Nico. de lyraOlo. ordi. EEccleſiaſtes Ca. VIII
a § bonumhoīem rectū: ⁊ ip̄e ſe infinitis mia § per liberum arbitrium.a ſcuerit q̨̄ſtiōibꝰ. Quis talis vt ſaᵛa ſnullꝰ. b F pauci. c §obliq̄ videt̉ de ſe dicere.piens ē? Et quis cognouit ſolūti ddiuini vel enigmatis.conem verbi? Ca. VIIIa § quia. Fquia diſcernit̉ actus.¶ Apiētia hominis lucetea I in operibus.in vultū eius: et poten fmutabūta ſ deꝰ. b § qͥ ſperāt ſuꝑ miſcd̓iaꝫ dfortitudinem. cI vt boni fierent ēalo.tiſſimus faciem illius commutaI ideo. b Fiubar chriſti: de quo: Deus iudiciūuum regi da.bit. Egō os re̓gis obſeruo: et prę fͦa § firma īmobilia.§ quod in te eſt.cepta iuramēti dei. Ne̓ feſtineſ re ia I voluntate que non deſerit niſi deſeratur.b I neſcis quid pariat tibi vētura dies.cedere a fācie eiꝰ: neqꝫ ꝑmaneas ka Fa verbo vel exemplo. b F oīa q̄cunqꝫ vo. fe.in oꝑe malo: qꝛ om̄e qd̓ voluerit 1a ſcuius dicere facere eſt.faciet: ⁊ ſermo illiꝰ poteſtāte ple§ vlūtati eiusbnus eſt. ī Nec dicere ei qͥſqͣꝫ pōt qͣ mquis reſiſtit. a § ergo. b § in hac vita. cſ dn̄i.re ita facꝭ? Qui cuſtodit p̨̄ceptūa I in futuro.non exꝑietur quicqͣꝫ mali. Tem hpus et reſponſionem cor ſapienquia. b §circūciſiōis baptiſmi. c §. i. oīaus habēt a deo iuſte ordinata. Sic cuſtodienda ſunt precepta vt ſapienter ītelligas quidquomodo facias. quando: ⁊ quare.tis ītelligit. Om̄i negocio tempꝰ ata men.a ſ hec ignorātis qͥ ad laborē naſcit̉: aliud ſperatē ⁊ oportunitas: ⁊ multa hoīs af raliud ītelligit. a § neſcia mens hominū fatiflictio: qꝛ ignorat p̨̄terita: ⁊ futuſortiſqꝫ future.a §alias nuncio.ra nullo ſcire poteſt initio. Non sa § cuiuſlibet. b ſ ptāte. cFexire de corꝑe.eſt in hominis ditione ꝓhiberet§ exeuiſpiritū: nec habet ptātē ī die mor va¶ Incurſu demonū vel vitiorum quia peniteretis: nec ſinitur qͥeſcere ingruente xnoluit.a Fin qua confidebat.bello: neqꝫ ſaluabit īpietās impium. Oīa hęc conſideraui: et dedi acor meuꝫ in cunctis oꝑbus quęfiūt ſub ſole: interdum dominat̉ʰceps: tyrānus: ep̄s. a § quia ſanguīs§1ſubdrum de manu eiꝰ rechō hoī ī malū ſuū. Uidi impiosqͦ
a Quis talis vt ſapiens. Dixit ſuperiꝰ vix bonum hominēinueniri: cum a deo homines ſint boni facti: Nūc que bonaeis dederit tanqͣꝫ gratulabundus enumerat. ſapientiam: rationem: archana cognoſcere.Ca. VIII¶ Apientia hominis lucet ⁊cͣ. b Nec dicere ei. Precepta dei nō ſunt diſcutiendaquare illa p̄ceperit. ſed facienaa. c Non eſt in homīs ditione.Quaſi: nō debes moleſte pati: ſi futura n̄ ſcire potes: ſi a potentioribꝰ īpijsſepe opprimeris: quia cito omnia finiuntur ⁊ mors omnia equaliter rapit.¶ Uidi impios. Nec in morte penitēt.quorū quāto accuſatio rarior ⁊ difficilior tanto peccandi libertas videt̉ eiseſſe maior.Et laudabūtNico. de lyrahumane nature in pn̄ti vit̓a. filij aūt ſifuiſſent ab eo ꝓgeniti in ſtatu illo: nōfuiſſent nati ſic ꝑfecti ī corꝑe: nec ī conditionibꝰ aīe: tn̄ fuiſſent nati in rectitudine naturali ꝑ quā nulla rebellio eētin viribꝰ ſenſitiuis ad rōnem. ⁊ ſic acqſiuiſſent ſcientias ⁊ virtutes ſine difficultate. a Et ip̄e ſe īmiſcuit infi. q̄ſtionibꝰ .i. difficultatibꝰ circa acqͥſitiōemſcientiaꝝ ⁊ virtutū: qꝛ ip̄o peccāte ī penam huiꝰ ſubtracta ē originalis iuſticia a tota natura humana: ex qͣ ſubtractiōe ſecuta ē rebellio corꝑis ad aīam:⁊ oīm viriū inferioruꝫ ad ꝑtē aīe ſuperiorē: ⁊ ex hoc cauſat̉ difficultas acqͥrendi ſciētias ⁊ virtutes. b Quistalis. Hic infert concluſionē ex dictis:quia ex quo tanta eſt difficultas attingendi virtutes intellectuales ⁊ morales: ille qui attingit eſt valde excellēsīter homīes. ideo dicit: Quis talis. ideſt ſic appreciādus inter homines.c Ut ſapiēs ē .i. virtuoſus ꝟtute morali ⁊ intellectuali. d Et qͥs cognouit ſolutioneꝫ verbi .ſ. occulti. q. d. nullus niſi ſapiens dicto modo: ſicut p̄tde Daniele qui expoſuit Nabuchodenoſor ſomnia: ⁊ ip̄i Balthaſar ſcripturam in pariete exarataꝫ. Dan̄. v. Et qꝛdiſpoſitio mentis magis relucet in facie in qua vigent oēs ſenſus. ideo ſubditur in eodem verſu in hebreo.Apientia homīs Ca. VIIIlucet in vultū eius. vn̄ dicituCEccleſi. xix. Ab occurſu faciecognoſcit̉ ſenſatus. f Et potentiſſimus faciē illius cōmutabit ſcꝫ in reſurrectione qn̄ ſibi dabit faciem glorioſāſomon induxit ad virtutem: hic conſeEgo os regis obſeruo. Poſtqͣꝫ ſaquenter inducit ad mandatorum deiobẜuationē: qꝛ diſponit ad beatitudinē Matth̓. xix. Si vis ad vitam ingredi ſerua mandata. Et diuidit̉ in duasꝑtes: qꝛ pͥmo inducit ad obſeruādummādata. ſcd̓o circa hͦ remouet impedimenta. ibi: Oīa. Prima ī duas: qꝛ primo inducit ad mandatoꝝ obſeruationē. ſcd̓o ad huiꝰ obſeruatiōis accelerationē. ibi: Omni negocio. Prima ī duas ẜm duas rōnes qͣs ad ꝓpoſituꝫ inducit. Prima accipit̉ ex auctoritate p̄cipiētis ꝓpt̓ quā ē ſibi obediēdū. ⁊ id̓oin ꝑſona ſic obediētis dicit: Ego os regis obſeruo .i. mādata ab eiꝰ ore ꝓlata: cuiuſmodi ſicut decalogi p̄cepta vpatet Exo. xx. h Et p̄cepta iuramēti dei .i. iuramenti deo facti: ſicut habet̉ Exo. xxiiij. vbi rn̄ditppl̓s Moyſi. Cūcta q̄ locutꝰ ē nobis dn̄s faciemꝰ: ⁊ tūc Moyſes aſſumpſit de ſanguine victime: ⁊ ſparſit ſuꝑ populū ad co
firmationem huius dicti: ⁊ erat vnus modus iurandi.i Ne feſtines recedere a facie eius. tranſgrediendo mandata affirmatiua. k Neqꝫ ꝑ maneas in opere malo. tranſgrediendo negatiua. l Quia omne qd̓ voluerit faciet ⁊cͣ .i. qꝛtantē auctoritatis ⁊ ptātis ē ꝙ nō pōt ei reſiſti. m Nec dicere ei qͥſqͣꝫ pōt: quare ita facis? in ꝟbisenī eiꝰ ⁊ oꝑibꝰ nihil irrōnabile pōt inueniri. n Qui cuſtodit. Hic ponitur ſcd̓a ratio que accipit̉ ex vtilitateobediētis. cū d̓r: Qui cuſtodit preceptū .ſ. diuinū. o Nō exꝑiet̉ quicqͣꝫmali .ſ. in futuro. ī pn̄ti enī bn̄ experit̉malū pene ad exercitiuꝫ ſue patientie⁊ augmentū ſue gl̓ie: ſicut patꝫ de ſancto Iob. ⁊ cū dicit. Nō experiet̉ qͥcqͣꝫmali. minꝰ dicit ⁊ plus ſignificat .ſ. ꝙexperiet̉ multū boni. ideo ſubditur:Tp̄s ⁊ rn̄ſioneꝫ ⁊cͣ. In hebreo habet̉: Et iudiciū. ſapiēs enī attēdit tp̄siudicij: vbi oportebit de oībꝰ reddererōnem: ⁊ ſic cauet diuinoꝝ preceptoꝝtrāſgreſſiōeꝫ. q Oī ne. Hic ꝯn̄terinducit ſalomō ad dicte obſeruatiōisaccelerationē: ⁊ ad hͦ inducit duplicērōnem. Prima accipit̉ ex tꝑis oportunitate: qꝛ p̄cepta diuina poſt mortemnō ſūt implēda: qꝛ tūc ceſſat tp̄s meriti ⁊ demeriti: ſꝫ nūc īplenda ſūt qͣꝫdiudurat tp̄s merēdi. ⁊ hͦ ē qd̓ d̓r: Oī negocio. tp̄s ē ⁊ opor. q̄ in oī oꝑe attendunt̉. ⁊ ꝑ ꝯn̄s maxīe debēt attendi inoꝑe meritorio qͣꝫtū ad īpletionē diuini p̄cepti: ꝙ ē maxīe neceſſariū ad ſalutē. r Et mul. ho. af. qͥ igno. p̄terita ⁊cͣ. In hebreo habet̉: Quia ignorat qͥd erit. q. d. futura p̄mia n̄ pōt ſcire ꝑ ſe vl̓ ꝑ aliū hūana īueſtigatiōe: ethͦ cauſat afflictionē aliquā in īpletiōep̄ceptoꝝ. Si enim ſciret p̄mia futura:nō eēt ei aliqͣ afflictio ī impletiōe p̄ceptorū. ſꝫ magis ꝯſolatio. Ad idē pōttrahi lr̄a nr̄a. cū d̓r: Quia ignorat p̄terita ⁊cͣ. .i. p̄mia electoꝝ qͥ p̄ceſſerūt: ⁊eoꝝ qͥ futuri ſūt. s Nō ē. Hic ponitur ſcd̓a ratio q̄ accipit̉ ex hūane vitebreuitate: ꝓpter qd̓ nō ē ī vacuū trāſeunda ſꝫ in oꝑibꝰ mādatoꝝ dei expendenda. ꝓpter qd̓ d̓r: Nō ē in hoīs ditione .i. poteſtate. t Prohibere. ſpiritum ſuum. id eſt animam ſuā ab exitu de corpore. v Aec habet poteſtatem in die mortis eam differendi.Nec ſinit̉ quieſcere ingruente bello. ſcꝫ infirmitatꝭ ⁊ nature in quo bello tūc ſuccūbit natura. y Neqꝫ ſal.a morte. 3Impietas impiū. ſicutaliqui credūt aliqn̄ mortē differre perartem magicā vel aliqua ſuꝑſticioſa.a Oīa hec. Poſtqͣꝫ ſalomo induxitad obſeruanduꝫ dei p̄cepta: hic circahoc remouet tria impedimenta in tribus partibus que patebūt proſequēdo. Primū autem impedimentū procedit ex abuſu humane potentie: quaaliqui ſic abutuntur ꝙ precepta ſua p̄ponunt diuinis: ſicut improperat ſaluator ſacerdotibus iudeorū ⁊ legiſperitis. Marci. vij. Irritū feciſtis mandatum dei ꝓpter traditionem veſtrā.Ad hoc autem remouēdum premittitſalomon ſuam conſiderationem circahunc abuſum dicens: Omnia hec. ſcꝫque ſequūtur. ſic enī copulatur in hebreo: Conſideraui. et ſubditur:b Interduꝫ dominat̉ hō homini inmalum ſuum .i. in malum ip̄ius dominantis: quando per hoceleuatur contra deum modo predicto. de quibus ſubditur:c Uidi impios ſepultos. id eſt poſt morte impios nominari.Qui etiaꝫ
b
FPro. 7. 2
B
isorri.toꝝ. Arch̓.