QueſtioVI

¶ Pre ſicut deus ē actor brītudinis īmed iate. ita ⁊ natura im nediate ꝯſtituit. ſꝫ in prima inſtitutione nature produxit creaturas nulla diſpōe p̄cedēte vel actōe creature. ſꝫſtatim fecit vnūqd̓qꝫ ꝑfectū in ſua ſpē. ergo videt̉ ꝙ btītudinē ꝯferat hoī ſine aliqͥbꝰ oꝑationibꝰ p̄cedentibus.Pre. apl̓s dicit Ro. iiij. Btītudinē hoīs eſſe cui deus confert iuſticiā ſine oꝑbꝰ. nō ergo reqͥrunt̉ aliqͣ oꝑa hoīs adbtītudinē ꝯſequendā. ¶ Sꝫ cōtra ē qd̓ d̓r Iohā. 13. Sihec ſcitis btī eritis ſi feceritis ea. ergo ꝑ actionē ad btītudinē ꝑuenimus. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ rectitudo volūtatis vt ſup̄ dictū ē requirit̉ ad btītudinē. cū nihil aliud ſit qͣꝫ debitusordo volūtatis ad vltimū finē. q̄ ita exigit̉ ad ꝯſecutioneꝫvltimi finis ſicut debita diſpō materie ad ꝯſecutionē forme. ſed ex hoc nō on̄dit̉ ꝙ ali qͣ oꝑatio hoīs debeat p̄cedere eius btītudinē. poſſet .n. deus ſimul facere voluntatemrecte tendentē in finē ⁊ finē ꝯſequentē. ſicut qn̄ꝫ ſil̓ materiā diſponit ⁊ induetiforma. ſed ordo diuine ſapīe exigit ne hoc fiat. vt .n. d̓r in. ij. de celo. Eoꝝ q̄ nata ſunt habere bonū ꝑfectū aliqͥd hꝫ ip̄m ſine motu. aliqͥd vno motu. aliqͥd pluribus. habere aūt ꝑfectū bonū ſine motu conuenit ei qd̓ naturaliter hꝫ illud. habere aūt btītudinē naturaliter ē ſolius dei. vn̄ ſolius dei ꝓprium ē ꝙ ad br̄ iudinem nō moueat̉ ꝑ aliquam oꝑationem p̄cedentē. cū autem btītudo excedat omnem naturam creatam. nulla ꝯura creatura ꝯueniēter btītudinē cōſequit̉ abſqꝫ motu perationis ꝑ quam tendit in ip̄am. ſed angelus qui ē ſuperior ordine nature qͣꝫ homo conſecutus ē eam exordine diuine ſapīe vno motu oꝑationis meritorie. vt in primo expoſitum ē. hoīes aūt conſequunt̉ ip̄aꝫ ml̓tis motibꝰ oꝑationum qui merita dicunt̉. vn̄ etiam ẜm ph̓m btītudo ēp̄mium virtuoſaꝝ oꝑationum. ¶ Ad .i. ergo dd̓. ꝙ oꝑatio hoīs nō p̄exigit̉ ad ꝯſecutione btītudinis ꝓpter inſufficientiā diuine ꝟtutis btīficātis. ſꝫ vt ſeruet̉ ordo in rebꝰ.Ad. ij. dd̓. ꝙ primas creaturas ſtatim deus ꝑfectas ꝓduxit abſqꝫ ali qͣ diſpōe vel oꝑatione creature p̄cedente.qꝛ ſic inſtituit prima indiuidua ſpē⁊ vt ꝑ ea natura ꝓpagaret̉ ad poſteros. ⁊ ſil̓r qꝛ ꝑ xp̄m qui ē deus ⁊ hō btītudoerat ad alios deriuanda. ẜm illud apl̓i ad Heb̓. ij. Quimultos filios in gl̓am adduxerat ſtatim a pͥncipio ſue cōceptionis abſqꝫ aliqͣ oꝑatione meritoria p̄cedēte aīa eiꝰfuit btā. ſed hoc ē ſingulare in ip̄o. nā pueris baptizatisſubuenit meritū xp̄i ad btītudinē ꝯſequendā. lꝫ deſint eismerita ꝓpria. eo ꝙ ꝑ baptiſmū ſunt xp̄i mēbra effecti. ¶Ad. iij. dd̓. ꝙ apis loquit̉ de btītudine ſpei q̄ habet̉ ꝑ gratiā iuſtificāte. q̄ quidē nō dat̉ ꝓpter oꝑa p̄cedētia. nō. .n.hꝫ rōnē termini motus vt btītudo. ſed magis eſt principium motus quo ad beatitudinem tendit̉.Adoctauū ſic procediturUidet̉ ꝙ nō oēs appetāt btītudinē. nullus .n. pōt appetere qd̓ ignorat. cū bonū app̄henſum ſit obiectū appetitus.vt d̓r in. iij. de aīa. ſed multi neſciūt qͦd ſit btītudo. quodſicut Augꝰ. dicit. xiij. de tri. pꝫ ex hoc ꝙ quidā poſueruntbeatitudinē in voluptatibꝰ corꝑis. qͥdā in ꝟtute aīe. qͦdamin alijs rebꝰ. nō ergo oēs btītudinē appetūt. ¶ Pre. eēntia btītudinis ē viſio eſſentie diuine vt dictū ē. ſꝫ aliqͦ opinant̉ hoc eſſe impoſſibile ꝙ deus ꝑ eſſentiā ab hoīe videat̉vn̄ hoc nō appetūt. ergo nō oēs hoīes appetūt btītudinemPre. Augꝰ. dicit in. xiij. de tri. ꝙ btus ē qui hꝫ oīa quevult. ⁊ nihil male vult. ſꝫ nō oēs hoc volūt. qͥdam .n. malealiqͣ volūt ⁊ tn̄ volūt illa ſe velle. nō ergo oēs volūt beatitudine. ¶ Sꝫ cōtra ē qd̓ Augꝰ. dic̄ in. xiij. de tri. Si vnus

dixiſſet oēs beati eſſe vultis miſeri eſſe nō vultis. dixiſſetaliqͥd qḋ nullus in ſua nō cognoſceret volūtate. qͥlibet ergo vult eſſe btūs. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ btītudo dupl̓r pōt ꝯſiderari. Uno mō ẜm cōeꝫ rōnē btītudinis. ⁊ ſic neceſſe ē ꝙoīs hō beatitudinē velit. rō autē beatitudinis cōis ē vt ſitbonū ꝑfectū ſicut dictū ē. cū aūt bonū ſit obiectū voluntatis ꝑfectū bonū ē alicꝰ ꝙ totaliter eius volūtati ſatis facit.vn̄ appetere btītudinē nihil aliud ē qͣꝫ appetere vt volūtasſatiet̉. qd̓ quilibet vult. Alio mō poſſumus loqͥ de btītudine ẜm ſpālem rōnē qͣꝫtū ad id in qͦ beatitudo ꝯſiſtit. ⁊ ſicnō oēs cognoſcūt beatitudinē. qꝛ neſciūt cui rei cōis rō beatitudinis ꝯueniat. ⁊ ꝑ ꝯſequēs qͣꝫtū ad hoc nō oēs eā volūt. vn̄ pꝫ rn̄ſio ad primū. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ cū volūtas ſeqͣt̉apprehenſionē intellectus ſeu rōis. ſicut ꝯtingit ꝙ aliqͥd ēidē ẜm rē. qd̓ tn̄ ē diuerſum ẜmrōis ꝯſiderationē. ita contingit ꝙ aliqͥd ē idē ẜm rē ⁊ tn̄ vno mō appetit̉ alio mō nōappetit̉. btītudo ergo pōt ꝯſiderari ſub rōe finalis boni ⁊ꝑfecti q̄ eſt cōis rō beatitudinis. ⁊ ſic naturaliter ⁊ ex neceſſitate volūtas in illud tēdit. vt dictum eſt. Pōt etiā ꝯſiderari ẜm alias ſpāles ꝯſiderationes vel ex ꝑte ip̄ius oꝑationis. vel ex ꝑte potētie oꝑatiue. vel ex ꝑte obiecti. ⁊ ſic nō exneceſſitate volūtas tēdit in ip̄am. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ iſta diffinitio beatitudinis quā qͥdā poſuerūt. Deatus eſt qui hꝫoīa q̄ vult. vel cui oīa optata ſuccedūt. qͦdā mō intellectaē bona ⁊ ſufficiēs alio ꝟo mō ē imꝑfecta. Si .n. intelligatur ſimpl̓r de oībꝰ q̄ vult hō naturali appetitu. ſic veꝝ ē ꝙqui hꝫ oīa q̄ vult eſt beatus. nihil .n. ſatiat naturalē hominis appetitū niſi bonū ꝑfectū qd̓ eſt beatitudo. Si ꝟointelligat̉ de his q̄ hō vult ẜm apprehenſionē rōis ſic habere q̄dam q̄ hō vult nō ꝑtinet ad beatitudinē. ſed magis admiſeriā. inqͣꝫtū hmōi habita impediūt hoīeꝫ ne habeat q̄cūqꝫ vult naturaliter. ſicut etiā rō accipit vt vera interdūq̄ impediūt a cognitione veritatis. ⁊ ẜm hāc ꝯſiderationēAugꝰ. addit ad ꝑfectionē beatitudinis ꝙ nihil mali velit.qͣꝫuis primū poſſet ſufficere ſi recte intelligeret̉ .ſ. beatus ēqui habet omnia que vult. ¶ Queſtio. VI.Via igitur ad beaFitudinem ꝑ actus aliquos neceſſe ē ꝑuenireoportet conſequenter de humanis actibꝰ conſiderare vt ſciamus quibus actibus ꝑueniatur ad beatitudinem vel impediat̉ beatitudinis via. ſed quia operatōes⁊ actus circa ſingularia ſunt. ideo omnis oꝑatiua ſcīa in ꝑticulari cōſideratōe ꝑficitur. moralis igit̉ conſideratio qꝛeſt humanoꝝ actuum. primo quidem tradenda eſt in vniuerſali. ſcd̓o vero in particulari. Circa vniuerſalem auteꝫconſiderationem humanoꝝ actuum primo quidem conſiderandum occurrit de ip̄is actibus humanis. ſecūdo deprincipijs eoꝝ. Humanoꝝ autem actuum quidam ſunthominis ꝓprij. quidam ſunt homini ⁊ alijs animalibꝰ cōmunes. ⁊ quia beatitudo eſt ꝓprium hominis bonum. ꝓpinquius ſe habent ad beatitudinem actus qui ſunt proprij humani qͣꝫ actus qui ſunt homini alijſqꝫ animalibuscommunes. Primo ergo ꝯſiderandum ē de actibus quiſunt ꝓprij hoīs. Secundo de actibus qui ſunt hoī alijſqꝫanimalibus cōmunes. qui dicunt̉ aīe paſſiones. Circa primum duo conſiderāda occurrūt. Primo de conditōe humanoꝝ actuū. Secundo de diſtinctione eoꝝ actuū. cū autem actus humani ꝓprie dicunt̉ qui ſunt voluntarij eo ꝙvoluntas ē rōnalis appetitus qui ē ꝓprius hominis. oportet ꝯſiderare de actibus inqͣꝫtum ſunt voluntarij. Primoergo ꝯſiderandū ē de volūtario ⁊ in volūtario in cōmuni