IIQueſtio

ſub bono completo ⁊ perfecto qd̓ ē vltimus finis. ¶ Adij. dd̓. ꝙ nō oportet ꝙ vt ſꝑ aliquid cogitet de vltimo fine qn̄cūqꝫ aliquid apperit vel oꝑat̉. ſed ꝟtus pͥme intētionis q̄ ē reſpectu vltimi finis manet in quolibet appetitu cuiuſcūqꝫ rei etiā ſi de vltimo fine actu non cogitatur. ſicutnō oportet ꝙ qui vadit per viam in quolibet paſſu cogitet de fine.Ad ſeptimū ſic procedit.Uidet̉ ꝙ nō oīm hoīm ſit vnus finis vltimus. maxīe .n.videt̉ vltimus finis eſſe hoīs incōmutabile bonū. ſed quidam auertunt̉ ab incōmutabili bono peccādo. non ergooīm hoīm vnus ē vltimus finis. ¶ Pre. ſcd̓m vltimumfinē totā vita hoīs regulat̉. ſi igit̉ eſſet vnus vltimus finiſoīm hoīm ſeq̄ret̉ ꝙ in hoībus nō eſſent diuerſa ſtudia viuendi. qd̓ patet eſſe falſum. MPre. finis ē actionis terminus. actiones aūt ſunt ſingularium. hoīes aūt ⁊ ſi ꝯueniant in natura ſpēi. tn̄ dn̄t ẜm ea q̄ ad indiuidua ꝑtinēt.nō ergo oīm hoīm ē vnꝰ vltimus finis. ¶ Sed ꝯtra ē qd̓Augꝰ. dicit. xiij. de trini. ꝙ oēs homines ꝯueniūt in appetendo vltimum finē qui ē beatitudo. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ de vltimo fine poſſumus loqui dupl̓r. vno mō ẜm rationemvltimi finis. alio mō ẜm id in qͦ finis vltimi ratio inuenitur. qͣꝫtum igit̉ ad rationē vltimi finis oēs ꝯueniūt in appetitu finis vltimi. qꝛ oēs appetūt ſuā ꝑfectionē. adimpleri q̄ eſt rō vltimi finis. vt dictum eſt. ſed qͣꝫtum ad id in qͦiſta rō inuenit̉ nō oēs homines ꝯueniūt in vltimo fine.namʸ quidam appetunt diuitias tanqͣꝫ ꝯſummatum bonum. quidam vero voluptatem. quidā vero qd̓cūqꝫ alid̓ſicut ⁊ omni gu ſtui delectabile ē dulce. ſꝫ quibuſdā maxime delectabilis ē dulcedo vini. quibuſdā dulcēdo mell̓.aut alicuius talium. illud tn̄ dulce oportet ſimpl̓r eſſe melius delectabile in quo maxime delectatur qui hꝫ optimūguſtum. ⁊ ſil̓r illud bonū oportet eſſe completiſſimum qd̓tanqͣꝫ vltimum finem appetit habens affectum bene diſpoſitum. ¶ Ad .i. ergo dd̓. ꝙ illi qui peccant auertūtur abeo in quo vere inuenitur ratio vltimi finis. non autē abip̄a vltimi finis intētione quam q̄rūt falſo in alijs rebus.Ad. ij. dd̓. ꝙ diuerſa ſtudia viuendi contingunt in hoīhus ꝓpter diuerſas res in quibus queritur ratio ſummiboni. ¶ Ad. iij. dd̓. ꝙ ſi actiones ſint ſingularium. tamēprimum principium agendi in eis ē natura que tendit advnum. vt dictum eſt.Ad octauum ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ in vltimo fine hoīs etiam omnia alia conueniant. finis .n. rn̄det principio. ſed illud quod eſt principiūhominum .ſ. deus eſt etiam principium omnium aliorumergo in fine hominis omnia alia cōicant. ¶ Pre. Dionyſius dicit in li de di. no. ꝙ deus ꝯuertit omnia ad ſeip̄umtanqͣꝫ ad vltimum finem. ſed ip̄e eſt vltimus finis hoīs.quia ſolo ip̄o ſruendum eſt. ergo in fine vltimo hominisetiam alia conueniunt. ¶ Pre. finis vltimus hominiseſt obiectum voluntatis. ſed bonum voluntatis eſt bonum vniuerſale quod eſt finis omnium. ergo neceſſe ē ꝙin vltimo fine hominis omnia conueniāt. ¶ Sed contraeſt ꝙ vltimus finis hominum ē beatitudo quam omnesappetunt. vt Augꝰ. dicit. ſed non cadit in aliqͣ alia experiētia qͣꝫ rōnis vt beata ſint. ſicut Augꝰ. dicit in li. l. xxiij. queſtionū. nō ergo in vltīo fine hoīs alia ꝯueniūt. ¶ Rn̄. dd̓.ꝙ ſicut ph̓s dicit in. v. metaphi. finis dupl̓r d̓r .ſ. cuius ⁊qͦ i. ip̄a res in qͣ ratio boni inuenit̉ ⁊ vius ſiue adeptio il-

lius rei. ſicut ſi dicamus ꝙ motus corꝑis grauis finis eſtlocus inferior vt res. vel hoc qd̓ ē eſſe in loco inferiori vtvſus. ⁊ finis auari ē vel pecunia vt res. vel poſſeſſio pecunie vt vſus. ſi ergo loqͣmur de vltīo fine hoīs qͣꝫtū ad ipſam rē q̄ eſt finis. ſic in vlumo fine hoīs omīa ꝯueniuntqꝛ deus ē vltimus finis hoīs ⁊ oīm aliaꝝ reꝝ. Si autemloqͣmur de vltimo fine hoīs qͣꝫtū ad ꝯſecutionem finis.ſic in hoc fine hoīs nō cōmunicāt creature irrōnales. namhomo ⁊ alie rōnales creature ꝯſequunt̉ vltimū finē cognoſcēdo ⁊ amādo deū qd̓ nō competit alijs creaturis queadipiſcunt̉ vltimū finē inqͣꝫtum ꝑticipāt aliquā ſil̓itudinem dei ſcd̓m ꝙ ſunt vel viuunt vel etiā cognoſcunt. ⁊ perhoc patet rn̄ſio ad obiecta. nā beatitudo nominat adeptionem vltimi finis. ¶ Queſtio. II.Einde conſiderandum ē de btītudine. Primo qͥdem in quibꝰſit. Scd̓o quid ſit. Tertio qͣliter eā ꝯſequipoſſumus. Circa primū q̄runt̉ octo. Primo viꝝ br̄tudoꝯſiſtat in diuitijs. Scd̓o vtꝝ in honoribꝰ. Tertio vtrū infama ſiue in gloria. Quarto vtꝝ in ptāte. Quinto vtꝝ inaliqͦ corꝑis bono. Sexto vtꝝ in voluptate. Septimo vtꝝin aliqͦ bono aīe. Octauo vtꝝ in aliqͦ bono creature.Ad primum ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ btītudo hoīs in diuitijs ꝯſiſtat. cum .n. btītudoſit vltimus finis hoīs in eo ꝯſiſtit qd̓ maxīe in hoīs affectu dn̄at̉. hmōi aūt ſunt ꝓprie diuitie. d̓r .n. Eccl̓aſtes. x.Pecunie obediunt omnia. ergo in diuitijs beatitudo hominis ꝯſiſtit. ¶ Pre. ſcd̓m Boe. in. iij. de ꝯſola. Beatitudo eſt ſtatus omniū bonoꝝ ꝯgregatione ꝑfectus. ſꝫ inpecunijs omnia poſſideri videntur. qꝛ vt ph̓s dicit in. v.ethico. Ad hoc numus ē inuentus vt ſit quaſi fideiuſſorhabendi ꝓ eo quodcūqꝫ homo voluerit. ergo in diuitijsbeatitudo ꝯſiſtit. ¶ Pre. deſideriū ſummi boni cū nūqͣꝫdeficiat videt̉ eſſe infinitū. ſed hoc maxime in diuitijs inuenit̉. qꝛ auarus nō implebit̉ pecunia. vt d̓r Eccl̓a. x. ergoin diuitijs beatitudo ꝯſiſtit. ¶ Sed ꝯtra. bonū hominisin retinēdo beatitudinē magis ꝯſiſtit qͣꝫ in emittēdo ip̄aꝫſed ſicut Boe. in. iij. de ꝯſolat. dicit. Diuitie effundendomagis qͣꝫ coaceruādo melius nitēt. ſiq̄dē auaritia ſꝑ odioſos claros facit largitas. ergo in diuitijs beatitudo nō cōſiſtit. ¶ Rn̄. dd̓. ꝙ impoſſibile ē beatitudinē hominis indiuitijs cōſiſtere. Sūt .n. duplices diuicſe. vt ph̓us dicitin. i. politico .ſ. naturales ⁊ artificiales. Naturales qͥdē diuitie ſunt quibꝰ homini ſubuenit̉ ad defectus naturalestolſēdos. ſicut cibꝰ ⁊ potus. veſtimēta. vehicula ⁊ habitacula ⁊ alia hmōi. Diuitie artificiales ſunt quibꝰ ẜm ſe n̄iuuat̉ vt denarij. ſꝫ ars hūana eos adinuenit ꝓpter facultatē cōmutationis. vt ſint qͣſi mēſura q̄dā reꝝ venaliumManifeſtū eſt aūt ꝙ in diuitijs naturalibꝰ beatitudo hominis eſſe nō pōt. q̄tunt̉ .n. hmōi diuitie ad ſuſtētādū naturā hominis. ⁊ iō nō pn̄t eſſe vltimꝰ finis. ſꝫ magis ordinant̉ ad hominem ſicut ad finem. vn̄ in ordine nature omnia hmōi ſunt infra hominem ⁊ ꝓpter hominē facta. ẜmillud pͣs. Omnia ſubieciſti ſub pedibꝰ eius. diuitie autēartificiales nō q̄runt̉ niſi ꝓpter naturales. nō .n. q̄rerēturniſi qꝛ per eas emunt̉ res ad vſum vite neceſſarie. vn̄ ml̓tominus hn̄t rōnem vltimi finis. impoſſibile ē igit̉ beatitudinē q̄ ē vltimus finis hoīs in diuitijs eſſe. ¶ Ad. j. dd̓ꝙ oīa corꝑalia obediūt pecunie qͣꝫtū ad multitudinē ſtultoꝝ qͥ ſola corꝑalia bōa cognoſcūt. q̄ pecunia acqͥri pn̄t. iu