Queſtio.IIII

ma perfectio intellectus humani ad hoc non perringit. ſꝫinfra ſuoſiſtit. ¶ Sed contra eſt quod d̓r. i. Iohā. iij. Cūapparuerit ſimiles ei erimus. ⁊ videbimus eū ſicuti ē ip̄e¶ Rn̄. dd̓. ꝙ vltima ⁊ ꝑfecta beatitudo nō pōt eſſe niſi inviſione diuine eſſentie. Ad cuius euidētiā duo ꝯſideranda ſunt. Primo qͥdeꝫ ꝙ hō nō ē ꝑfecte btūs qͣꝫdiu reſtatſibi aliqͥd deſiderandū ⁊ q̄rendū. Scd̓m ē ꝙ vnius cuiꝰ qͣꝫꝑfectio attēdit̉ ẜm rōnē ſui obiecti. Obiectū aūt intellectus ē qḋ quid ē .i. eſſentia rei. vt d̓r in. iij. de aīa. vn̄ intātum ꝓcedit ꝑfectio intellectus inqͣꝫtū cognoſcit eſſentiamalicuius rei. Si ergo intellectus aliqͥs cognoſcat eēntiāalicuius effectus ꝑ quā nō poſſit cognoſci eſſentia cāe. vtſcꝫ ſciat̉ de cā quid eſt. nō d̓r intellectus attingere ad cāmſimpl̓r qͣꝫuis ꝑ effectū cognoſcere poſſit de cā an ſit. ⁊ iōremanet naturaliter hoī deſideriū cū cognoſcit effectum ⁊ſcit eū habere cām vi etiā ſciat de cā quid ē. ⁊ illud deſideriū ē admirationis ⁊ cauſat inquiſitionē. vt d̓r in pͥncipiomētaphi. puta ſi aliqͥa cognoſces eclypſim ſolis cōſideratꝙ ex aliqͣ cā ꝓcedat de qͣ qꝛ neſcit quid ſit. admirat̉ ⁊ admirādo inquirit. nec iſta inquiſitio quieſcit qͦuſqꝫ ꝑueniat ad cognoſcēdum eſſentiā cāe. Si igit̉ intellectus hūanus cognoſcēs eſſent. ā alicuius effectus creati nō cognoſcat de deo niſi an ē. nondū perfectio eius attingit ſimpl̓rad cām primā. ſed remanet ei adhuc naturale deſideriuminquirēdi cām. vn̄ nondū ē ꝑfecte btūs. Ad ꝑfectā igiturbeatitudinē requirit̉ ꝙ intellectus ꝑtingat ad ip̄aꝫ eſſentiam prime cāe. ⁊ ſic ꝑfectionē ſuā habebit ꝑ vnionem addeū ſicut ad obiectū in qͦ ſola beatitudo hoīs conſiſtit. vtſupͣ dictum ē. ¶ Ad i. ergo dd̓. ꝙ Dionyſius loquit̉ decognitione eoꝝ qui ſunt in via tēdentes ad btītudinē. IAd. ij. dd̓ ꝙ ſicut ſupͣ dictum eſt. finis pōt accipi dupl̓r.Uno mō qͣꝫtum ad rē ip̄am q̄ deſiderat̉. ⁊ hoc mō idem ēfinis ⁊ ſuꝑioris ⁊ inferioris nature. imo omniū reꝝ vt ſupra dictū ē. Alio mō qͣꝫtū ad conſecutionē huius rei. ⁊ ſicdiuerſus ē finis ſuꝑioris ⁊ inferioris nature ẜm diuerſam habitudinē ad rē talem. ſic igit̉ altior ē btītudo dei ſuam eſſentiā intellectu comp̄bendētis qͣꝫ hoīs vel angeli videntis ⁊ nō comp̄hendētis. ¶ Queſtio. IIII.Einde cōſiderandūeſt de his q̄ exigunt̉ ad beatitudinē. Et circahoc q̄runtur octo. Primo vtꝝ delectatio reqͥrat̉ ad beatitudinē. Scd̓o quid ſit principalius in beatitudine. vtꝝ delectatio vel viſio. Tertio vtꝝ requirat̉ comp̄henſio. Quarto vtꝝ requirat̉ rectitudo voluntatꝭ. Quīto vtꝝ ad btītudinē hoīs requirat̉ corpus. Sexto vtꝝ ꝑfectio corꝑis. Septimo vtꝝ aliqͣ exteriora bona. Octauovtꝝ requirat̉ ſocietas amicoꝝ.Ad primum ſic procedit̉.Uidet̉ ꝙ delectatio nō requirat̉ ad bt̄tudinē. Dicit .n.Augꝰ. in. i. de tri. ꝙ viſio ē tota merces fidei. ſed id quodē p̄miū vel merces ꝟtutis ē beatitudo. vt pꝫ ꝑ ph̓m in. i.ethico. ergo nihil aliud requit̉ ad beatitudinem niſi ſolaviſio. ¶ Pre. beatitudo eſt ꝑ ſe ſufficiētiſſimum bonumvi ph̓s dicit in .i. ethico. quod aūt eget aliqͦ alio nō eſt perfecte ſufficiens. cū igit̉ eſſentia beatitudinis in viſione deiconſiſtat vt on̄ſum eſt. videt̉ ꝙ ad beatitudinem nō reqͥritur delectatio. ¶ Pre. oꝑationem voluntatis ſeu beatitudinis oportet eſſe nō impeditam. vt d̓r in. x. ethi. ſed delectatio impedit actionem intellectus. corrūpit .n. extimatōnem prudentie. vt d̓r in. vi. ethi. ergo delectatio nō requi-

rit̉ ad brītudinem. ¶ Sed cōtra eſt qd̓ Augꝰ. dicit. x. cōfeſſio. ꝙ btītudo ē gaudiū de veritate. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ quadrupl̓r aliquid requirit̉ ad aliud. Uno mō ſicut p̄ambulum vel p̄ꝑatoriū ad ip̄m. ſicut diſciplina requirit̉ ad ſcīaꝫAlio mō ſicut ꝑficiens aliquid. ſicut aīa requirit̉ ad vitācorꝑis. Tertio mō ſicut coadiuuās extrinſecus. ſicut aīarequirit̉ ad aliqͥd agendum. Quarto mō ſicut aliqͥd concomitās. vt ſi dicamus ꝙ calor requirit̉ ad ignem. ⁊ hocmō delectatio requirit̉ ad btītudinē. delectatio .n. cauſat̉ex hoc ꝙ apperitus requieſcit in bono adepto. vnde cumbeatitudo nihil aliud ſit qͣꝫ acceptatio ſummi boni. nonpōt eſſe beatitudo ſine deſectatione concomitante. ¶ Adi. ergo dd̓. ꝙ ex hoc ip̄o ꝙ merces alicui redditur voluntasmerentis requieſcit quod eſt delectari. vn̄ in ip̄a rationemercedis reddite delectatio includitur. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ exip̄a viſione dei cauſatur delectatio. vn̄ ille qui deū videtdelectatione indigere nō pōt. ¶ Ad iij. dd̓. ꝙ delectatio cōcomitans oꝑationem intellectus nō impedit ip̄aꝫ ſed magis eam confortat. vt d̓r in. x. ethic. Ea .n. q̄ delectabiliterfacimus attentius ⁊ ꝑſeuerantius oꝑamur. delectatio autem extranea impedit operationem. qn̄qꝫ quidem ex intētionis diſtractione. quia ſicut dictum ē. ad ea in quibusdelectamur magis intenti ſumus. vt dum vni vehementer intendimus neceſſe eſt ꝙ ab alio intentio retrahatur.Qn̄qꝫ autem etiam ex contrarietate. ſicut delectatio ſenſus cōtraria rōni impedit extimationē ſpeculatiui ītellecriAd ſecundum ſic proceditur. Uidetur ꝙ delectatio ſit principalius in beatitudine qͣꝫ viſio. delectatio .n. vt d̓r in. x. ethico. eſt ꝑfectio operis. ſed perfectio eſt potior perfectibili. ergo delectatio e potior operatione intellectus que eſt viſio. ¶ Pre. illud ꝓpter quod aliquid eſt appetibile eſt potius. ſed operatōnesappetuntur propter delectationem ip̄arum. vnde ⁊ natura in operationibus neceſſarijs ad conſeruationem indiuidui ⁊ ſpeciei delectationem appoſuit. vt huiuſmōi operationes ab animalibus non negligantur. ergo delectatioeſt potior in beatitudine qͣꝫ operatio intellectus que eſt viſio. ¶ Pre. viſio reſpondet fidei. delectatio antem ſiuefruitio charitati. ſed charitas eſt maior fide. vt dicit apoſtolus .i. ad Corinth xiij. ergo delectatio ſiue fruitio eſt potior viſione. ¶ Sed contra. cauſa eſt potior effectu. ſed viſio eſt cauſa delectationis. ergo viſio eſt potior qͣꝫ delectatio. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ iſtam queſtionem mouet philoſophusin. x. ethico. : eam inſolutam dimittit. ſed ſi quis diligenter conſideret ex neceſſitate oportet ꝙ opetatio intellectuſque eſt viſio ſit potior delectatione. delectatio enim conſiſtit in quadam quietatione voluntatis. ꝙ autem voluntas in aliquo quie:tetur. non eſt niſi propter bonitatē eiusin quo quietatur. ſi ergo voluntas quietatur in aliquaoperatione. ex bonitate operationis procedit quietatio voluntatis. nec voluntas querit bonum propter quietationem. ſic enim ip̄e actus voluntatis eſſet finis. quod eſtcontra premiſſa. Sed ideo querit ꝙ quietētur in operatione. quia operatio eſt bonum eius. Unde manifeſtumeſt ꝙ principalius bonum eſt ip̄a operatio in qua quietatur voluntas qͣꝫ quietatio voluntatis in ip̄o. ¶ Ad. i. ergo dicendum ꝙ ſicut philoſophus ibidem dicit. delectatio perficit operationem ſicut decor iuuentutem qui ē adiuuentutem conſequens. vnde delectatio eſt quedam perfectio ꝯcomitās viſionē. nō ſic̄ ꝑfectio faciēs viſionē ī ſuaſpē ꝑfectā eē. Ad. ij dd̓. ꝙ app̄hēſio ſenſitīa n̄ attīgit ad