PARS .X.DeOratione .DIS. .XXXI.
interiorem deuotōnem qua mens orantis eleuet̉ in deū. quia ꝑ exteriora ſigna ſiue uocumſiue etiā aliquoꝝ factoꝝ mēs mouet̉ hoīs. etiam ẜm app̄henſionē. & ꝑ cōſequens ẜm affectionē. Vn̄ augͥ. dicit ad probaꝫ. ꝙ uerbis &alijs ſignis ad augendū ſanctū delideriū noſip̄os acrius excitamus. Et iō in ſingl̓ari orōnetm̄ eſt vocibus & hmōi ſignis vtendū. qn̄ ꝓficit ad exercitandū interius menteꝫ. Si veromiens ꝑ hoc diſtrahat̉. uel qualitercūqꝫ impediat̉. eſt a talibꝰ ceſſandū. Quod p̄cipue cōtingit in illis quoꝝ mēs ſine hmōi ſignis ē ſufficient̓ ad deuotōem ꝑata. Vn̄ pͣs. dicebat. Tibidixit cor meum. exquiſiuit te facies mea. Etde Anna legit̉. i. Reg. i. Ꝙ loquebat̉ in cordeſuo. Secūdo adiungit̉ uocalis orō qͣſi ad redditōem debiti. ut ſcꝫ homo deo ſeruiat ẜm totum illud qd̓ ex deo hꝫ. id ē non ſolū mente. ſꝫetiā corꝑe. Quod p̄cipue cōpetit orōni ẜm ꝙ ēſacrificiū. Vn̄ dicit̉ Oſee. vlt̓. Omnē aufer iniquitatē & accipe bonū. & reddemꝰ vitulos labioꝝ nr̄oꝝ. Tertio adiungit̉ vocalis orō ex qͣdam redūdantia ab aīa ad corpus. & ex vehemienti affectōne ẜm illd̓. pͣs. Letatū eſt cor meum. et exultauit lingua mea. Vocalis igit̉ orōnon ꝓfert̉ ut aliqͥd ignotuꝫ deo manifeſtet̉. ſꝫad hoc ut mens orantis ueſ aliorum exciteturin deū. & ſi uerba ad aliud ꝑtinētia diſtrahūtmentē. & impediūt deuotōnem orātis. tamēuerba ad ip̄am deuotōem & orōnem ꝑtinentia n̄ impediūt. ſꝫ potius excitāt mētes. p̄cipueminus deuotoꝝ. Per hoc ꝙ docet & hortaturdn̄s orare in ſecreto. Math̓. vi. tu autē cū oraueris intra in cubiculū tuū & clauſo oſtio orapr̄em tuū. nō excludit orōem publicā & uocalem. Nam & illa ſecreta pt̄ eſſe. & mentalis &uocalis. Sed vult ip̄e dn̄s ꝙ p̄ter orōnes canonicas & cōmunes nihilominꝰ recurrat hō adinteriꝰ cubiculū. id ē ſecretū cōſcientie ſue ibiqꝫ quietius & ſecretiꝰ orādo ſpūalter recreet̉.Vel alit̓ intellige ꝙ hō volens orare ſingl̓arit̉nō debet velle videri ab hoībus. Et id̓o clauſooſtio dꝫ orare. Vnd̓ dicit Criẜ. ſuꝑ Math̓. Eoꝓpoſito dn̄s uetat in cōuentu orare. ne a conuentu videamur. Vn̄ oraus nihil nouū facere dꝫ quod aſpiciāt hoīes ſcꝫ clamando. uel pectus ꝑcutiendo. ul̓ manuſ expādendo. Nec tamen videri ab hoībus nephas eſt. ſic̄ dicit augͥin li. de ſermone dn̄i ī mote. ſꝫ iō hoc agere utab hoībus videaris. ¶ Ad decimū ſcꝫ utꝝ orōdebet eſſe attēta. Dicendū ꝙ hoc p̄cipue dꝫ intelligi de orōne uocali. Circa quā ſciendū eſtꝙ neceſſariū dicit̉ aliqͥd dupliciter. Vno mōꝑ quod melius ꝑueītur ad finē. & ſic attentōabſolute neceſſaria ē. Alio mō dicit̉ aliqͥd neceſſariū ſine quo res nō pōt cōſequi ſuū effc̄mEſt aūt triplex effectus orōnis. Primus quid̓cōuenit om̄ibus actibus caritateꝫ informatis.qd̓ eſt mereri. Et ad hūc effectū non ex neceſſitate requirit̉ ꝙ attētio aſſit orōni ꝑ totū. ſꝫ visprime intētionis qͣ aliquis ad orandū acceſſit.reddit totā orōnem meritoriā. ſic̄ in alijs acti-
bus. meritoriis accidit. Secundus aūt effectusorōnis eſt ei ꝓprius. qd̓ eſt īpetrare. Et ad hūcetiā effectū ſufficit pͥma intētio quā deus prīcipaliter attēdit. Si aūt pͥma intentio deſit. orōneqꝫ meritoria eſt neqꝫ impetratīa. Illā eī oratōnem deus nō audit. cui ille qui orat nō intēdit. ut dicit Greg̓. Tertius aūt effectus orōniſeſt qͣꝫ p̄ſentialit̓ efficit ſcꝫ quedā ſpūalis refectio mētis. & ad hūc de neceſſitate requirit̉ inorōne attētio. Vn̄ dicit̉ .i. coꝝ. xiiij. Si orē lingua mens mea ſine fructū eſt. Sciendū tn̄ ꝙtriplex attētio ē q̄ orōni uocali poteſt adhiberiVna quidē quā attendit̉ ad uerba ne qͥs ī eiserret. Secūda qͣ attendit̉ ad ſenſum uerborū.Tertia qͣ attendit̉ ad finē orōnis ſcꝫ ad deum& ad rem ꝓ qua orat̉. que quidē eſt maxīe neceſſaria. Et hanc hr̄e pn̄t etiā ydiote. & qn̄qꝫ ītm̄ abūdat hec attētio qͣ mens fert̉ in deuꝫ. utetiā aliorum omnium mēs obliuiſcat̉. ſic̄ dicit Hug̓ de ſancto. Victore. Si qͥs aūt ex ꝓpoſito in orōne mente euaget̉. hoc pctm̄ eſt & īpedit orōnis fructū. Et cōtra hoc dicit Ang̓.in regl̓a. In pſalmis & ymnis cū oratis deumhoc verſet̉ in corde. qd̓ ꝓfert̉ in ore. Et baſiliꝰdicit. Eſt diuinū auxiliū imploranduꝫ non remiſſe nec mente huc & illuc uagante. eo ꝙ talis non ſolū impetrabit qd̓ petit. ſꝫ etiā magisdeū irritabit. Sicut ſi aliquis alij loqueret̉. &nō attēderet ad ea que ꝓferret. qꝛ tn̄ mens humana ꝓpter infirmitate nature diu ī alto ſtare non p̄t̄. qꝛ pondere infirmitatis hūane ad īferiora deprimit̉. iō cōtingit ꝙ qn̄ mens orātis in deū ꝑ cōtemplatione aſcedit ſubito ex qͣdam infirmitate euagat̉. de qua loquēs baſilius ait. Si debilitatꝰ a peccato fixe neqͥs orareqͣꝫtumcūqꝫ potes teip̄m coerceas. & deus ignoſcit. eo ꝙ nō ex negligētia. ſꝫ ex fragilitatenon potes ut oportꝫ aſſiſtere corā eo. ¶ Ad vndecimū ſcꝫ utrū oratio debꝫ eſſe diuturna. Dicendū ꝙ de orōe duplicit̓ loqͥ poſſumꝰ. Vnomodo ẜm ſeip̄am. Alio mō ẜm cām ſuā. Cauſa aūt orōnis eſt deſideriū caritatis ex quo ꝓcedere debet orō. Quod quidē in nobis dꝫ eſſe cōtinuum uel actu ul̓ uirtute. Manet eī uirtus huius deſiderii in oībus q̄ ex caritate facimus. Omnia aūt debemꝰ in gl̓iam dei facere.ut dicit̉ .i. coꝝ. x. Et ẜm hec orō debet eſſe diuturna & continua. Vn̄ augͥ. dicit ad probā. Inip̄a fide. ſpe & caritate cōtinuato deſiderio ſꝑoramus. Sꝫ ip̄a ẜm ſe cōſiderata nō pt̄ eē aſſidua. qꝛ oportet alijs oꝑibus occupari. Sꝫ ſicutaugͥ̓. dicit. ideo ꝑ certa interualla horaꝝ & tēpoꝝ & uerbis rogamus deū ut illis reꝝ ſigniſnoſip̄os admoneamus. Et qͣꝫtumcūqꝫ ī hoc deſiderio ꝓfecerimus. nobiſip̄is innoteſcamus.et ad hoc agendū noſip̄os acrius excitemus.Vniuſcuiuſqꝫ em̄ rei qͣꝫtitas debꝫ eſſe ꝓporcionata fini. ſic̄ quātitas potionis ſanitati. Vn̄& cōueniens eſt ut orō tm̄ duret qͣꝫtum ē utile ad exercitandū interioris deſiderii feruoreꝫCum uero hanc menſuram excedit. ita ꝙ ſinetedio durare non poſſit. non ē ulterius oratio