IN THEOPHRASTVMMARSILII.tionem efficacius mouent.D eundem ſenſum ꝑtinet de oppoſitis iudicare ut auditum/de uoce atqꝫ ſilētio, ſi purum ſilentium ſit, non ſenſus exteri-or percipit ſed interior per memoriam uocis, aduertens ſe inuocis oppoſitum incidiſſe, ut plurimum uero ſilentium nōeſt purum. & tum quidem conatur auditus circa obiectum debiliſſimū&uix percipiens quicquam ſilētium dicitur deprehēdere, quaſi deprehendens quod ibi de uoce reliquum deeſt. Senſus rem congruam &amicam atque ſuauem iudicat, quando non innata cum aliquo cōgruitAlienam uero cum diſſidet dum interea inſtrumentū ꝑuerſe mouetur.PRISCIANI.Roinde quoniam a propriis quidem ſenſibilibus primo magiſque inſtrumentum pulſari ſolet. a communibus uero conſequentem, atqꝫ remiſſius, merito eadem conditione ſenſusquilibet ſua percipere ſolet. Aſpectus ſane primo colorempercipit. conſequentem uero magnitudinem atque motum. Quamobrem uideri poſſunt communia ſpectare magis ad animam, & quaſi ſecundum accidens a ſenſu cognoſci. ſed certe ſicut dictum eſt communehoc ſenſibile conſequenter fit ſenſui notum neque ſola cogitatione cō-prehenditur. Queri præterea ſolet quomodo & oculus tenebroſa &auditus ſilentium deprehendat. Reſpondendum eſt non tam ſentire-quam conſentire. neque inniti figique talibus aliquando ſenſum. ſed exeo ꝙ in his actio inhibetur in ipſo conatu ſenſum iudicare, quod deficitipſis. Atque quod diſtans alienumqꝫ eſt, deprehendere ex eo, quod ra-tio ſibi innata huic minime congruat. Interea uero inſtrumentum ſen-ſus quodāmodo peruerſe mouetur ꝑꝑ paſſionē a ſenſibili quodā illatā.Caput duodecimū. cum anima ſit domina corporis, ideoque ſub-ſtantia longe præſtātior merito corpus huius gratia factū atqꝫ diſpoſitū.Nordine igitur prouidentia anima & prior eſt & prius diſtincta. quam corpus. nam corpus tot accipit inſtrumenta, quotjſeruiāt animæ iam tot uires habenti. quam uires formales ſūt& formaliter ſecundum ſpeciem diſtinguuntur, qualis diſtinctio a materia nō procedit. Vnus ergo ſenſus intimus unitatis ſuæ fœ-cunditatem in ſenſus ſe quinque deriuat. Quibus poſterius quinque incorpore accōmodata ſunt inſtrumenta.PRISCIANI.3Hactenus
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten