QueſtioXXXIII

delectabilis. ⁊ qͣꝫto aliq̄ delectationes plus ad hoc excedūttanto plus continuari poſſunt. ¶ Ad. i. gͦ dd̓. ꝙ id qd̓ mouet̉ ⁊ ſi nōdū hēat ꝑfecte id ad qd̓ mouet̉. īcipit tn̄ iā aliquid habere eiꝰ ad qd̓ mouet̉. ⁊ ẜm hoc ip̄e motus hꝫ aliqͥd delectatōis. defic̄ tn̄ ad delectatōis ꝑfectōe. nā ꝑfectiores delectatōes ſunt in rebꝰ īmobilibꝰ. motus etiā efficit̉delectabil̓. inqͣꝫtū ꝑ ip̄m fit aliqͥd ꝯueniēs qd̓ prius cōneniēs nō erat. vel deſinit eē. vt ſupͣ dictū eſt. ¶ Ad. ij. dd̓.ꝙ motus laborē ⁊ laſſitudinē induc̄ ẜm ꝙ trāſcēdit habitudinē naturalē. ſic aūt motus nō ē delectabil̓. ſꝫ ẜm ꝙ remouent̉ ꝯͣria hītudinis natural̓. ¶Ad. iij. dd̓. ꝙ id qd̓ ēꝯſuētū efficit̉ delectabile inqͣꝫtū efficit̉ naturale. nā ꝯſuetudo ē qͣi altera natura. motus aūt ē delectabil̓. nō quidēqͥ recedit̉ a ꝯſuetudinē. ſꝫ magis ẜm ꝙ ꝑ ip̄m impedit̉ corrūptio natural̓ hītudinis qͣ poſſet ꝓuenire ex aſſid uitatealicꝰ oꝑatōis. ⁊ ſic ex eadā ca ꝯnaturalitatis efficit̉ conſuetudo delectabilis ⁊ motus.Ad tertium ſic ꝓceditur.Uidet̉ ꝙ mēoria ⁊ ſpes nō ſint cāe delectatōnis. Delectato .n. ē d̓ bono pn̄ti. vi Damaſ. dic̄. ſꝫ mēoria ⁊ ſpes ſuntde abn̄ti. ē .n. mēoria p̄teritoꝝ. ſpes ꝟo futuroꝝ. gͦ mēoria⁊ ſpes nō ſunt cā delectatōis. ¶ Pre. idē nō eſt cā ꝯͣrioꝝ.ſꝫ ſpes eſt cā afflictōis. d̓r. n. Prouerb̓. xiiij. Spes q̄ differt̉ affligit aīaꝫ. gͦ ſpes nō ē cā delectatōis. ¶ Pre. ſic̄ ſpesꝯuenit cū delectatōe in eo ꝙ ē de bono. ita etiā ⁊ ꝯcupīa ⁊amor. nō gͦ magis dꝫ aſſignari ſpes cā delectatōis qͣꝫ ꝯcupiſcētia vel amor. ¶ Sꝫ ꝯͣ eſt qd̓ d̓r Ro. xij. Spe gaudētes. Et in pͣs. Uēor fui dei ⁊ delectatus ſum. ¶ Rn̄. dd̓.ꝙ delectatio cauſat̉ ex pn̄tia boni conuenientis ẜm ꝙ ſentit̉ vel qͣlitercunqꝫ ꝑcipit̉. Eſt aūt aliquid pn̄s nobis dupliciter. Uno mō ẜm cognitionem. ꝓut .ſ. cognitum eſt incognoſcente ẜm ſuā ſil̓itudinem. Alio mō ẜm rem. ꝓut .ſ.vnum alteri realiter coniungit̉ vel actu vel potentia. ẜmquemcunqꝫ coniunctōis modum. Et quia maior eſt coniunctio ẜm rem qͣꝫ ẜm fimilitudinem que eſt coniunctioconditionis. Item maior eſt coniunctio rei in actu qͣꝫ inpotentia. ideo maxima eſt delectatio q̄ fit ꝑ ſenſum. qui requirit pn̄tiam rei ſenſibilis. ſecundum autem gradum tenet delectatio ſpei. in qua non ſolum eſt delectabilis coniunctio ẜm apprehenſionem. ſed etiam ẜm facultatem velpoſſibilitatem adipiſcendi bonū qd̓ delectat. tertium autēgradum tenet delectatio mēorie. q̄ habet ſolam coniunctōnem apprehenſionis. ¶ Ad i. ergo dd̓. ꝙ ſpes ⁊ memoriaſunt quidem eoꝝ q̄ ſunt ſimpl̓r abn̄tia. q̄ tn̄ ẜm qͥd ſuntpn̄tia .ſ. vel ẜm apprehenſionem ſolam. vel ẜm apprehenſionem ⁊ facultatem ad minus eſtimatā. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ nihil ꝓhibet idem ẜm dinerſa eſſe cām ꝯͣrioꝝ. ſic̄ igit̉ ſpes īqͣꝫtum hꝫ pn̄tē eſtimationē boni futuri delectatōeꝫ cauſatinqͣꝫtum aūt caret pn̄tia eius cauſat afflictōeꝫ. ¶ Ad. iij.dd̓. ꝙ amor ⁊ ꝯcupīa delectatōeꝫ cauſant. omne .n. amatūſit delectabile amanti. eo ꝙ amor ē q̄dā vnio vel connaturalitas amātis ad amatū. ſil̓r etiā omne ꝯcupitū eſt delectabile ꝯcupiſcēti. cum ꝯcupīa ſit p̄cipue apperitus delectationis. ſed tn̄ ſpes inqͣꝫtū importat quādam certitudinērealis pn̄tie boni delectātis quā nō importat. nec amornecꝯcupīa. ſpes magis ponit̉ cā delectatōis qͣꝫ illa. ⁊ ſil̓r magis qͣꝫ mēoria q̄ eſt de eo qd̓ iam tranſit.Ad quartum ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ triſticia nō ſit cā delectatōis. Contrariū .n. nō ēcā ꝯͣrij. ſꝫ triſticia contrariat̉ delectatōi. gͦ nō eſt cā delecta

tionis. ¶ Pre. contrarioꝝ cōtrarij ſunt effectus. ſꝫ delectabilia mēorata ſunt cā delectatōis. gͦ triſticia memorata ſunt cā doloris ⁊ nō delectatōis. ¶ Pre. ſic̄ ſe hꝫ triſticia ad delectatōeꝫ. ita odiū ad amore. ſꝫ odiū nō ē cā amoris. ſꝫ magis ecōuerſo. vt ſupͣ dictū ē. gͦ triſticia nō ē cā delectatōis. ¶ Sꝫ ꝯͣ eſt qḋ in p̄s d̓r. Fuerūt mihi lachrymemee panes die ac nocte. Per panē̓ aūt refectio delectationis intelligit̉. gͦ lachryme q̄ ex triſticia oriunt̉ pn̄t eſſe delectatōis cā. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ triſticia pōt dupl̓r ꝯſiderari. vnomō ẜm ꝙ ē in actu. alio mō ẜm ꝙ eſt in meoria. ⁊ vtroqꝫmō triſticia pōt eſſe delectatōis cā. Triſticia quidē in actuexn̄tis ē cā delectatōnis inqͣꝫtū facit mēoriā rei dilecte. decuius abn̄tia aliqͥs triſtat̉. ⁊ tn̄ de ſola eius apprehenſionedelectat̉. mēoria aūt triſticie fit cā delectatōis ꝓpter ſubſequentem euaſionem. nā carere malo accipit̉ in rōne boni.vn̄ ẜm ꝙ homo apprehendit ſe euaſiſſe ab aliquibus triſtibus ⁊ doloroſis accreſcit ei gaudij materia. ẜm ꝙ Auguſ.dicit. xxij. de ci. dei. ꝙ ſepe leti triſtium meminimus. ⁊ ſani doloꝝ ſine dolore. ⁊ inde amplius leti ⁊ grati ſumꝰ. Etin. viij. ꝯfeſſ. dicit. ꝙ qͣꝫto maius fuit periculum in preliotanto maius erit gaudium in triumpho. ¶ Ad .i. ergo dd̓ꝙ contrarium quqꝫ ꝑ accidens eſt cā contrarij. ſicut frigidum qn̄qꝫ calefacit. vt d̓r in. viij. phi. ⁊ ſil̓r triſticia ꝑ accidens eſt delectatōis cā inqͣꝫtū ſit ꝑ eā apprehenſio alicuiꝰdelectabil̓. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ triſticia mēorata inqͣꝫtuꝫ ſunttriſtia ⁊ delectabilibus contraria. nō cauſant delectatōeꝫſꝫ inqͣꝫtū ab eis hō liberat̉. ⁊ fil̓r mēoria delectabilium. exeo ꝙ ſunt amiſſa pōt cauſare triſticiā. ¶ Ad. iij. dd̓ ꝙ odium etiā ꝑ accn̄s pōt eſſe cā amoris. ꝓut .ſ. aliqͥ diligunt ſeinqͣꝫtū conueniunt in odio vnius ⁊ eiuſdem.Ad quintum ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ actōes alioꝝ nō ſint nobis defectatōis cā. Cauſa .n. delectatōis eſt ꝓpriū bonū ꝯiunctū. ſꝫ alioꝝ oꝑatōnesſunt nobis ꝯiuncte. gͦ nō ſunt nobis cā delectationis.Pre. oꝑatio eſt ꝓpriū bonū oꝑantis. ſi igit̉ oꝑatōes alioꝝſint nobis cā delectatōis. pari rōe oīa alia bona alioꝝ erūtnobis delectatōis cā. qd̓ pꝫ eſſe falſum. ¶ Pre. oꝑatio eſtdelectabilis inqͣꝫtū ꝓcedit ex habitu nobis innato. vnded̓r in. ij. ethi. ꝙ ſignū generati habitus oportet acciꝑe fientem in oꝑe delectationem. ſed oꝑatiōes alioꝝ nō ꝓcedūtex habitibus qui in nobis ſunt. ſed interdum ex habitibus qui ſunt in oꝑantibus. non ergo oꝑationes aliorumſunt nobis delectabiles. ſed ip̄is oꝑantibus. ¶ Sed contra eſt quod d̓r in. ij. canoni. Iohā. Gauiſus ſum valde.quia inueni de filijs tuis ambulantē in veritate. ¶ Rn̄.dicendum ꝙ ſicut iam dictum eſt. ad delectionem duo requiruntur. ſcilicet conſecutio proprij boni. ⁊ cognitio proprij boni conſecuti. Tripliciter ergo operatio alterius poteſt eſſe delectationis cauſa. Uno modo inquantum peroperationem alicuius conſequimur aliquod bonum. ⁊ ſecundum hoc operationes illorum qui nobis aliquod bonum faciunt ſunt nobis delectabiles. quia bene pati abalio eſt delectabile. Alio modo ſecundum ꝙ per operationes aliorum efficitur nobis aliqua cognitio vel aliqua eſtimatio proprij boni. ⁊ propter hoc homines delectantur inhoc ꝙ laudantur vel honorantur ab alijs. quia ſcilicet perhoc accipiunt eſtimationem in ſeip̄is aliquod bonum eſſe⁊ quia iſta eſtimatio fortius generatur ex teſtimonio bonorum ⁊ ſapientum. ideo in horum laudibus ⁊ honoribus homines magis delectantur. ¶ Et quia adulator eſtapparensˡ audator ꝓpter hoc etiam adulatiōes qͥbuſdam