QueſtioLXVI

Uidet̉ ꝙ iuſticia non ſit p̄cipua inter virtutes morales.Maiꝰ enī eſt dare alicui de ꝓprio qͣꝫ reddere alicui qd̓ eidebet̉. ſꝫ primū ꝑtinet ad liberalitatē. ſcd̓m aūt ad iuſticiam. gͦ videtur ꝙ liberalitas ſit maior ꝟtus qͣꝫ iuſticia.¶ Pre. Illud videt̉ eſſe maximū in vnoquoqꝫ qd̓ eſt ꝑfectiſſimū in ipſo. ſed ſicut dr̄ Iacobi. .i. Patīa opꝰ ꝑfectū hꝫ. gͦ videt̉ ꝙ patientia ſit maior qͣꝫ iuſticia ¶ Pre.magnanimitas oꝑat̉ magnum in oībꝰ ꝟtutibꝰ. vt dr̄ iniiij. ethi. gͦ magnificat etiā ipſam iuſticiā. eſt igit̉ maiorqͣꝫ iuſticia. Sꝫ ꝯtra ē qd̓ phūs dicit in. v. ethi. ꝙ iuſticiaeſt p̄clariſſima ꝟtutū. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ ꝟtus aliqͣ ẜm ſuamſpēm pōt dici maior vel minor. vel ſimpliciter. vel ẜmquid. Simpliciter quidē dr̄ maior ẜm ꝙ in ea maiꝰ bonū rōnis relucet. vt ſupra dictū eſt. ⁊ ẜm hoc iuſticia inter omnes ꝟtutes morales precellit. tanqͣꝫ ꝓpinquior rationi. qd̓ patet ⁊ ex ſubiecto. ⁊ ex obiecto. ex ſubiecto quidem qꝛ eſt in voluntate ſicut in ſubiecto. voluntas autēeſt appetitus rōnalis. vt ex dictis patet. ẜm aūt obiectūſiue materiam. qꝛ eſt circa oꝑationes quibꝰ hō ordinat̉non ſolū in ſeipſo. ſed etiaꝫ ad alteꝝ. vn̄ tuſticia eſt p̄clariſſima ꝟtutuꝫ. vt dr̄ in. v. ethi. Inter alias aūt ꝟtutesmorales q̄ ſunt circa paſſiones tanto in vnaquaqꝫ magisrelucet rōnis bonum qͣꝫto circa maiora motus appetitiuus ſubdit̉ rōni. maximū aūt in his q̄ ad homine ꝑtinēteſt vita a qua oīa alia dependent. ⁊ iō fortitudo q̄ appetitiuū motū ſubdit rōni in his q̄ ad mortē ⁊ vitam ꝑtinētPrimū locum tenet inter ꝟtutes morales q̄ ſunt circapaſſiones. tn̄ ordinat̉ infra iuſticiam. vn̄ phūs dicit in. i.rhetori. ꝙ neceſſe ē maximas eſſe ꝟtutes q̄ ſunt alijs honoratiſſime. ſi quid ē eſt ꝟtus potentia bn̄factiua. ꝓpterhoc fortes ⁊ iuſtos maxime honorant hec quidem in bello .ſ. fortitudo. hec aūt .ſ. iuſticia ⁊ in bello ⁊ in pace vtil̓ ēpoſt fortitudinē aūt ordinat̉ tꝑantia. q̄ ſubijcit rōni appetitum circa ea q̄ immediate ordinant̉ ad vitam. vl̓ in eodem ẜm numeꝝ. vel in eodē ẜm ſpeciē .ſ. in cibis ⁊ venereis. ⁊ ſic iſte tres ꝟtutes ſil̓ cum prudentia dicunt̉ eē prīcipales. etiā dignitate. ẜm quid aūt dr̄ aliqua ꝟtus eſſemaior ẜm ꝙ adminicl̓m vel ornamentuꝫ p̄bet principaliꝟtuti. ſicut ſubſtantia eſt ſimpliciter dignior accidentealiqd̓ tn̄ accidens eſt ẜm quid dignius ſubſtātia. inqͣꝫtūꝑficit ſubiectum in aliqͦ eſſe accidentali. ¶ Ad. i. gͦ dd̓ ꝙactus liberalitatis oportet ꝙ fundet̉ ſuꝑ actum iuſticie.non enim eſſet liberal̓ datio ſi non de ꝓprio daret. vt inij. politi. dicit̉. vn̄ liberalitas ſine iuſticia eſſe non poſſꝫ q̄ſe cernit ſuuꝫ a non ſuo. iuſticia aūt poteſt eſſe ſine liberalitate. vn̄ iuſticia ſimpliciter ē maior liberalitate tanqͣꝫ cōmunior ⁊ fundamentū ipſius. liberalitas aūt ē ẜm quidmaior. cum ſit quidaꝫ ornatus iuſticie ⁊ ſupplementū eiꝰ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ patientia dr̄ habere opꝰ ꝑfectum in tolerātia maloꝝ. in quibꝰ non ſolū excludit iniuſtam vindictāquam etiā excludit iuſticia. neqꝫ ſolum odiū qd̓ fac̄ charitas neqꝫ ſolum irā qd̓ facit manſuetudo. ſꝫ etiaꝫ excludit triſticiam inordinatā. q̄ eſt radix oīm p̄dictoꝝ. ⁊ iō inhoc eſt ꝑfectior ⁊ maior qꝛ in hac materia extirpat radicem. non aūt eſt ſimpliciter ꝑfectior oībꝰ alijs ꝟtutibꝰ.qꝛ fortitudo non ſolū ſuſtinet moleſtias abſqꝫ ꝑturbatione. qd̓ eſt pariētie. ſed etiā ingerit ſe eis cū opꝰ fuerit. vn̄quicunqꝫ eſt fortis eſt patiens. ſed non ꝯuertit̉. eſt auteꝫpatientia quedam fortitudinis ꝑs. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ magnanimitas non pōt eſſe niſi alijs ꝟtutibꝰ p̄exiſtentibꝰ.vt dr̄ in. iiij. ethi. vn̄ ꝯꝑat̉ ad alias ſicut ordinatus earum⁊ ſic ẜm quid eſt maior omnibꝰ alijs. non tn̄ ſimpliciter

Ad quintū ſic procedit̉.Uidet̉ ꝙ ſapīa nō ſit maxima inter virtutes intel lectuales. Imꝑans enim maius eſt eo cui imperat̉. ſed prudētia videt̉ imꝑare ſapientie. Dicit̉ enim in .i. ethi. ꝙ quale diſciplinaꝝ debitum eſt eſſe in ciuitatibꝰ. ⁊ quale vnūquodqꝫ addiſcere. ⁊ vſqꝫ quo hec preordinat .ſ. politica.que ad prudentiam ordinat. vt dicit̉ in. vi. ethi. cum igit̉inter diſciplinas etiam ſapīa ꝯtineat̉. videt̉ ꝙ prudentia ſit maior qͣꝫ ſapientia. ¶ Pre. De ratione virtutis ēꝙ ordinet hominē ad felicitatē. eſt enim ꝟtutis diſpoſitio ꝑfecti ad optimum. vt dicit̉ in. vij. phiſi. ſed prudentia eſt recta rō agibilium ꝑ q̄ homo ad felicitatem ꝑducitur. ſapīa autem non cōſiderat humanos actus quibꝰ adbeatitudineꝫ ꝑuenit̉. gͦ prudentia eſt maior virtus qͣꝫ ſapientia. ¶ Pre. qͣꝫto cognitio eſt perfectior tanto videtur eſſe maior. ſed ꝑfectiorem cognitioneꝫ habere poſſumus de rebꝰ humanis de quibꝰ eſt ſcientia qͣꝫ de rebusdiuinis de quibꝰ eſt ſapientia. vt diſtinguit Aug. in. xij.de trini. quia diuina incomprehenſibilia ſunt. ẜm illud.Iob. xxxvi. Ecce deus magnus vincens ſcientiaꝫ noſtrā.gͦ ſcientia eſt maior virtus qͣꝫ ſapientia. ¶ Pre. Cognitio principioꝝ eſt dignior qͣꝫ cognitio ꝯcluſionum. ſed ſapientia ꝯcludit ex principijs indemonſtrabilibꝰ quoruꝫeſt intellectus. ſicut ⁊ alie ſciētie. gͦ intellectus eſt maiorꝟtus qͣꝫ ſapientia. Sed ꝯtra eſt qd̓ philoſophꝰ dic̄ in. viethi. ꝙ ſapientia eſt ſicut caput inter ꝟtutes intellectuales. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ ſicut dictum eſt. magnitudo virtutieẜm ſuam ſpeciem ꝯſiderat̉ ex obiecto. obiectum autē ſapientie precellit inter obiecta omnium virtutum intellectualiū. ꝯſiderat enim cauſam altiſſimam. q̄ deus eſt. vtdicit̉ in principio metaphiſice. Et qꝛ per cauſam iudicatur de effectu. ⁊ ꝑ cauſam ſuperiorem de cauſis inferioribꝰ. inde ē ꝙ ſapīa hꝫ iudiciū de oībꝰ alijs ꝟtutibꝰ intellectualibꝰ. ⁊ eius ē ordinare oēs. ⁊ ipſa ē qͣſi architectonica reſpectu oīm. ¶ Ad. i. gͦ dd̓. ꝙ cuꝫ prudentia ſit circares hūanas. ſapīa ꝟo circa cām altiſſimā. īpoſſibile ē ꝙprudentia ſit maior ꝟtus qͣꝫ ſapīa. niſi vt dr̄ in. vi. ethi.maximū eoꝝ q̄ ſunt in mundo eſſet hō. Un̄ dd̓. eſt ſic̄ ineodem li. dr̄. ꝙ prudentia non imꝑat ipſi ſapīe. ſꝫ potiuſecōuerſo. qꝛ ſpūalis iudicat oīa. ⁊ ipſe a nemine iudicat̉vt dr̄. i. ad Coꝝ. ij. Non enī prudentia hꝫ ſe intromitte.re de altiſſimis q̄ ꝯſiderat ſapīa. ſed imꝑat de his q̄ ordinant̉ ad ſapīaꝫ .ſ. quō hoīes debeant ad ſapīam ꝑuenirevn̄ in hoc ē prudentia ſeu politica miniſtra ſapīe. introducit enī ad eā. p̄parans ei viā ſic̄ hoſtiarius ad regem.Ad. ij. dd̓. ꝙ prudentia ꝯſiderat ea quibꝰ ꝑuenit̉ adfelicitatē. ſꝫ ſapīa cōſiderat ip̄m obiectū felicitatis. qd̓ eſtaltiſſimū intelligibile. ⁊ ſiquidē eſſet ꝑfecta conſideratōſapīe reſpectu ſui obiecti. eſſet ꝑfecta felicitas in actu ſapiētie. ſꝫ qꝛ actus ſapīe ī hac vita ē imꝑfeca reſpectu prīcipal̓ obiecti qd̓ ē deꝰ. iō actꝰ ſapīe eſt q̄daꝫ inchoatio ſeuꝑticipatio future felicitatis. ⁊ ſic ꝓpinquiꝰ ſe hꝫ ad felicitatē qͣꝫ prudētia. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ ſicut phūs dic̄ ī primode aīa. vna noticia p̄fert̉ alteri. aut ex eo ꝙ ē nobiliorū.aūt ꝓpter certitudinē. Si igit̉ ſubiecta ſint eqͣlia in bonitate ⁊ nobilitate. illa q̄ eſt certior erit maior ꝟtus. ſed illa q̄ eſt minus certa de altioribꝰ ⁊ maioribꝰ p̄fert̉ ei q̄ eſtmagis certa de inferioribꝰ rebꝰ. vnde philoſophus dicit in. ij. de celo ꝙ magnum eſt de rebus celeſtibus aliquid poſſe cognoſcere. etiam debili et topica tatione.Et in primo de partibus animalium dic̄. ꝙ amabile eſt

K 5