QueſtioXLVIII

Ad ſcd̓m ſic proceditur.Uidet̉ ꝙ feruor nō ſit maxīe effectus ire. Feruor .n. ſic̄ ſupra dictū ē ꝑtinet ad amorē. ſꝫ amor ſicut ſu pͣ dictū ē prīcipiū ē ⁊ cā oīm paſſionū. cū gͦ cā ſit potior effectu. videt̉ꝙ ira nō faciat maxīe feruorē. ¶ Pre. Illa q̄ de ſe excitātferuorē ꝑ tꝑis aſſiduitatē magis augent̉. ſic̄ amor diuturnitate ꝯualeſcit. ſed ira ꝑ tractū tꝑis debilitat̉. Dicit eniꝫph̓s in. iij. rheto. ꝙ tp̄s quietat ira. gͦ ira nō ꝓprie cauſatferuorē. ¶ Pre. Feruor additus feruori augmētat feruorē. ſꝫ maior ira ſuꝑueniēs facit irā miteſcere. vt ph̓s dicitin. ij. rheto. gͦ ira nō cauſat feruorē. ¶ Sed ꝯͣ ē quod Damaſ. dic̄. ꝙ ira ē feruor eius qui circa cor ē ſanguinis ex euaporatōe fellis fiens. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ ſicut dictum ē. corꝑalis tranſmutatio que eſt in paſſionibus anime ꝓportōnātur motui appetitus. manifeſtum eſt aūt ꝙ qui libetappecitus etiam naturalis fortius tendit in id quod ē ſibi contrarium ſi fuerit pn̄s. vn̄ videmus ꝙ aqua calefacta magis congelat̉. quaſi frigido vehementius in calidū agentemotus aūt appetitiuus ire cauſat̉ ex aliqua iniuria illata.ſicut ex quodam contrario iniacente. ⁊ ideo appetitus potiſſime tendit ad repellendum iniuriam ꝑ appetitum vindicte. ⁊ ex hoc ſequit̉ magna vehementia ⁊ impetuoſitas īmotu ire. Et qꝛ motus ire nō eſt ꝑ modum retractōnis cuiꝓportionat̉ frigus. ſed magis ꝑ modum inſecutionis cuiꝓportionat̉ calor. ꝯſequenter fit motus ire cauſatiuus cuiuſdam feruoris ſanguinis ⁊ ſpūs circa cor. quod ē inſtrumentum paſſionis anime. ⁊ exinde ē ꝙ ꝓpter magnam ꝑturbationem cordis q̄ ē ira. maxīe apparent in iratis iudicia q̄dā in exterioribꝰ mēbris. vn̄ Grego. dic̄ in. v. moral̓.Ire ſue ſtimulis accenſum cor palpitat. corpus tremit. līgua p̄ped it. facies igneſcit. exaſperant̉ oculi. ⁊ nequaqͣꝫ recognoſcunt̉ noti. ore quidem clamorem format. ſed ſenſusquid loquat̉ ignorat. ¶ Ad i. ergo dd̓. ꝙ amor ip̄e nō itaſentit̉ niſi cum eum ꝓdit indigentia. vt Augꝰ. dicit in. x.de tri. Et ideo quando homo patit̉ detrimētum amate excellentie ꝓpter iniuriam illatam magis ſentit̉ amor. ⁊ id̓oferuentius cor mutat̉ ad remouendum impedimentū reiamate. vt ſic feruor ip̄e amoris per iram creſcat. ⁊ magisſentiat̉. ⁊ tamen feruor qui conſequit̉ calorem alia rōneꝑtnet ad amorem ⁊ ad iram. Nam feruor amoris eſt cumquadam dulcedine ⁊ leuitate. eſt .n. in bonum amatum.⁊ ideo aſſimilat̉ calori aeris ⁊ ſanguinis ꝓpter quod ſanguine i ſunt magis amatiui. ⁊ d̓r ꝙ cogit amare iecur. ī quoſit quedam generatio ſanguinis. feruor autem ire eſt cuꝫamaritudiue ad conſumendum. quia tendit ad punitōnecontrarij. vnde aſſimilat̉ calori ignis ⁊ colere. ⁊ ꝓpter hocDamaſ. dicit ꝙ ꝓcedit ex vaporatōne fellis. ⁊ fellea nominatur. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ omne illud cuius cauſa ꝑ tempus diminuit̉. neceſſe ē ꝙ temꝑe debiliter̉. Manifeſtumē aūt ꝙ mēoria tꝑe diminuit̉. q̄ .n. antiqͣ ſunt a mēoria d̓facili excidunt. ira aūt cauſat̉ ex mēoria iniurie illate. ⁊ iōcā ireꝑ tp̄s diminuit̉ paulatim qͦuſqꝫ totaliter tollat̉ Maior etiā videt̉ iniuria qn̄ primo ſentit̉ ⁊ paulat ī diminuit̉eius eſtimatio. ẜm ꝙ magis recedit̉ a pn̄ti ſenſu īiurie. ⁊ſil̓r etiā ē de amore. ſi ainoris cā remaneat in ſola mēoria.vn̄ ph̓s dic̄ in. viij. ethi. ꝙ ſi diuturna fiat amici abn̄tia videt̉ amicitie obliuionē facere. ſꝫ in pn̄tia amici ſꝑꝑ tp̄usmultiplicat̉ cā amicitie. ⁊ iō amicitia creſcit. Et ſil̓r eēt deira ſi ꝯtinue multiplicaret̉ cā ip̄ius. Tn̄ hocip̄m ꝙ ira cito ꝯſumit̉. atteſtat̉ vehemēti furori ip̄iꝰ. ſic̄ .n. ignis magnus cito extīguit̉ ꝯſumpta materia. ita etiā ira ꝓpter ſuaꝫ

vehementiā cito defic̄. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ oīs ꝟtus diuiſa īplures ꝑtes diminuit̉. ⁊ iō qn̄ aliqͥs iratꝰ alicui. iraſcit̉ poſimodū alteri. ex hocip̄o diminuit̉ ira ad primū. ⁊ p̄cipueſi ad ſcd̓m fuerit maior ira. nā īiuria q̄ excitauit irā ad primū. videbit̉ comꝑatōe ſecunde iniurie que eſtimatur maior eſſe paruū vel nulla.Ad tertiuꝫ ſic proceditur.Uidet̉ ꝙ ira nō īpediat rōeꝫ. Illud .n. qd̓ ē cū rōne nō videt̉ eſſe rōis īpedimētū. ſꝫ ira ē cū rōne. vt d̓r in. vij. ethi. gͦira n̄ īpedit rōeꝫ. ¶ Pre. qͣꝫto magꝭ impedit̉ rō. tāto diminuit̉ manifeſtatio. ſꝫ ph̓s dic̄ ī. vij. ethi. ꝙ iracūdus nō eſtīſidiator ſꝫ manifeſiꝰ. gͦ ira n̄ videt̉ īpedire vſum rōnis ſic̄ꝯcupīa q̄ ē inſidioſa. vt ibidē d̓r. ¶ Pre. iudiciū tōis euidētiꝰ ſit ex adiūctōe ꝯͣrij. qꝛ ꝯͣria iuxta ſe poſita magꝭ eluceſcūt. ſꝫ ex hoc etiā creſcit ira. dic̄. n. ph̓s ī. ij. rhetor. ꝙ magis hoīes iraſcunt̉ ſi ꝯͣria p̄exiſtūt. ſic̄ honorati ſi dehonorētur. ⁊ ſic de alijs. gͦ ex eodē ira creſcit ⁊ iudiciū rōis adiuuatur. nō gͦ ira īpedit iudiciū rōis. ¶ Sꝫ ꝯͣ ē qd̓ Grego. dic̄in. v. moral̓. ꝙ ira ītelligētie lucē ſubtrahit cū mēte ꝑmouēdo ꝯfundit. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ mēs vel rō qͣꝫuis nō vtat̉ organo corꝑali ī ſuo ꝓprio actu. tn̄ qꝛ indiget ad ſui actū q̄buſda viribꝰ ſenſitīs. qͦꝝ actꝰ īpediunt̉ corꝑe ꝑturbato. neceſſe ē ꝙ ꝑturbatōes corꝑales etiā iudiciū rōis īpediāt. ſic̄pꝫ in ebrietate ⁊ ſomno. Dictū ē aūt ꝙ ira maxīe facit ꝑturbatōeꝫ corꝑalē circa cor. ita vt etiā vſqꝫ ad exteriora mēbra deriuet̉. vn̄ ira inter ceteras paſſiones manifeſtiꝰ īpedit iudiciū rōis. ẜm illud pͣs. Cōturbatus ē in ira oculusmeus. ¶ Ad. i. gͦ dd̓. ꝙ a rōe ē principiū ire qͣꝫtū ad motūappetitiuū. q̄ ē formal̓ in ira. ſꝫ ꝑfectū iudiciū rōnis paſſioire p̄occupat. qͣi nō ꝑfecte rōeꝫ audiēs ꝓpter cōmotōeꝫ caloris velociter īpellētis. q̄ ē material̓ in ira. ⁊ qͣꝫtū ad hocīpedit iudiciū rōis. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ iracūdus d̓r eſſe manifeſtus. nō qꝛ manifeſtū ſit ſibi qͥd facere debeat. ſꝫ qꝛ manifeſte oꝑat̉ nō q̄rēs aliquā occultatōeꝫ. qd̓ ꝑtim ꝯtingitꝓpter īpedimētū rōis. q̄ nō pōt diſcernere qͥd ſit occultandū ⁊ q̄d manifeſtādū. nec etiā excogitare occultādi vias.ꝑtī ꝟo ē ex ampliatōe cordis. q̄ ꝑtinet ad magnanimitate quam fac̄ ira. vn̄ ⁊ de magnanimo philoſophus dic̄ iniiij. ethi. ꝙ eſt manifeſtus oditor ⁊ amator. ⁊ manifeſte dicit ⁊ oꝑat̉. ꝯcupīa aūt d̓r eſſe latens ⁊ inſidioſa. qꝛ vt plurimū delectabilia q̄ ꝯcupiſcunt̉ hn̄t turpitudinē quādam ⁊molliciē in qͥbꝰ hō vult latere. in his aūt q̄ ſunt virilitatis⁊ excellētie. cuiuſmodi ſunt vindicte. q̄rit hō manifeſtuseſſe. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ ſic̄ dictū ē motus ire a rōne incipit. ⁊ideo ẜm idē appoſitio ꝯͣrij ad ꝯͣriū adiuuat iudiciū rōis ⁊auget irā. cū .n. aliqͥs hꝫ honore vel diuitias. ⁊ poſtea incurrit alicꝰ detrimētū. illud detri mentū apparet maiꝰ. tū ꝓptervicinitatē contrarij. tum qꝛ erat inopinatum. ⁊ ideo cauſat maiorem triſticiam. ſicut etiam magna dona ex inopinato venientia. cauſant maiorem delectatōnem. ⁊ ẜm augmentū triſticie p̄cedētis ꝯſequēter auget̉ ⁊ ira.Ad quartum ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ ira non cauſet taciturnitatem. Taciturnitas .n.locutioni opponit̉. ſed ꝑ crementū ire vſqꝫ ad locutōnemꝑuenit̉. vt pꝫ ꝑ gradus ire quos dn̄s aſſignat Matth. v.dicens. Qui iraſcit̉ fratri ſuo. ⁊ q̄ dixerit fratri ſuo racha⁊ qui dixerit fratri ſuo fatue ergo ira non cauſat taciturnitatem. ¶ Pre. ex hoc ꝙ cuſtodia rōnis deficit contingit ꝙhomo ꝓrumpat ad verba inordinata. vn̄ d̓r Prouer. xxv.Sicut vrbs patens ⁊ abſqꝫ muroꝝ ambitu. ita vir qui nō