Moraliter ¶ PſalmusCXLIIII Additio

a I fit. b § xp̄o qͥ de ſemine dauid.a Laūdatio ip̄i dauid. CXLIIIII notū facio p̄dicādo ꝙ es. § creaeor et recreator.altabo te deꝰ meus ꝑa ſ xp̄e. I de iuda. vn̄ reges ī veteri teſta. b ſ laudabo.rex et bn̄dicam nominiꝯa ſ hic.b F in eternum.tuo in ſęculū: ⁊ in ſęculuꝫ ſeculi.ſ exponit quod dicit. ¶ Augꝰ. Ecce in ſeculumſine intermiſſione in letis vel triſtibus.d Per ſingulos dies benedicā ti­ fe bi: ⁊ laudabo nomē tuū in ſęcu§ cauſam laudis ſubdit. I in eſſentia.lū et in ſęculuꝫ ſęculi. Magnus s§ vel valde.dominus et laudabilis nimis: h

iniqua. Et quia frequenter iniqui ꝓſperant̉ in vita p̄ſenti ſubditur. Quoꝝ filij ⁊cͣ. ſī quo notat̉ ꝓſperitas in ꝓle maſculina. Et etiā feminina. cū ſubdit̉: Filie eoꝝ cōpoſite ⁊cͣ. ideſt ornate curioſe. Promptuaria eoꝝ plena. in quo tangitur ꝓſperitas in terrenaſcētibus ⁊ in animalibꝰ. cū dicitur:Oues eoꝝ fetoſe. ſet in tꝑali pace. cū ſubdit̉: Nō ē ruinā macerie. id eſt clauſure muroꝝ. Neqꝫ trāſitus. aduerſarioꝝ. Neqꝫ clamor in plateis eoꝝ. ſcꝫ vulneratoꝝ ab aduerſarijs. Beatū dixerūt ppl̓m cui hec ſunt. Hoc eī dicūthomines mūdani: licet ſit miſer miſeria peccati. Conſequēteroſtendit̉ quis ppl̓us ſit vere beatus. cū ſubdit̉: Beatꝰ populus cuius eſt dn̄s deꝰ eius. id eſt qͥ ſeruit dn̄o fideliter ⁊ deuotę: talis enī eſt beatus in ſpe.¶ In psͣ. cxliij. Benedictus dominus. vbi d̓r in poſtil. Quidas ſalutem regibus.Hoc qd̓ dicit regibꝰ in plurali: nō ē neAdAICIO. I. ceſſe vt referat̉ ad ſaul ⁊ dauid: ſed generaliter intelligendū ē .ſ. ꝙ dauid attribuit deo victoriā quā habēt reges quicūqꝫ ſint: qꝛ omne datū optimū de ſurſū ē deſcendens. Iaco. j. Incōueniēs eſt enī dicere ꝙ dauid vocaſſet ſe regē tꝑe huius pugne: cū poſtea pluries vocabat ſe ſeruū regis:vt patet. j. Reg. xxiiij. ⁊ in alijs locis.In eodē psͣ. vbi d̓r in poſtil. Quorū filij.In hoc loco nō eſt dictio in hebreo: q̄ ſiAcAICIO. I. gnificat quorū ꝓnt in trāſla. latina habetur: nec etiā que ſignificat idē qd̓ vt ſint: ꝓut in trāſla. Hiero. habetur: ſed vera littera hebraica ſic habet: Qm̄ filij nr̄i qͣſi plātatio ⁊cͣ. vel ꝙ filij noſtri quaſi plātatio. Ad cuiꝰ ſenſū ꝓprius intelligendū eſt et attēdēdū ꝙ dauid ī hoc loco nō petibeneficia futura circa ꝓſperitatē ppl̓i: ſed potiꝰ regratiat̉ de p̄teritis bn̄ficijs ppl̓o dei exhibitis mediāte victoria ſua. vndecum dixiſſet: Deus canticuꝫ nouum. de duobus intendit deūlaudare. primo ſcilicet de liberatione ſua. ſecundo de proſperitate que ſecuta fuit in populo dei per eandem victoriam. De pͥmo dicit: Qui redemiſti dauid ſeruū tuum: ſed quia preuidebat ſe adhuc in multis certaminibus futurum cum huiuſmodi alienigenis philiſtinis. ideo regratiando de huiuſmodi victoria iam preterita introducit petitionem de ſua liberatiōe futura ab eis. ⁊ de hoc dicit: Eripe me ⁊ erue me de manu filioꝝalienorū. q. d. qui nūc eripuiſti me de hmōi gladio maligno cōtinua ꝓtectionē tuā eripiēdo ⁊ eruēdo me vlteriꝰ ab hmōi maGlo. ordi.a Laudatio ipſi dauid. Caſ. Breuiter cōtinet hic pſal. que in ſcripturis diuinis late diffundunt̉. vbicūqꝫ enī de laudibꝰ deiagitur legit̉: vel opera vel potentia vl̓ aliquid ceteroꝝ. Ad cuius p̄conia ſequētespſalmi pertinent: qui cū iſto ſeptē ſunt: vtſepties in die lau. di. ti. vt ſeptem ſūt ſpūsgratiarū qui laudes cōcinnūt: ſicut in apocalypſi legit̉: ī his ſufficiēter deus docuitquomodo velit laudari: ne quis in eiꝰ laude errare poſſet. ¶ AAugꝰ. Spirituſācto īplet deus ſanctos vt laudent eū: et ne erremus in laudando: iter laudis in ſcripturaꝯſtituit. Si hō laudat arrogantia eſt: ſi deus ſe: miſericordia ē: quia laudādo ſe amabilē facit: et nos amādo meliores ſumꝰ nōipſe. Ideoqꝫ ſpūs eiꝰ in ſeruis ſuis laudateū: qꝛ laudari ſe facit. ¶ Caſ. vt ſeptē pſal.penitētie: ſic ⁊ ſeptē ſpūs: iuxta illud ſacracmentū qd̓ p̄cepit dn̄s moyſi in tabernaculo ſeptem lucernas ponęre: ꝑpetuo luminPs. CXLIIIIlucentes.Xaltabo te. Augꝰ. Primo ꝓphetaꝓmittit infinitam laudē. ſcd̓o omnes ꝑfecturos dei laudnouem modis dicit. ibi: Generatio ⁊ generatio. tertio eadē latiꝰ ēplicat. ibi: Miſerea. c In ſeculū ſeculi. Caſ. Qui hic nō incipiin futuro mutus erit. d Per ſiuguaſ. Qui hic ꝑ ſitgulos dies: in eterno die merebit̉ laina exultatione.¶ Augꝰ. Benedicit nunc per ſingulum venerit vnuꝫſine fine dies eat ex laude in laudetitē in virtutemIn ſeculum et in ſeculumia laude alibi: Itula ſeculoꝝ laudabūt: quia ſenquem ſemper vidbunt: qua viſionē nihil delectabiliNimis. Uno verbodedit cogitare: quod non poteſt capi plene: et ideo nunqͣꝫ ceſſesalaudibus.Generatio

nu filioꝝ alienoꝝ ⁊cͣ. De ſcd̓o vero regratiādo dicit: Qm̄ filijnr̄i ⁊cͣ. Pro quo ſciēdū ꝙ ſi victoriā certamīs golias habuiſſet: filij iſrl̓ oēſ eēt ẜui philiſtinoꝝ: ꝓut habet̉ .j. Reg. xvij.⁊ ꝑ ꝯn̄s totꝰ ſtatꝰ eoꝝ ſubuerſus: ſꝫ ꝑ victoriaꝫ quā deꝰ deditip̄i dd̓ fuit ꝑ oppoſitū: qꝛ ſtatꝰ ppl̓i fuit valde ꝓſperatꝰ. ⁊ iō īhac victoria ſingl̓r legit̉ ꝙ de oībꝰ ciuitatibꝰ iſrl̓ exibāt mulieres pſallētes. j. Reg. xviij. qd̓ nō ſic legit̉ de alijs victorijs.vn̄ dd̓ de hac regratiādo deo dic̄: Qm̄ filij nr̄i qͣſi plātatio .i.merito decātādū eſt tibi cāticū nouū ſuꝑ hāc victoriā: qꝛ ꝑ eāiuuenes nr̄i nō viuēt ſeruilit̓: ſed ꝓficiēt in virtutibꝰ tanqͣꝫ liberi. ſil̓r ⁊ filie nr̄e qͣſi angeli ornate ⁊cͣ. exponāt̉ ꝓut ī poſtil.nō tn̄ ꝑ modū petitiōis ſꝫ ꝑ modū regratiatiōis: qꝛ ꝑ hanc victoriā fuit ppl̓s multiplicatꝰ in ꝑſonis ⁊ in victualibꝰ ⁊ in ceteris q̄ in lr̄a ꝯtinent̉: ⁊ finalit̓ in pact politica q̄ pͥncipalit̓ cōſiſtit in ſecuritate ab hoſtibꝰ ⁊ calūniatoribꝰ intrīſecis. ⁊ hͦ exvigore iuſticie q̄ tꝑe pacꝭ potiꝰ colit̉. vn̄ Eſa. xxxij. Erit opusiuſticie pax. ⁊ de hoc dicit finalit̓: Nō eſt vlulatꝰ ī plateis noſtris. ⁊ vtrūqꝫ ſignificat̉ ꝑ dictionē hebraicā in hoc loco poſitā: ⁊ eſt ſenſus ꝙ iā nō erat in ppl̓o vlulatꝰ: qͥ cauſat̉ ab incurſu hoſtiū: nec clamor qͥ cauſat ab oppreſſiōe calūniatoꝝ cōciuiū: ⁊ qꝛ oīa iſta ꝑtinēt ad felicitatē politicā p̄cipue hec clauſula vltīa q̄ tranqͥllitatē ppl̓i ſignificat: qd̓ eſt maxīm bonumqd̓ ītēdit̉ in regimīe politico: vt hr̄. ix. Ethic̄. iō ſubdit: Beatus ppl̓s cuiꝰ hͨ ſūt. qd̓ ītelligit̉ de btītudine ciuili: ſꝫ qꝛ felicitas vera nō ꝯſiſtit ī his: ſꝫ potiꝰ in adheſiōe ad deū ꝑ cognitionē ⁊ amorē. iuxta illud: Mihi aūt adherere deo bonū ē. ideoſubdit: Beatus ppl̓us cuiꝰ dn̄s deꝰ eius.In psͣ. Bn̄dictꝰ dn̄s deꝰ meꝰ. cōcordantACPII CA. poſtil. ⁊ Bur. p̄terqͣꝫ in expoſitiōe illiuspaſſus. Qui das ſalutē regibꝰ. hͦ expōit poſtil. de dd̓ ⁊ ſaulnō excludēs quin de alijs iudeoꝝ regibꝰ poterit expōi ꝓphetice. obijcit aūt Bur. ꝙ tꝑe pugne cū goliath dd̓ ſe nō potuitdicere regē: qꝛ ſepe poſt ſe dixit ẜuū regꝭ: vt ptꝫ .j. Reg. xxiij.Ad qd̓ rn̄deo ꝙ dd̓ ſe vere illo tꝑe potuit dice̓ regē: qꝛ an̄ illāpugnā a Samuele inunctꝰ fuit in regē. vn̄ qͣꝫuis nōdū habuit executionē regie maieſtatis: fuit tn̄ vere rex cōſtitutꝰ a deoqͣꝫuis nōdū aſſūptꝰ a ppl̓o: ſic ⁊ xp̄s ſe dixit regē. qn̄ tn̄ nullāfec̄ regie maieſtatis executionē: qꝛ venit iudicari nō iudicare⁊cͣ. dd̓ igit̉ vere ſe cōnumerauit regibus: qꝛ habuit ius ad regnū: qͣꝫuis nōdū in regno ⁊cͣ. In reliqͥs huiꝰ psͣ. Bur. variatapplicationem veritate nondum mutata prout ſepe cōſueuit.Nico. de lyraXaltabo te. Huic psͣ. p̄mittitur talis titulꝰ in hebreo ⁊in trāſlatione Hiero. Hymnus dauid. ¶ Circa quod ſciendūꝙ hymnus ꝓprie eſt laus diuīa cūcantico ſeu exultatiōe: ideo ſi nō ſilaus dei ſed alteriꝰ ꝑſone: nō ē hymnus: etiā ſi fiat cū exultatiōe. ⁊ ſimiliter ſi ſit laus diuīa ⁊ nō fiat cū cātico ſeu exultatiōe: ſed magis cumfletu: ſicut planctus Hieremie nō ēproprie hymnuſ. ⁊ ideo per hoc qd̓dicitur in titulo: Hymnus dauid:deſignatur ꝙ dauid fecit hūc pſalmum ad dei laudem cum cātico ſeuexultationē. Et diuiditur in duaspartes: quia primo dauid deū laudat. ſecūdo alioſ ad huiuſmodi laudem excitat. ibi: Generatio. Circa primuꝫ dicit: Exaltabo te deus.per creationem. h Meus. perfidē ⁊ ſpecialē d̓uotionē. c Rex.omniū gubernationē. rex enī dicitur a regendo.Et benedicam nomini tuo. nō bn̄dictione conſecrationis que a maiore impenditur minori.Hebreo. vij. Sine vlla contradictione quod minus eſt ameliore benedicitur: ſedenedratiarumactionis⁊ laudis q̄ a mīori exhibet̉ maioIn ſcl̓m ⁊ ī ſe. ſe. p̄uidit enī dd̓ ꝙ psͣ. iſte ⁊ alij ab eo facti eſſent cātādi ī futuris generatiōibꝰ ad laudē dei.Der ſingl̓os di. bn̄.ti. qꝛ dauid ſingl̓is diebꝰ alia vel pluribus intendebat diuīs laudibꝰ. cuiꝰ rō ſulEt laudabilis niPagnꝰ dn̄s.nō magnitudīe molis: ſꝫ virtutismis .i. plus qͣꝫ poſſit a creatura laudari Ecc̄i. xliij. Bn̄dicētes dominū exaltate illū quātū poteſtis: maior eſt eniꝫomni laude.

1P

x. jͣ. ns.Apo. 5. b

rsͣ .47.

Exo. 37. c

sͣ. 83.