cibū. pōt ꝯtingereꝓpter virtutē nature potentē ad cōuertendū multū cibū.ꝙ autē aliquis appetat cibos delicioſos. ꝯtingit ꝓpter appetitū delectatiōis que ē in cibo. vnde in talibus diuerſarum circūſtantiaꝝ corruptiones inducunt diuerſas pctīſpēs. ¶ Ad. i. gͦ dd̓m ꝙ malū inquantū hmōi priuatio ē.⁊ ideo diuerſificat̉ ſpē ẜm ea que priuāt̉. ſicut ⁊ cetere priuationes. ſed pctm̄ nō ſortit̉ ſpēm ex parte priuatiōis velauerſionis. vt ſupra dictum ē. ſed ex cōuerſione ad obiectūactus. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ circūſtantia nūqͣꝫ tranſfert actuꝫin aliā ſpēm niſi quando ē aliud motiuum. ¶ Ad. iij. dicendū ꝙ in diuerſis ſꝑēbus gule diuerſa ſunt motiua. ſi¶ Queſtio. LXXIIIcut dictū eſt.Einde ꝯſideranduꝫeſt de cōꝑatione peccatoꝝ ad inuicē. Et circahoc querunt̉ decē. Primo vtꝝ oīa pctā ⁊ vitiaſint ꝯnexa. Secūdo vtꝝ oīa ſint paria. Tertio vtꝝ grauitas pctōꝝ attendatur ẜm obiecta. Quarto vtrū ẜm dignitatē virtutis quibꝰ peccata opponunt̉. Quinto vtrumpctā carnalia ſint grauiora qͣꝫ ſpūalia. Sexto vtꝝ ẜm cauſas pctōꝝ attendat̉ grauitas peccatoꝝ. Septimo vtrumẜm circūſtantias. Octauo vtꝝ ẜm quantitatē nocumenti. Nono vtꝝ ẜm cōditionē ꝑſone ī quā peccatur. Decīovtꝝ ꝓpter magnitudinē ꝑſone peccantis aggrauet̉ pctm̄O primuꝫ ſic proceditur. Uidet̉ ꝙ omnia pctā ſint ꝯnexa. Dicit̉ eniꝫIaco. ij. Quicūqꝫ totā legē ſeruauerit. offendat auteꝫ invno. factus ē oīuꝫ reus. ſed idē ē eē reum omniū mādatoꝝ legis qd̓ habere oīa peccata. qꝛ ſicut Ambro. dic̄ peccatū ē tranſgreſſio legis diuine ⁊ celeſtiū inobediētia mandatoꝝ. ergo quicūqꝫ peccat vno peccato ſubijcit̉ omnibꝰpctīs. ¶ Pre. Quodlibet pctm̄ excludit virtutē ſibi oppoſitā. ſꝫ qui caret vna virtute caret omnibus. vt patet exſupra dictis. ergo qui peccat vno pctō priuat̉ oībꝰ virtutibus. ſed qui caret virtute hꝫ vitiū ſibi oppoſitū. gͦ qui habet vnū peccatū habꝫ oīa peccata. ¶ Pre. Uirtutes ſuntomnes cōnexe que cōueniunt in vno principio. vt ſuprahabitū ē. ſed ſicut virtutes ꝯueniūt in vno principio. ita ⁊peccata. qꝛ ſicut amor dei qui facit ciuitatē dei ē principiū⁊ radix omniū virtutū. ita amor ſui qui facit ciuitatē babylonis ē radix omniū peccatoꝝ. vt pꝫ per Aug. xiiij. d̓ ciui. dei. gͦ etiā omnia vitia ⁊ peccata ſunt ꝯnexa. ita vt quivnuꝫ habet habeat oīa. ¶ Sed ꝯtra quedā vitia ſunt ſibiinuicē ꝯtraria. vt pꝫ per phūm in. ij. ethi. ſed impoſſibileē ꝯtraria ſimul ineſſe eidem. ergo impoſſibile eſt oīa peccata ⁊ vitia ſibi eſſe inuicem cōnexa. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ aliterſe habet intentio agentis ẜm virtutē ad ſequendū rōnem⁊ aliter intentio peccantis ad diuertendū a rōne cuiuſſibet enī agentis ẜm virtutē intentio ē vt ip̄ius rōnis regulā ſequat̉. ⁊ iō oīuꝫ virtutū intentio in idē tendit. ⁊ ꝓpter
hoc oēs virtutes hn̄t ꝯnexionē ad inuicē in ratione rectaagibiliū que ē prudētia. ſicut ſupra dictū eſt. ſed intentiopeccantis nō ē ad hoc ꝙ recedat ab eo qḋ ē ẜm rōnē. ſꝫ potius qd̓ tendat in aliqd̓ bonū appetibile a quo ſpēm ſortitur. Hmōi aūt bona in que tendit intēt̓io peccantis a ratione recedēs ſunt diuerſa. nullā ꝯnexionē habentia ad īuicē. imo etiā interdū ſunt ꝯtrari a. Cū igit̉ vitia ⁊ peccataſpēm habeāt ẜm illud ad qd̓ cōuertunt̉. manifeſtū ē ꝙ ẜꝫillud qd̓ perficit ſpēm pctōꝝ nullā ꝯnexionē habēt pctāad inuicē. nō enī pctm̄ cōmittit̉ in accedēdo a multitudīead vnitatē. ſicut accidit in virtutibꝰ q̄ ſunt annexe. ſed potius in recedēdo ab vnitatē ad multitudinē. ¶ Ad i. gͦ dicendū ꝙ Iacobo loquit̉ de pctō nō ex ꝑte cōuerſiōis ẜmꝙ pctā diſtinguunt̉. ſicut dictū ē. ſed loquit̉ de eis ex ꝑteauerſionis. inqͣꝫtū .ſ. hō peccādo recedit a legis mandatooīa aūt legis mandata ſunt ab vno ⁊ eodē. vt ip̄e ibidē dicit. ⁊ iō idē deꝰ cōtennit̉ in oī pctō. ⁊ ex hac ꝑte dicit ꝙ quioffendit ī vno factus ē oīum reꝰ. qꝛ .ſ. vno pctō peccandoincurrit pene reatū ex hoc ꝙ cōtennit deū. ex cuiꝰ cōtēptuꝓuenit oīuꝫ pctōꝝ reatus. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ ſicut ſupradictū ē. nō ꝑ quēlibet actū pctī tollit̉ virtꝰ oppoſita. nampctm̄ veniale virtutē nō tollit. pctm̄ aūt mortale tollit virtutē infuſam inquantū auertit a deo. ſed vnus actꝰ peccati etiā mortalis nō tollit habitū virtutis acqͥſite. ſꝫ ſi multiplicent̉ actus intm̄ ꝙ generet̉ cōtrarius habitꝰ. excludihabitꝰ virtutis acquiſite. qua excluſa excludit̉ prudentiaqꝛ cū hō agit cōtra quācūqꝫ virtutē agit cōtra prudentiāſine qua nulla virtus moralis eē pōt. vt ſupra habitū eſt⁊ iō ꝑ cōſequēe excludunt̉ oēs virtutes morales qͣꝫtumad perfectū ⁊ formale eſſe virtutis qd̓ habēt ẜm ꝙ participant prudentiā. remanēt tn̄ inclinationes ad actꝰ virtutū nō habētes rōnem virtutis. ſed nō ſequit̉ ꝙ ꝓpter hochō incurrat oīa vitia vel pctā. Primo quidē qꝛ vni virtuti plura vitia opponunt̉. ita ꝙ virtus pōt priuari ꝑ vnumeoꝝ. etiā ſi alteꝝ eorū nō adſit. Scd̓o qꝛ pctm̄ directe opponit̉ virtuti quātū ad inclinationē virtutis ad actuꝫ. vtſupra dictū ē. vnde remanentibꝰ aliquibꝰ inclinationibꝰvirtuoſis nō pōt dici ꝙ hō habeat vitia vel pctā oppoſita.Ad. iij. dd̓m ꝙ amor dei ē cōgregatiuꝰ inqͣꝫtū affectuꝫhoīs a multis ducit in vnum. ⁊ iō virtutes q̄ ex amore deicauſant̉ cōnexionē habēt. ſed amor ſui diſgregat affectuꝫhoīs ī diuerſa. ꝓut .ſ. hō ſe amat appetendo ſibi bona tēporalia que ſunt varia ⁊ diuerſa. ⁊ iō vitia ⁊ pctā que cauſantur ex amore ſui non ſunt connexa.D ſecūdū ſic proceditur. Uidet̉ ꝙ oīa pct̄ā ſint paria. Hoc enī eſt peccare facere qd̓ nō licet. ſed facere quod nō licet vno ⁊ eodēmodo in oībꝰ rep̄hendit̉. ergo peccare vno ⁊ eodē mō reprehendit̉. nō ergo vnū pctm̄ ē alio grauiª ¶ Pre. Om̄epctm̄ cōſiſtit ī hoc ꝙ hō tranſgredit̉ regulā rōnis. q̄ ita ſehꝫ ad actus hūanos ſicut regula linearis in corꝑalibꝰ rebus. gͦ peccare ſil̓e ē ei quod ē lineas trāſilire. ſꝫ lineas trāſilire ē equaliter ⁊ vno mō. etiā ſi aliqͦs longiꝰ recedat velꝓpinquius ſtet. qꝛ priuatiōes nō recipiūt magis vel minus. gͦ oīa pctā ſunt eqͣlia. ¶ Pre. Pecca ta virtutibꝰ opponunt̉. ſꝫ oēs virtutes eqͣles ſunt vt Tulliꝰ dicit in paradoxis. gͦ oīa pct̄ā ſunt paria. ¶ Sꝫ ꝯtra ē ꝙ dn̄s dic̄ adPilatū Ioh. xix. Qui tradidit me tibi maiꝰ pctm̄ hꝫ. ⁊tn̄ cōſtat ꝙ pilatꝰ aliqd̓ pctm̄ habuit gͦ vnū pctm̄ ē maiuſalio. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ opīo ſtoycoꝝ fuit quā Tulliꝰ ꝓſeqͥt̉ īparadoxis. ꝙ omnia pctā ſūt paria. ⁊ ex hoc etiā deriuatꝰ