libri dicendi ſunt ſed vnꝰ. Un̄ in capite libriſcriptū eſt ⁊cͣ. nō dicit libroꝝ. Et in actibꝰ. ſicut ſcriptū eſt in libro pſalmoꝝ. nō dicit libris. Dicit̉ aūt hymnorū: qꝛ totū illud opusꝑtinet ad laudem dei. Hymni enī ſunt cantus laudē dei ꝯtinentes. Si ſit laus ⁊ nō ſitdei nō eſt hymnus. Si ſit laus dei et nō cantetur nō eſt hymnus. oportꝫ ergo vt ſi ſit hymnus habeat hec tria: et laudē/ et dei / et canticum. Dicitur etiā ſoliloquioꝝ: quaſi ſoliusſpūs ſancti eloquiū: qꝛ in eo ſolus ſpūs ſcūsſine vllo hūano ingenio vel auxilio loquit̉.Dauid enī ꝓphetaꝝ eximius digniori modoqͣꝫ alij quaſi tuba ſpūs ſancti ꝓphetauit. Alijnanqꝫ ꝓphete ꝑ quaſdā rerū imagines ſcꝫſomnia ac viſiones ꝓpbetauerūt. Dauid autſolius ſpūs ſancti inſtinctu ſine om̄i exteriori āminiculo ꝓphetauit. Ul̓ dicunt̉ ſoliloqͥaqͣſi ſalo de chriſto eloquia. Nō qꝛ de chriſtoloquūt̉ ſoli pſalmi: ſꝫ qꝛ digniꝰ ⁊ manifeſtiꝰloquunt̉ de illo qͣꝫ ꝓphete ceteri: ſequit̉ ꝓphete ꝑ excellentiā ſcꝫ dauid. Cum enī dicit̉ ꝓpheta ſine adiectōe ꝓprij noīs intelligit̉ dauid. Ut cū dicitur apl̓s intelligitur paulus.Et cum dicit̉ vrbs intelligitur Roma. Hecaūt dicit contra eos qui dicūt plures fuiſſepſalmoꝝ ſcriptores vel auctores ſcꝫ Aſaph.yditum ⁊cͣ. qꝛ noīa eorū ponunt̉ in titulis.ſed illi auctores pſalmoꝝ nō fuerūt ꝓ vt ſtatim patebit. Et ſubdit̉ de chriſto. Ecce de qͦagunt ſoliloquia: de chriſto ſcꝫ toto .i. capiteet corꝑe: ſponſo et ſponſa. Cōmunis ergomateria totius huius oꝑis eſt chriſtus tripliciter acceptus .i. ẜm diuinitatē. ẜm hūanitatem et ẜm corpus eius qd̓ eſt ecc̄ia. Intentioeſt hoīes in adam deformatos: chriſto nouohoī ꝯformare. Liber ergo iſte liber pſalmoꝝvel pſalteriū appellat̉: qd̓ nomē accepit a quodam muſico inſtrumēto qd̓ hebraice nablū.grece pſalteriū. latine organū dicit̉. qꝛ ſanctꝰdauid dulce myſteriū huius ꝓphetie dulci ſono: dulci organo .i. pſalterio voluit declarare. Unde ab illo inſtrumēto ad lr̄am ideo liber iſte noīatur qꝛ ad vocē illius inſtrumenti dauid canebat pſalmos ante arcam: volēsenī magnificare cultū templi ad honorē dei.Cū arcam de ſylo reduceret plura milia cantorū muſicis inſtrumētis deū laudantiū: etſil̓r ianitores cōſtituit. Et cantoribꝰ quidemquoſdā alios p̄poſuit: quibꝰ omnibꝰ yditumAſaph. ochan. Eman p̄fectos adhibuit. Ianitoribꝰ vero filios Chore p̄fecit. quoꝝ nomina Eſdras frequenter in titilis poſuit: tūꝓ honore miniſterij: tū ꝓpter noīm interpre-tationes. Ipſe qͦꝫ dauid cum pſalterio modulans ante arca in tabernaculo: ad diuinūcultū ceteros inuitauit. Et quēadmodū ſingule modulatōes illius inſtrumenti vocabantur pſalmi. ita et ſingule ꝑticule huiꝰ libri vel clauſule iuxta ſpūalem qͦꝫ intelligentiam in pſalterio ⁊ nō in alio inſtrumēto modulabatur: et ab illo inſtrumēto liber nomēſortitur. qꝛ ſicut illud inſtrumentū decē cordas habet: et ſonū a ſuꝑiori reddit ꝑ tactummanuū. Un̄ et dicit̉ a pſallin grece qd̓ eſt tangere latine. ita liber ille docet obſeruantiā decē mandatoꝝ: et nō ꝓ terrenis: ſed ꝓ celeſtibꝰq̄ ſurſum ſunt bn̄ oꝑari. Un̄ tota nr̄a oꝑatiotendere debet ad ſuꝑiora et ꝓpter illa fieri vtſemꝑ dicamus. oſanna in excelſis. et ſurſumcorda. et primū querite regnū dei. Et qꝛ pſalmus ꝓprie dicit̉ melos qd̓ ꝑ motū ⁊ laboremmanuū ex pſalterio ꝓcedit: ideo ſepe ꝓ bonaoꝑatione ponit̉ q̄ ſine labore fieri non p̄t. Ꝙaut pſalmus ex motu digitoꝝ et cōſonantiavocis fieri ſolebat (ꝑcutiebat enī cordas ⁊ organum reſonabat: et cū organo ꝑiter ip̄e verba cantabat) hoc ſignificat ꝙ in nobis ꝯſonare debet bona operatio ⁊ laudatio. Igituraſaphyditum ⁊ ceteri hmōi: nō fuerūt auctores pſalmoꝝ: ſed p̄poſiti artificibus qui pſalmos ꝑſonabāt tribꝰ modis. vel hūana voce.vel muſicis inſtrumētis. vl̓ cōiter vtroqꝫ mō.Et hoc dupliciter vel poſt vocē inſtrumēto.vel poſt inſtrumentū voce. Pſalmꝰ aūt eſt inſtrumēti ſonus. Canticū vero hūane vociscantus in laudē dei. Pſalmi qͦꝫ canticū cumpoſt inſtrumentū vox: ſꝫ cantici pſalmus cūpoſt vocē inſtrumentū. Iſtos ergo. cl. pſalmos ſpū dei reuelante ſcūs dauid cōpoſuit.et licet quidā pſalmi alioruꝫ noībꝰ intitulent̉nō ideo factū eſt ꝙ ip̄i pſalmos ꝯpoſuerūt: ſꝫꝓpter officia vt honorē de miniſterio ſumerent. Uel ꝓpter myſteria que ex interp̄tationibꝰ noīm accipiunt̉: ad que ſermo ſequēs ꝑtinere videt̉. Unde ad maiorē euidentiā interpretatōes noīm quorundā videamꝰ: perquas ſubiectoꝝ pſalmoꝝ pandunt̉ intellectus. Yditum interp̄tatur tranſiliēs eos .i. remanens in mūdo herētesqꝫ terrenis de quotranſiliente agit̉ in pſalmo. .xxxviij. qꝛ eſt deeterna btītudine. et docet a dilectōe ſeculi adlegē dei: et inde ad eternitatē mente tranſilireUn̄ dicit̉ canticū dauid ꝓ yditum .i. tranſiliente. Tranſilire debemꝰ et veri trāſitores eſſe de malis ad bona: de bonis ad meliora: deinſtantibꝰ ad nouiſſima: de tꝑalibꝰ ad eterna.Primo ꝯuerſione. ſecundo ꝯuerſatōe. tercio
Druckschrift
Expositio in Psalterium : Mit Vorwort von Jakob Wimpfeling
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten