Druckschrift 
Tertia pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus acreplicis: .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Glo. ordi.MoraliterPſalmus V

a Augꝰ. Nō hoīs vbi malū ꝓ malo dat̉: qd̓ nōeus: qꝛ etſi punit nōſuū malū infert: ſed malisio vero cū punit malo votoiis eos relinquit: homhoc agit ⁊ ideo prior ipſe malus.a me in iu̓ſticia tua ꝓpter inimicosa Remi. meo. vt p̄ oculis habeam p̄cepta.b§ vel meo.b meos: dirige in cōſpectu tuo viā aa § vel tuā. b Augꝰ. Quoruꝫ iudicio non eſedendideo ad cōſcientiā vbi deꝰ videt fuR2iendurmeā. Quoniā non eſt in ore eoꝝ ba Augꝰ. qꝛ cor eorū fallit̉ d̓ peccato ⁊ pena petꝰb Augꝰ. Pro voracitate: ꝓ qͣ adulādo mētiūt̉.veritas: cor eoꝝ vanū eſt. Sepul dAugꝰ. Quia ſemꝑ hiat voracitas vel adulatioetrahūt hoīes ⁊ deuorant ſibi aſſimilando quimortuis ipſi ſunt ſepulchra.§ malis.chrū patēs ē guttur eoꝝ: linguisa Quīto ꝓphetia: q̄ pena malis: qd̓ p̄miū iuſtisnō em̄ eſt optatio: ſed p̄uidet qd̓ futurū eſd ſuis doloſe agebant: iudica illos?a ſ Sic. b 5 teſte cōſciētia ⁊ accuſantedeus. Decidant a cogitationibꝰ saAug. i. longe vt merentur pelli ab hereditateqꝰvidendo deum poſſidetur.ſuis: ſecundum multitudinē im­ ha § qui ſibi vident̉ intromiſſi.pietatum eorū expelle eos: quo­ ia ſ vel amaricauerūt. Flug. Panis de celodulcis egris ꝑ peccata itamarus eſt vt ſuſtinenō poſſint.b Fecontra.e niā irritauerūt te dn̄e. Et letent̉ kvtl guſtantibus ſuauis eſt. qbus eratulātibꝰa ſ de adepta hereditate. b7 c. ns gnbie dico.omnēs qui ſperant in te: in ēter­ 1Nō tꝑaliter. a I id eſt qꝛ. b I hec eſt eternarum exultatinum exultabunt: et habitabis in m Aug. tanqͣꝫ habentes ad fruendū qd̓ diligūt:ue eſt hereditas eterna.eis. Et gloriabunt̉ in te̓ omnes nAug. bn̄dictio ē gl̓iari ī deo ⁊ habitari ab eo:cp̄cedit vocatio q̄ ē gratie: ſubdit: dn̄e vtuto ⁊qui diligunt nomē tuū: quōniaꝫ op̄cedit noſtrā vt vocet a-I bona voluntas deitētiā: ⁊ hec ſuntna qͥbus vincit̉ inimicuhoc ſcutū cōtra eum qui tribulationibꝰ ⁊ temptationibus ſuggerit deſperationem.g tu benedices iuſto. Domine vt hſcuto bone voluntatis tuę coro ꝙnaſti nos.a 5. i. chriſtū. b5 ꝓ metu iudicij. c § penitētish In finē ꝓ oͣctaua Pſalmꝰ dauid.

Iuſticia. t. Caſ. Qua penitētes ⁊ ſupplices recipis.b In cōſpectu. Aug. Ubi hō nō videt cui laudāti vel vituperanti nō eſt credēdū: qꝛ nō videt in cōētia ī qua iter ad deūdirigit̉. Ideo ſubioniā īorū veritas.c Qm̄ nō.mō nōſed ſepulchrū: qꝛ fetidaꝓmūt ad corrūpendiis ſiciunt doloſe agūt .i. nō modo moliuntur ſed efficiūt. d Iudica illos deꝰ.Decidāt a cogita. Nō optat ſed qd̓ futurū eſt p̄dicit: decidit qͥ ſpe bona fruſtrat̉. e Et letent̉. Caſ. Poſt retributiones maloꝝ ſubdit p̄mia bonoꝝvt ſicut pena terret: p̄mia incitent.f Ut ſcuto. Caſſio. Uno verbo indicat bn̄ficia dei gratuita. Voluntas q̄vocat eſt defenſio ꝯͣ oīa: ⁊ corona: etclypeus. Capiti aptatꝰ corona eſt: cordi defenſio. g Octaua eſt aduētusdn̄i in qua peccator timet argui: ⁊ iōpenitet. Aug. Octauā dicūt aliquiaduētū dn̄i qͥ vēturꝰ eſt poſt. vij. miliaannoꝝ (vt aiunt) ſed nulli hͦ tēpus cōgnitū eſt: potiꝰ octauꝰ dies d̓r: qꝛ oīatꝑa. vij. dierū repetitione voluunt̉. Itle nullā habēt varietatē. Uel due viteſunt: vna ꝑtinet ad corpus qd̓ eſt vetus hō: cui ⁊ vetus datū eſt teſtamētūin qua regnauit mors. Altera ad animā: qd̓ eſt nouꝰ hō regeneratꝰ ꝑ xp̄mAd corpus aūt qͣternarius: ad aīamternarius ꝑtinet. Peracta gͦ vtraqꝫquaſi ſcptenario numero veniet octauus dies iudicij: vbi cuiqꝫ ꝓ meritisreddet̉: vnde timēs eccil̓a hic orat. DomineNico. de lyra.a Dirige ⁊cͣ. faciendo ea ꝓſperā: ⁊ad hoc allegat aduerſariorū maliciaꝫtanqͣꝫ cām dicēs: b Quoniā non⁊cͣ. qꝛ poſt ſimulationē amicitie inimicitias exercebāt: vt ſupra dictū eſt.c Cor eorū ⁊cͣ. nihil habēs amicitieſtabilis. d Sepulchrū patēs ⁊cͣ. q.d. vellent nos ſi poſſent viuos deglutire. e Doloſe ⁊cͣ. Prius amicitiāſimulando. f Iudica ⁊cͣ. cōdēnando eos ad penā ⁊ interitū: vn̄ in trāſlatione Hiero. iuxta hebre. habet̉: cōdemna eos deus. g Decidāt ⁊cͣ. qͥbꝰ cogitāt nos ꝑdere: ⁊ hereditatesnoſtras poſſidere. hͨ Scd̓m multitudinē ⁊cͣ. Multiplicatio em̄ peccatorū meret̉ exterminiū gētis. i Quoniā irritauerūt ⁊cͣ. attribuēdo veritatē tuā idolis ⁊ demonibꝰ: ẜm ꝙ d̓r. jͣ.pſal. xv. Oēs dij gētiū demonia ⁊cͣ.k Et letent̉ ⁊c. Hic ꝯn̄r ponit̉ ſecūdus effectus qͥ eſt ciuiū ꝓtectio. cū d̓r.Et letent̉ ⁊cͣ. habita victoria de aduerſarijs ex qua cauſatur leticia. l Ineternū ⁊cͣ .i. exultēt quia ſicut dixi: hebrei ꝓ modo optatiuo vtunt̉ futuroindicatiui: ⁊ dicit: in eternū: vt in preſenti ī dn̄o gaudeāt ip̄m laudādo: ⁊ ꝑfectius in futuro. m Et habitabis in eis. in p̄ſenti ꝑ gr̄am.⁊ in futuro ꝑ gloriā. iō ſubdit̉: n Et gloriabunt̉ ⁊cͣ. ⁊ ſubdit̉cauſa. o Quoniā tu ⁊cͣ. in bonis tꝑalibus ⁊ ſpiritualibusmultiplicando: ⁊ ſubdit̉ pro victoria de aduerſarijs gratiarūactio. cū d̓r in fine pſal. p Dn̄e ⁊cͣ .i. ꝑ tuā bonā voluntateꝫnō ꝑ noſtrā iuſticiā vel fortitudinē. q Scuto .ſ. tue ꝓtectionis ⁊ defenſionis. r Coronaſti nos. dando victoria de aduerſarijs nr̄is: q̄ ꝑ coronationē deſignat̉: eo ꝙ corona victoribus antiquitꝰ donabat̉. Scd̓m aūt ſenſū allegoricū iſte pſal. ēoratio eccleſie cōtra infideles terrā fideliū inuadētes. Scd̓mvero ſenſum moralē eſt oratio eccleſie cōtra demones: fidelesſuis temptationibꝰ ꝑſequētes: ⁊ querētes eos deijcere a cōſecutione hereditatis eterne: ſed iſtos ſenſus nō intendo ꝓſequiexponēd

exponēdo totaliter: tū qꝛ de facili a quolibet intelligēte pōtalij doctores ⁊ expoſitoresad hͦ applicari lr̄a huiꝰ pſal. tūvalde ſufficienter ꝓſt iſtas expoſitiones. Psͣ.MO2AL CCT. cit dauid hūc pſalmū ad cātandū ꝑUerba mea ⁊cͣ. Secūdū hebreos feſacerdotes ⁊ leuitas dn̄o ꝓ conſeruatione regni iſrael: in quo erāt. xij. tribuū iſrael hereditates. Sic igit̉ allegorice iſte pſal. eſt oratio eccleſie cōtrainfideles terrā ſāctā occupātes. Ponunt̉ aūt in principio tria .ſ. verbū cūd̓r: Uerba mea ⁊cͣ. clamor cū dicitur: Intellige clamorē meū. ⁊ voxcū dicit̉: Intende voci oratiōis ⁊cͣ.verbū ꝓprie dictū eſt in mente: vox īore: clamor ſignū eſt voluntatis intēſe: ꝑ q̄ ſignificat̉ ꝙ iſte pſalmꝰ dici debet ab eccleſie miniſtris cū mētis attētione ⁊ debita ꝓnūciatione ⁊ magnadeuotionē. Quoniā ad te orabodn̄e. nō ad idola ſicut gētiles idolatre. Mane exaudies vocē meā. ideſt cito exaudias eā: hebrei em̄ ꝓ optatiuo vtūt̉ indicatiuo. Mane aſtabo tibi. quaſi d. ſi cito exaudias citoaſtabo ad reddendum gratias.Quoniā nō deꝰ volēs iniqͥtatē. Iſcꝫ infideliuꝫ. Neqꝫ habitabit iuxta te malignus. Iq. d. nō eſt dignū vtſaracenus vel alius infidelis habitetiuxta ſepulchrū tuū. Neqꝫ ꝑmanebunt iniuſti ante oculos tuos. id eſtnō decet ꝙ increduli maneant in terraſuꝑ quā ſunt oculi tui. Deut̓. xj.¶Perdes oēs qui loquunt̉ mendacium: id ꝑdas ſaracenos qui falſo dicunt Machometum viliſſimū: fuiſſeꝓphetā dn̄i magnū. Uirū ſanguinūabominabitur dominus. Hic ponit̉ſingulare ꝓ plurali ſic̄ Exo. viij. Uenit muſca grauiſſima: id eſt multitudo muſcarū. igit̉ hic viri ſanguinū dicunt̉ machometus ⁊ tenentes legemeius que a gladio cepit ⁊ ꝑª gladiumtenet̉: ⁊ vt dicunt aliqui doctores pergladium terminabit̉. Ego aūt ⁊cͣ.Hic incipit verſus in hebreo ⁊ ponit̉modus adeundi terrā illā cum dicit̉: Ego aūt in multitudine miſericordie tue. principaliter cōfidēs ⁊ nō inmerito iuſticie mee ⁊ apparatu militie.Introibo domū tua. id eſt ſanctūſepulchrū in quo quieuiſti. Adorabo ad tēplū ſanctū tuū in timore tuoid eſt modo reuerenti ⁊ deuoto: ⁊ qͥdorabo. Domine deduc me iniuſticia tua ⁊cͣ. id eſt deduc me in virtutetua ad faciendū iuſticiam de inimicistuis ⁊ meis: ⁊ allegat̉ ad hoc ratio cūdicitur: Quoniam non eſt in oreeorum veritas. ſed falſitas: quia lexmachomēti quā confitentur eſt conficta multis falſis. Sepulchrū patēseſt guttur eorum: de quo non exit niſi fetor. Linguis ſuis doloſe agebant. frequenter cum chriſtianis. Iudica illos deus. Iiudicio cōdemnationis. Decidant a cogitationibus ſuisbus machinant̉ inferre mala fidelibꝰ tuis. Secūdū mtitudinē impietatū eorū expelle eos. q. d. iniquitates eoꝝ demerent̉ vt de terra illa deijciant̉. Quoniā. irritaueruntte domine. auferentes cultū tuū de terra in qua potiſſime deberet vigere. Et letent̉ omnes qui ſperant in te. de eorundeiectione. Et gloriabūt̉ in te ⁊cͣ. id eſt glorient̉ in te d̓ victoria a te ſibi collata. Qene qbonis ipſum multiplicandouto bone voluntatis tucoronaſti nos. id eſt coronabis. ſcitura nāqꝫ ſacra lofrequenter de futuro ꝑ modum p̄teriti ⁊ econuerſo .i. reddesnobis coronā hieruſalem.Domine

Fa

jͣ. ij.Ro. 3. b