Druckschrift 
De mysteriis Aegyptiorum, Chaldaeorum, Assyriorum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

INTHFOPHRASTVM.ab iſtis tanꝗͣ a ſpeciebus magis ad corpus materiamqꝫ declinantibus.Caput. xxxj. Quod minus materiale eſt potentius uenit in ſenſum immaterialē, atqꝫ ſenſus remotior a materia. obiectū īmateriale potentiusexcipit. 1MARSILII.Vatuor ſunt cauſæ. quibus ſenſibile ad ſenſum magis perueqnit, magiſqꝫ ſentitur. Prima quando obiectū ad hoc eſt effica-cius. Secunda quādo ſenſus ē purior. Tertia quādo medii quaIitas eſt utriqꝫ conformior, adeo ut aptius ab obiecto in ſenſum traiiciatactū. Quarta ſi acceſſerit diſtantia minor. Viſus atqꝫ uiſibile propternaturā ſpiritalem longius inter ſe agunt. Cæteri ſenſus gradatim deſcē-dentes in actum, quia paulatim natura materialis in inſtrumēto creſcitatqꝫ obiecto, paulatim ineptius inter ſe pigriuſqꝫ agunt ſenſus. atqꝫ ſenſibilia. neqꝫ tam procul ꝗͣ uiſus in ſentiendo procedunt.PRISCIANI.IOſt hæc interrogat Theophraſtus utrum quodlibet ſentien-p dum ad ſenſum æque perueniat, an potiꝰ hoc magis. illud minus. Arbitror equidē proculdubio ſimiliter peruenire. ſedquatenus, quod eſt ſentiendū uim habet ad agendum maiorem ſiue minorem. Rurſum quatenus inſtrumentū ſenſus puritatē habet magis minuſue ſincerā. Præterea quantum ipſum quoqꝫ, quod mediū eſt, magi-minuſue eſtaptū ad actū inter obiectū ſenſumqꝫ trahiciendū. Deniqueſecundum interuaſſum longius, aut breuius, quo ſenſibile ſit eminus.aut cōmintis perueniendi differentia quædam accidit.Caput. xxxiiiſnter ſenſibile quia materiale nimium, atqꝫ ſenſum īma-terialem ſemper eſt opus medio quodam quodāmodo ſpiritali.MARSILII.IIVando ad longiſſimū ſpatiū ſcintillā uides exiguum locuſtæq ſonum audis & animalia quædam minima quæqꝫ Item apes& formicæ mellica olfaciunt remotiſſima, conchæ quin etiādiſtantia guſtant, & torpedo per longam ſæpe uirgam ſtupefacit te quaſitangens, putas ne præſertim in ſuperioribus a minimo quoque obiectolongiſſimum ſpatrum frangi & materialiter affici: nequaquam. ſed in-tercidit, neſcio quid quodammodo ſpiritale, quod per tam longumſpatium agat in ſenſum. ideſt actus quidam ſpeciaſis, atque ſpecificusa ſpecie rei ſentiendæ proueniēs, ſiue hic intra nos fiat, ut in tactu atqueguſtū. ſiue ēt cxtra nos, ut ī uiſu auditu olfatu, qui & uirtute fit uitæ cōiscuius beneficio cūcta ligāte facile a rebus diſtātibꝰ & mouetur ſēſus &corpus