LIIIIQueſtio

Sic igit̉ id quod ꝯuenit accidentibꝰ ex parte ſubiecti. nōautem ex ipſa ratione accidentis. non attribuit̉ accidentiin abſtracto. ſed in ꝯcreto. ⁊ hmōi intēſio ⁊ remiſſio eſt inquibuſdā accidentibꝰ. vnde albedo non dicit̉ magiſ ⁊ minus. ſed album. ⁊ eadem ratio eſt in habitibus ⁊ alijs qͣlitatibus. niſi ꝙ quidam habitus augent̉ vel diminuuntur per quandam additionē. vt ex ſupradictis patet.Ad tertium ſic procedit̉.Uidetur ꝙ habitus non corrumpat̉ aut diminuat̉ ꝑ ſolam ceſſationē ab opere. Habitus enī ꝑmanētiores ſūtqͣꝫ paſſibiles qualitates. vt ex ſupradictis apparet. ſed paſſibiles qualitates nō corrumpūt̉ neqꝫ diminuūt̉ per ceſſationē ab actu. non enī albedo diminuit̉ ſi viſum nō immutet. neqꝫ calor ſi non calefaciat. ergo neqꝫ habitus diminuunt̉ vel corrumpunt̉ per ceſſationē ab actu ¶ Prete. corruptio ⁊ diminutio ſunt quedam mutatiōes. ſed nihil mutatur abſqꝫ aliqua cauſa mouente. cum igitur ceſſatio ab actu non importet aliquā cauſam mouentē. nō videtur ꝙ per ceſſationē ab actu poſſit eſſe diminutio velcorruptio habitus. ¶ Pre. habitus ſcientie ⁊ ꝟtutis ſūtin anima intellectiua. que eſt ſupra tempus. ea ꝟo q̄ ſūtſupra tempus non corrumpunt̉ neqꝫ diminuūt̉ per temporis diuturnitatē. ergo neqꝫ hmōi habitus corrumpuntur vel diminuūt̉ per temꝑis diuturnitatē ſi diu aliquisabſqꝫ exercitio permaneat. ¶ Sed ꝯtra eſt qḋ phūs in libro de longitudine ⁊ breuitate vite dicit. ꝙ corruptio ſciētie non ſolum eſt deceptio ſed etiam obliuio. ⁊ etiā in. viijethi. dicitur. ꝙ multas amicitias inappellatio diſſoluit. ⁊eadem ratione alij habitus ꝟtutum per ceſſationē ab actu diminuunt̉ vel tolluntur. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſicut diciturin. viij. ethi. aliquid poteſt eſſe mouens dupliciter. Unomō per ſe qd̓ .ſ. mouet ẜm rationem ꝓprie forme. ſicut ignis calefacit. Alio modo per accidēs. ſicut id quod remouet ꝓhibens. ⁊ hoc modo ceſſatio ab actu cauſat corruptionem vel diminutionē habituū. inquantū .ſ. remoueturactus qui ꝓhibebat cauſas corrūpentes vel diminuēteshabitum. dictum eſt enī ꝙ habitus per ſe corrumpūturvel diminuunt̉ ex ꝯtrario agente. vnde quorūcunqꝫ habituū ꝯtraria ſubcreſcūt ꝑ temꝑis tractū que oportet ſubtrahi per actum ab habitu ꝓcedente. hmōi habitus diminuuntur vel etiam tollunt̉ totalit̓ per diuturnam ceſſationē ab actu vt patet etiam in ſciētia ⁊ in ꝟtute. Manifeſtū eſt enī ꝙ habitus ꝟtutis moralis facit hoīem ꝓmptum ad eligendū mediū in oꝑatiōibus ⁊ paſſionibꝰ. cūautem aliquis non vtitur habitu ꝟtutis ad moderādaspaſſiones vel oꝑationes ꝓprias. neceſſe eſt ꝙ ꝓuenianmulte paſſiones ⁊ oꝑationes preter modū ꝟtutis ex inclinatione appetitus ſenſitiui ⁊ alioꝝ que exterius mouentvnde corrumpit̉ virtus vel diminuit̉ per ceſſationem abactu. Similiter etiam eſt ex parte habituū intellectualium. ẜm quos eſt homo ꝓmptus ad recte iudicandum deimaginatis. cū igitur homo ceſſat ab vſu intellectualishabitus. inſurgunt imaginatiōes extranee. ⁊ qn̄qꝫ ad cōtrariū dicentes. ita ꝙ niſi per frequentē vſuꝫ intellectualis habitus quodāmodo ſuccidant̉ vel comprimant̉. redditur homo minus aptus ad recte iudicandū. ⁊ quādoqꝫtotaliter diſponitur ad ꝯtrarium. ⁊ ſic per ceſſationem abactu. diminuit̉ vel etiam corrumpitur intellectualis habitus. ¶ Ad .i. ergo dd̓m ꝙ ita etiam calor per ceſſationēa calefaciendo corrumpetur. ſi per hoc increſceret frigidūquod eſt calidi corruptiuū. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ ceſſatio ab

actu eſt mouens ad corruptionē vl̓ diminutionē ſicut temouens prohibens. vt dictum eſt Ad. iij. dd̓m ꝙ parsintellectiua anime ẜm ſe eſt ſupra tempus. ſꝫ pars ſenſitiua ſubiacet tempori. ⁊ ideo per temꝑis curſum tranſmutatur quantum ad paſſiōes appetitiue partis. ⁊ etiā quantum ad vires apprehenſiuas. vnde phūs dicit in. iiij. phiſi. ꝙ tempus eſt cauſa obliuionis. ¶ Queſtio LIIIIEinde ꝯſiderandūeſt de diſtinctione habituū. ⁊ circa hoc querūtur quattuor. pͥꝰ vtrum multi habitꝰ poſſinteſſe in vna potentia. 2ª vtrum habitus diſtinguant̉ ẜmobiecta. 3ª vtrum habitus diſtinguant̉ ẜm bonū ⁊ malū.4ª vtrum vnus habitus ex multis habitibus ꝯſtituaturAd primū ſic procediturUidetur ꝙ non poſſint eſſe multi habitus in vna potētiaEorum enī que ẜm idem diſtinguūtur multiplicato vnomultiplicat̉ ⁊ aliud ſed ẜm idem potentie ⁊ habitus diſtinguunt̉ .ſ. ẜm actus ⁊ obiecta. ſimiliter ergo multiplicantur. non ergo poſſunt eſſe multi habitus in vna potētia. ¶ Pre. potentia eſt virtusⁱ quedaꝫ ſimplex. ſed ī vnoſubiecto ſimplici non poteſt eſſe diuerſitas accidentiū. qꝛſubiectum eſt cauſa accidentis. ab vno autem ſimplici nōvidetur ꝓcedere niſi vnū. ergo in vna potentia non poſſunt eſſe multi habitus. ¶ Pre. ſicut corpus format̉ perfiguram. ita potentia formatur per habitum ſed vnū corpus non poteſt ſimul formari diuerſis figuris. ergo neqꝫvna potentia poteſt ſimul formari diuerſis habitibus. n̄ergo plures habitus poſſunt ſimul eſſe in vna potentia.¶ Sed ꝯtra eſt ꝙ intellectꝰ eſt vna potentia. in qua tamen ſunt diuerſarū ſciētiarū habitus ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſicutſupradictum eſt. habitus ſunt diſpoſitiōes quedam alicuius in potentia exiſtentis ad aliquid. ſiue ad naturam.ſiue ad operationē vel finem nature. ⁊ de illis quideꝫ habitibus qui ſunt diſpoſitiōes ad naturam. manifeſtuꝫ ēꝙ poſſunt plures eſſe in vno ſubiecto eo ꝙ vnius ſubiecti poſſunt diuerſimode partes accipi. ẜm quarum diſpoſitionem habituſ dicuntur. ſicut ſi accipiant̉ humani corporis partes humores. prout diſponunt̉ ẜm naturaꝫ humanam. eſt habitus vel diſpoſitio ſanitatis. Si ꝟo accipiantur partes ſimiles. vt nerui. ⁊ oſſa. ⁊ carnes. earū diſpoſitio in ordine ad naturā eſt fortitudo aut macies. Siꝟo accipiunt̉ membra. vt manus. ⁊ pes. ⁊ huiuſmodi. earum ciſpoſitio nature ꝯueniens eſt pulchritudo. ⁊ ſic ſūtplures habitus vel diſpoſitionos in eodem. Si ꝟo loqͣmur de habitibus qui ſunt diſpoſitiones ad opera. que ꝓprie pertinent ad potentias. ſic etiam ꝯtingit vnius potentie eſſe habitus plures. cuius ratio eſt. quia ſubiectuꝫhabitus eſt potentia paſſiua. vt ſupradictum eſt. potentia enī actiua non tm̄ eſt alicuius habitus ſubiectum. vtex ſupradictis patet. potentia auteꝫ paſſiua comparat̉ adactum determinatū vnius ſpeciei. ſicut materia ad formāeo ꝙ ſicut materia determinat̉ ad vnam formam ꝑ vnūagens. ita etiam potentia paſſiua a ratione vnius obiectiactiui det̓mīat̉ ad vnū actu ẜm ſpēm. vn̄ ſic̄ plura obiectapn̄t mouere vnā potētiā paſſiuā. it a vna potētia paſſiuap̄t eē ſubiectū diuerſoꝝ actuū vel ꝑfectionū ẜm ſpēm. habitus aūt ſunt q̄dā qͣlitates aut forme inherēfeſ potentieqͥbꝰ inclinat̉ potētia ad det̓mīationē actꝰ ẜm ſpēm. vn̄ advnā potētiā pn̄t plures habitꝰ ꝑtinere. ſic̄ ⁊ plures actuſſpē dr̄nteſ. ¶ Ad. i. gͦ dd̓ꝫ ꝙ ſic̄ ī rebꝰ nat̉alibꝰ diu̓ſitaſ ſpēꝝ