QueſtioXVI
conſentimus magis. ¶ Pre. actio intꝑati ē finis eiꝰ. ſic̄⁊ actio ꝟtuoſi ē finis eiꝰ. ſꝫ intꝑatus ꝯſentit in ꝓpriū actūergo ꝯſenſus pōt eſſe de fine. ¶ Pre. appetitus eoꝝ q̄ ſuntad finē ē electio. vt ſupͣ dictū ē. ſi igit̉ ꝯſenſus eſſet ſolumde his q̄ ſunt ad finē. in nullo ab electōe differre videret̉.qd̓ pꝫ eſſe falſum ꝑ Damaſ. qͥ dic̄. ꝙ poſt diſputationeꝫquā vocauerat ſnīaꝫ ſit electio. nō ergo ꝯſenſus ē ſolū dehis q̄ ſunt ad finē. ¶ Sꝫ ꝯͣ eſt qd̓ Damaſ. ibidē dic̄ ꝙ cōſenſus ſiue ſnīa eſt. qn̄ hō diſponit ⁊ amat qd̓ ex conſilioiudicatū ē. ſꝫ ꝯſiliū nō eſt niſi de his q̄ ſunt ad finem. ergonec ꝯſenſus. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ ꝯſenſus noīat applicatōeꝫ appetitiui motus ad aliqͥd p̄exn̄s in ptāte applicātis. In ordine aūt agibiliū primo qͥdē oportet ſumere apprehenſionē finis. deinde appetitū finis. deinde ꝯſiliū de his q̄ ſuntad finē. deinde appetitū eoꝝ q̄ ſunt ad finē. appetitus autēin vltimū finē tēdit naturaliter. vn̄ ⁊ applicatio motꝰ appetitiui in finē apprehenſum nō hꝫ rōne ꝯſenſus. ſꝫ ſimplicis volūtatis. de his aūt q̄ ſunt poſt vltimū finē. inqͣꝫtumſunt ad finē ſub cōſilio cadūt. ⁊ ſic pōt eē de eis ꝯſenſusinqͣꝫtū motus appetitiuus applicat̉ ad id qd̓ ex cōſilio iudicatū ē. motus ꝟo appetitiuus in finē nō applicat̉ conſilio. ſꝫ magis conſiliū ip̄i. qꝛ conſiliū p̄ſupponit appetitū finis. ſꝫ appetitus eoꝝ q̄ ſunt ad finē p̄ſupponit determinationē conſilij Et iō applicatio appetitiui motus ad determinatōeꝫ cōſilij ꝓprie ē cōſenſus. vn̄ cū cōſiliū nō ſit niſide his q̄ ſunt ad finē. cōſenſus ꝓprie loquēdo nō ē niſi dehis q̄ ſunt ad finē. ¶ Ad i. ergo dd̓. ꝙ ſic̄ concluſionesſcimus ꝑ principia. hoꝝ tn̄ nō ē ſcīa. ſꝫ qd̓ maius ē .ſ. intellectus. ita cōſentimus his q̄ ſunt ad finē ꝓpter finē. cuiuſtn̄ nō eſt cōſenſus. ſꝫ qd̓ maius ē .ſ. volūtas. ¶ Ad. ij. dd̓.ꝙ intꝑatus hꝫ ꝓ fine delectatōeꝫ oꝑis ꝓpter quā conſentit in opus magis qͣꝫ in ip̄aꝫ oꝑatōeꝫ. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ electio addit ſupͣ cōſenſum quādam relationē reſpectu eiuscui aliqͥd p̄eligit̉. ⁊ ideo poſt cōſenſum adhuc remanet electio. pōt .n. cōtingere ꝙ ꝑ conſiliū inueniant̉ plura ducentia ad finē. qͦꝝ dū qd̓libet placet. in qd̓libet eoꝝ conſentit̉.ſꝫ ex multis q̄ placēt p̄accipimus vnū eligēdo. ſꝫ ſi inueniat̉ vnū ſolū qd̓ placeat. nō differūt re cōſenſus ⁊ electioſed rōe tm̄. vt cōſenſus dicat̉ ẜm ꝙ placet ad agēdum. electio aūt ẜm ꝙ p̄fert̉ his que non placent.Ad quartum ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ cōſenſus ad agēdū nō ſꝑ ꝑtineat ad ſuꝑiorē rōnem. delectatio .n. cōſequit̉ oꝑatōeꝫ ⁊ ꝑficit eā ſic̄ decor iuuentutē. ſicut d̓r in. x. ethi. ſꝫ cōſenſus in delectatōeꝫ ꝑtinet ad inferiorē rōnē. vt dic̄ Augꝰ. in. xij. de tri. ergo conſenſus in actū nō ꝑtinet ad ſolā ſuꝑiorē rōnē. ¶ Pre. actio in quā conſentimus d̓r eſſe volūtaria. ſꝫ multaꝝ potentiaꝝ ē ꝓducere actōes volūtarias. ergo nō ſola ſuꝑior rōcōſentit in actū. ¶ ¶ Pre. ſuꝑior rō intēdit eternis inſpiciēdis ⁊ cōſulēdis. vt Aug. dicit in. xij. de tri. ſꝫ multotiēs hōcōſentit in actū nō ꝓpter rōes eternas. ſꝫ ꝓpter aliqͣs rōnestꝑales. vel etiā ꝓpter aliqͣs aīe paſſiones. nō ergo cōſentire in actū ꝑtinet ad ſolā ſuꝑiorē rōnē. ¶ Sꝫ ꝯͣ ē qd̓ Aug.dicit. xij. de tri. Nō pōt pctm̄ efficaciter ꝑpetrādū mente diſcerni. niſi illa mētis intētio penes quā ſumma ptās membra in opus mouēdi. vel ab oꝑe cohibēdi male actioni cedat ⁊ ẜuiat. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ final̓ ſnīa ſꝑ ꝑtinet ad eū q̄ ſuperior ē. ad quē ꝑtinet de alijs iudicare. qͣꝫdiu .n. iudicādumreſtat qd̓ ꝓponit̉. nondū dat̉ final̓ ſnīa. Manifeſtū ē autēꝙ ſuꝑior rō ē q̄ hꝫ de oībꝰ iudicare. qꝛ de ſenſibilibꝰ ꝑ rōnem iudicamus. de his ꝟo q̄ ad rōnes hūanas ꝑtinēt iu-
dicamus ẜm rōnes diuinas q̄ ꝑtinēt ad rōnem ſuꝑiorem⁊ iō qͣꝫdiu incertū ē an ẜm rōnes diuinas reſiſtat̉ vel non.nullū iudiciū rōis hꝫ rōnem final̓ ſnīe. Final̓ aūt ſnīa deagēdis ē conſenſus in actum. ⁊ iō cōſenſus in actū ꝑtinetad rōnem ſuꝑiorē. ẜm tn̄ ꝙ in rōe volūtatis includit̉. ſicutſupͣ dictū eſt. ¶ Ad i. ergo dd̓. ꝙ cōſenſus in delectationēoꝑis ꝑtinet ad ſuꝑiorē rōnem. ſic̄ ⁊ cōſenſus in opus. ſedcōſenſus in delectatōeꝫ cogitatōis ꝑtinet ad rōne inferiorē. ſicut ad ip̄aꝫ ꝑtinet cogitare. ⁊ tn̄ de hocip̄o qd̓ eſt cogitare vel nō cogitare. inqͣꝫtū conſiderat̉ vt actio q̄dam. hꝫiudiciū ſuꝑior rō ⁊ ſil̓r de delectatōe conſequēte. ſꝫ inqͣꝫtūaccipit̉ vt ad actionē aliā ordinatū. ſic ꝑtinet ad in feriorērationē. qd̓ .n. ad aliud ordinat̉. ad inferiorē artem vel potētiā ꝑtinet qͣꝫ finis ad quē ordinat̉. vn̄ ars q̄ ē de fine architectonica ſeu principal̓ vocat̉. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ qꝛ actiones dicunt̉ volūtarie ex hoc ꝙ eis cōſentimus. nō oportetꝙ cōſenſus ſit cuiuſlibet potentie. ſꝫ voluntatis a qͣ d̓r voluntariū q̄ eſt in rōe. ſicut dictū eſt. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ rō ſuperior d̓r conſentire nō ſolū qꝛ ẜm rōnes eternas ſꝑ moueat ad agēdum. ſed etiam quia ẜm rationes eternas nōdiſſentit.¶ Queſtio. XVI.Einde ꝯſiderādumeſt de vſu. Et circa hoc q̄runt̉ qͣttuor. Primovtꝝ vti ſit actus volūtatis. Scd̓o vtꝝ conueniat brutis aīalibꝰ. Tertio vtꝝ ſit tm̄ eoꝝ q̄ ſunt ad finē.vel etiā finis. Quarto de ordine vſus ad electionem.Ad primum ſic ꝓcediturUidet̉ ꝙ vti nō ſit actus volūtatis. dic̄. n. Augu. in. i. dedoc. xp̄ia. ꝙ vti ē id qd̓ in vſum venit ad aliud obtinendūreferre. ſꝫ referre aliqͥd ad aliud ē rōnis cuius ē conferre⁊ ordinare. ergo vti ē actus rōnis. nō ergo voluntatis. IPre. Damaſ. dicit ꝙ homo impetum facit ad oꝑationeꝫ⁊ d̓r impetus. deinde vtit̉ ⁊ d̓r vſus. ſed oꝑatio ꝑtinet adpotētiam executiuam. actus aūt voluntatis non ſequituractum executiue potentie. ſed executio eſt vltimum. ergovſus nō ē actus volūtatis. ¶ Pre. Augꝰ. dicit in li. lxxxiijq. Qīa q̄ facta ſunt. in vſum hoīs facta ſunt. qꝛ oībꝰ vtit̉rō iudicādo ea que hoībꝰ data ſunt. ſed iudicare de rebꝰa deo creatis ꝑtinet ad rōnem ſpeculatiuā que oīoſeꝑatavidet̉ a voluntate que eſt principium hūanoꝝ actuum.ergo vti nō eſt actus voluntatis. ¶ Sed ꝯͣ ē qd̓ Augꝰ. dicit in. x. de tri. Uti ē aſſumere aliquid in facultatē volūtatis. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ vſus rei alicuius importat applicatōnērei illius ad aliquā oꝑationē. vn̄ ⁊ oꝑatio ad quā applicamus rem aliquam d̓r vſus eius. ſicut equitare eſt vſusequi. ⁊ ꝑcutere eſt vſus baculi. ad oꝑatōeꝫ aūt applicamꝰ⁊ principia interiora agendi .ſ. ip̄as potētias aīe. vel membra corꝑis vt intellectum ad intelligēdum. ⁊ oculum advidēdum. ⁊ res exteriores. ſicut baculum ad ꝑcutiendumſed manifeſtū eſt ꝙ res exteriores non applicamus ad aliquā oꝑatōeꝫ niſi ꝑ principia intrinſeca q̄ ſunt potētie aīeaut habitus potētiaꝝ. aut organa q̄ ſunt corꝑis membra.On̄ſum ē aūt .ſ. ꝙ volūtas ē que mouet potentias aīe adſuos actus. ⁊ hoc ē applicare eas ad oꝑatōem. vn̄ manifeſtum ē ꝙ vti primo ⁊ principaliter ē volūtatis tanqͣꝫ primi mouētis. rōis aūt tanqͣꝫ dirigētis. ſed aliaꝝ potētiaꝝtanqͣꝫ exequētium que comꝑant̉ ad voluntatem a qua applicant̉ ad agēdum. ſicut inſtrumenta ad principale agesactio aūt ꝓprie nō attribuit̉ inſtr̄o ſed principali agēti. ſic̄edificatio edificatori. nō aūt inſtr̄is. vn̄ manifeſtū ē ꝙ vti
C 3