DE ANIMAActenus de ſenſu cōmuniter ſit tractatū. de ſingulis uero ſenſibus ut de uiſu, & auditu, cæteriſqꝫ, illud in primis nobis ē di-ſtinguendum. Non unum uidelicet (ut quidam putant) ſolūeſſe ſenſum, qui a participantibus in ſtrumentis in differentesquodammodo ſpecies diſtinguatur. Non enim ipſa diuerſitas inſtrumentorum præcedit uirium animæ differentias, nec aduires diuiden-das auctoritatem habet. ſed ipſe ſenſus & unus quidem eſt in ſeipſo & exſe in quinque diſcernitur ad ſenſibilia ſingula diſcernenda. Iam uero &ipſam ſenſuum diſcretionem inſtrumentorumⁱ quoque ſubſecuta dif-ferentia eſt congrue accommodata ſingulis. nam materialem inſtrumētalemque partitionem antecedit formalis ipſa, ſpecialiſue partitio, di-uerſitaſque inutentibus tanquam auctoritate freta maioreꝰ.Caput decimumtertium. actus ſentiendi non ita efficitur quaſi, uelſenſus naturaliter tangat ſenſibile, uel ſenſibile naturaliter formet ſenſūſed ratione quadam ad modum ſpiritali.MARSILIIEque uiſus emittit ex ſe naturale aliquid, & quaſi corpor eumquo uelut proboſcide colorem tangat, neque ex colore effluit aliquid naturale quod imprimatur in uiſu, neque rurſum-color re ipſa colorat aerem, aerque uiſum. Species a̓ materia ſeparatæ.quia a loco penitus abſolute ſunt, & a materiæ limitibus ſunt excluſæ.ideo aliquid in omnia poſſunt agere, & ad quātumlibet ſpatium æqualiter agere. ſpecies autē ī materia & loco determinatæ pro modo naturæſuæ, & ad aliquid tamē agunt, & uſque ad certum ſpatium, ſimiliterquepatiendo ſuſcipiunt. Sunt autem actiones naturalium plurimæ ipſius cōpoſiti, ut calefacere ſimileſque & odore ſaporeque naturaliter nōnihil afficere. Sunt tamen præter has actiones quædam eiuſmodi ſpecierum, non tam compoſitis attributæ. quam ſpeciebus, ſpeciei uidelicetipſius præſtantiam proprietatemque peculiariter conſequentes, quæ ꝙdem actiones quaſi ſpiritales ſunt, & longius protenduntur, quam actiones, quæ propriæ ſunt compoſiti, & fiunt quandoque ſubito, uſque tamen ad certum ſpatium, quia ſpecies in materia ſunt, locoque continētur. Actiones eiuſmodi non ſolum in anima ſunt circa res agente.ſed in ſpeciebus quoque rerum ad animam quodammodo ſe porrigentibus in tali utiqꝫ actione & paſſione fit ſenſus. Anima quidem cumſit forma uiuens & ſenſualis agit circa illa, quæ ſibi offeruntur uitaliteratqꝫ ſenſualiter. & quia eſt in corpore uſqꝫ ad certum ſpatium operaturO iiii