QueſtioVII
tarium. ſed qd̓ ꝑ ꝯcupīaꝫ agit̉ nullo mō. nā in cōtinēs concupiſcētie agit contra id qd̓ prius ꝓponebat non āt cōtraid qd̓ nūc vl̓t. ſꝫ timidus agit ꝯͣ id qd̓ etiā nūc ẜm ſe vult¶ Ad iij. dd̓. ꝙ ſi ꝯcupīa totalit̓ cognitionē auferret. ſic̄ꝯtingit in illis qui ꝓpter ꝯcupīaꝫ fiūt amentes. ſeq̄ret̉ ꝙꝯcupīa voluntariū tolleret. nec tn̄ ꝓprie eſſet ibi inuoluntariū. qꝛ in his q̄ vſum rōis nō hn̄t. neqꝫ volūtariū ē neqꝫinuolūtariū. ſed qn̄qꝫ in his q̄ ꝑ ꝯcupīaꝫ agunt̉ nō totaliter tollit̉ cognitio. qꝛ nō tollit̉ ptās cognoſcendi. ſed ſolūconſideratio actual̓ in ꝑticulari agibili. ⁊ tn̄ hocip̄m ē voluntariū ẜm ꝙ voluntarium d̓r quod eſt in ptāte volentis. vt nō agere ⁊ nō velle. ſil̓r aūt ⁊ nō ꝯſiderare. pōt .n.voluntas paſſioni reſiſtere. vt infra dicet̉.Adoctauū ſic procediturUidet̉ ꝙ ignorātia nō cauſet inuoluntariū. inuoluntariūem̄ veniam meret̉. vt Damaſ. dic̄. ſed interdum quod ꝑignorantiam agit̉ veniam nō meret̉. ẜm illud. i. ad Corinthi. xiiij. Si quis ignorat ignorabit̉. ergo ignorantia noncauſat inuoluntarium. ¶ Pre. omne pctm̄ eſt cum ignorantia. ẜm illud Prouerbio. xiiij. Erāt qui oꝑant̉ malū.ſi igit̉ ignorantia inuoluntarium cauſet. ſequeret̉ ꝙ omnepctm̄ eſſet inuoluntarium. quod eſt contra Aug. dicentēꝙ omne pctm̄ eſt voluntarium. ¶ Pre. inuoluntariū cūtriſticia eſt. vt Damaſ. dicit. ſed quedam ignorāter agūtur ⁊ ſine triſticia. puta ſi aliqnis occidit hoſtem quem q̄rit occidere putans occidere ceruum. ergo ignorantia nōcauſat inuoluntarium. ¶ Sed contra eſt quod Damaſ.⁊ ph̓s dicūt. ꝙ inuoluntarium qͦddā eſt ꝑ ignorantiam.¶ Rn̄. dd̓. ꝙ ignorātia habet cauſare inuoluntariū ea rōne. qꝛ priuat cognitionem que p̄exigit̉ ad voluntarium.vt ſupra dictum eſt. non tn̄ q̄libet ignorātia hmōi cognitionem priuat. ⁊ ideo ſciendū ꝙ ignorātia tripl̓r ſe hꝫ adactum voluntatis. vno mō ꝯcomitanter. alio mō ꝯſequēter. tertio mō an̄cedenter. Concomitāter quidē qn̄ ignorātia eſt de eo qḋ agit̉. tn̄ etiā ſi ſciret̉ nihilominus ageret̉tūc .n. ignorātia nō inducit ad volendū vt hoc fiat. ſed accidit ſil̓ eſſe aliqͥd factū ⁊ ignoratū. ſic̄ in exēplo poſito .ſ.cū aliquis vellet qͥd ē occidere hoſtē. ſed ignorans occiditeū putās occidere ceruū. ⁊ talis ignorātia nō fac̄ in uoluntariū. vt ph̓s dic̄. qꝛ nō cāt aliquid qd̓ ſit repugnās volūtati. ſed fac̄ nō voluntariū. qꝛ nō pōt eſſe actu volitū qd̓ ignoratū ē Conſequēter āt ſe hꝫ ignorātia ad voluntatē inqͣꝫtū ip̄a ignorātia eſt volūtaria. ⁊ hoc ꝯtīgit dupl̓r ſcd̓mduos modos volūtarij ſupra poſitos. Uno mō. qꝛ actusvolūtatis fert̉ in ignorantiā. ſic̄ cū aliqͥs ignorare vult velvt excuſatōeꝫ pctī habeat vel vt nō retrahat̉ a peccādo. ẜmillud Iob. xxij. Scīam viaꝝ tuaꝝ nolumus. ⁊ hec d̓r ignorantia affectata. Alio mō d̓r ignorātia voluntaria eius qd̓quis pōt ſcire ⁊ dꝫ. ſic .n. nō agere ⁊ nō velle voluntariumd̓r. vt ſupra dictū eſt. hoc igit̉ mō d̓r ignorātia ſiue cū aliquis actu nō ꝯſiderat qd̓ ꝯſiderare pōt ⁊ dꝫ. que ē ignorātia male electionis vel ex paſſione vel ex hītu ꝓueniēs. ſiue cū aliquis noticiā quā dr̄ hr̄e nō curat acquirere. ⁊ ẜmhunc modū ignorātia vl̓ium iuris q̄ qͥs ſcire tenet̉ volūtaria d̓r. qͣi ꝑ negligētiā ꝓueniēs. cū aūt ip̄a ignorātia ſitvoluntaria aliqͦ iſtoꝝ moꝝ non pōt cāte ſimpl̓r inuoluntariū. cauſat tn̄ ſcd̓m qͥd inuoluntariū inqͣꝫtū p̄cedit motum volūtatis ad aliquid agendū qui non eſſet ſcīa pn̄teAncedēter aūt ſe hꝫ ad voluntatē ignorātia qn̄ non ē voluntaria ⁊ tn̄ ē cā volendi qḋ non vellet alias. ſic̄ cū aliqͥshō ignorat aliquā circunſtātiā actus quā nō tenebat̉ ſci-
re. ⁊ ex hoc aliquid agit qḋ nō faceret ſi ſc ret. puta cū aliquis diligētia adhibita neſciēs aliquē trāſire ꝑ viā ꝓijcit ſagittā q̄ interficit trāſeuntē. ⁊ tal̓ ignorātia cāt inuolūtariū ſimpl̓r. Et ꝑ hoc pꝫ rn̄ſio ad obiecta. nā prima rōꝓcedit de ignorātia eoꝝ qͣ quis tenet̉ ſcire. ſcd̓a āt de ignorantia electōis. q̄ quodāmō eſt volūtaria. vt dictum ē. tertia ꝟo de ignorātia q̄ ꝯcomitāter ſe habet ad voluntatem¶ Queſtio. VII.Einde conſiderandum eſt de circūſtātijs hūanoꝝ actuū. Et circa hoc q̄runt̉ qͣtuor. Primo quid ſit circūſtātia. Scd̓o vtꝝ circunſtātie ſint circa hūanos actus attendende a theologo. Tertio quot ſunt circunſtantie. Quarto q̄ ſunt in eis. principaliores.Ad primum ſic ꝓcediturUidet̉ ꝙ circūſtātia non ſit accn̄s actus hūani. Dic̄. .n.Tullius in rhetoricis ꝙ circunſtātia ē ꝑ quā argumentationi auctoritatē ⁊ firmamentū adiungit orō. ſed or̄o datfirmamentū argumētationi p̄cipue ab his q̄ ſunt de ſubſtātia rei. vt diffinitio. genus ⁊ ſpēs. ⁊ alia hmōi. a quibꝰetiā Tullius oratorē argumētari docet. ergo circunſtātianon eſt accn̄s hūani actus. ¶ Pre. accn̄tis ꝓpriū ē ineſſequod aūt circumſtat nō ineſt. ſed magis ē extra. ergo circūſtātie non ſunt accn̄tia hūanoꝝ actuū. ¶ Pre. accn̄tis nōeſt accn̄s. ſed ip̄i hūani actus ſunt q̄dā accn̄tia. non ergocircumſtātie ſunt accn̄tia actuū. ¶ Sed contra. ꝑticulares ꝯditōes cuiuſtibet rei ſingularis dicunt̉ accn̄tia indiuiduātia ip̄m. ſed ph̓s in. iij. ethi. circūſtātias noīat ꝑticularia .i. ꝑticl̓ares ſinguloꝝ actuū ꝯditōes. gꝰ circumſtātieſunt accn̄tia īdiuiduātia hūanoꝝ actuū. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ qꝛnoīa ẜm ph̓m ſunt ſigna intellectuū. neceſſe eſt ꝙ ẜm ꝓceſſum intellectiue cognitōis ſit etiā noīationis ꝓceſſus.ꝓcedit aūt nr̄a cognitio intellectualis a notioribꝰ ad minꝰnota. ⁊iō apud nos a notioribꝰ noīa trāſferunt̉ ad ſignificādum res minus notas. ⁊ inde ē ꝙ ſicut d̓r in. x. metaphi. ab his q̄ ſunt ſcd̓m locū ꝓceſſit nomē diſtātie ad oīaꝯͣria. ⁊ ſil̓r noībꝰ ꝑtinentibꝰ ad motū localem vtimur adſignificādum alios motus. eo ꝙ corꝑa q̄ loco circumſcribunt̉ ſunt maxime nobis nota. ⁊ inde ē ꝙ nomē circumſtantie ab his q̄ in loco ſunt deriuat̉ ad actus humanos.d̓r aūt in localibꝰ aliquid circumſtare qd̓ eſt quidē extrinſecum a re. tn̄ attingit ip̄am vel appropinquat ei ſcd̓m locum. ⁊ iō q̄cunqꝫ ꝯditōes ſunt extra ſubſtātiā actus ⁊ tn̄attingūt aliqͦ mō actum humanū circumſtātie dicunt̉. qd̓aūt eſt extra ſubſtantiam rei ad rē ip̄am ꝑtinens accn̄s eiꝰd̓r. vn̄ circumſtātie actuū humanoꝝ accn̄tia eoꝝ dicendaſunt. ¶ Ad. i. ergo dd̓. ꝙ or̄o quid ē dat firmamentū argumentationi. primo ex ſubſtātia actus. ſcd̓ario ꝟo ex his q̄circumſtāt actum. ſicut primo accuſabilis reddit̉ aliqͣs exhoc ꝙ homicidium fecit. ſcd̓ario vero ex hoc ꝙ dolo fecutvel ꝓpter lucꝝ vel in tꝑe vel in loco ſacro. aut aliqͥd hmōi.⁊ ideo ſignāter dicit ꝙ ꝑ circumſtantiā or̄o argumentationi firmamentū adiugit qͣi ſcd̓ario. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ aliquid d̓r accn̄s alicuius dupl̓r. Uno mō qꝛ ineſt ei. ſic̄ album d̓r accn̄s ſortis. Alio mō. qꝛ eſt ſimul cū eo in eodēſubiecto. ſicut d̓r ꝙ album accidit muſico inqͣꝫtum conueniūt ⁊ quodāmō ſe conringūt in vno ſubiecto. ⁊ ꝑ huncmodū dicunt̉ circūſtātie accidentia actuū. ¶ Ad. iij. dd̓.ꝙ ſicut dictū eſt accn̄s d̓r accn̄ti accidere ꝓpter ꝯueniētiāin ſubiecto. ſꝫ boc cōtingit dupl̓r. Uno mō ẜm ꝙ duo acci
B 3