Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

PARS .I. De NouiſſimisDIS. .I.

Vincentii Beluacēſis Speculi MoralisLiber Secundus in quo de Nouiſſimis☞diſſeritur incipit feliciter.7ARS PRIMA. DIS. PRIMA.Erminato per dei graatiam pͥmo volum īshuius libro. ī quo oſtēdit ſapiens excludendam eſſe negligentiāac hoc aſſumeneſſe diligentiā agendoꝝ. vbi on̄dimus.quid quare & qͣliter ſit aligrid oꝑandum. etde pͥncipiis intn̓ſecis actuū hūanoꝝ. id eſt depaſſionibus ſeu affectionibus aīme. rurſus depͥncipiis extrinſecis. id eſt de lege et p̄ceptis degratia et habitibꝰ virtutū. nūc ſūma dei ſapientia dirigente. cōſiderandū eſt de ꝓuidentiafuturoꝝ. Ad quā nos ſapiens hortat̉. dicitMemorare nouiſſima tua. Debemus autē aduertere in ſcriptura ſacra docemur locūuiſſimū tenere. Tempus nouiſſimū p̄cauere.Et finē nouiſſimū. p̄uidere. Primo quidēdocemur nouiſſimū locū tene̓. qꝛ ꝓfectio heceſt directa via ꝑueniēdi. ad culmē ſūme ſublimitatis. ſic̄ ſūma dei ſapiētia docet. Luc̄. xiiii. vocatꝰ fueris ad nuptias. recūbas ī pͥmoloco &. Sed vocatus fueris vade & recūbein nouiſſimo loco. vt dicat tibi te inuitauit.Amice aſcēde ſuꝑius et erit tibi gloria corā ſimul diſcumbētibꝰ. Nos igit̉ ad celeſtes nuptias inuitati queramꝰ pͥmum locum tener enec gerere pͥncipatū. ne forte depellat nos inlocū nouiſſimū dn̄s nuptiaꝝ. Sꝫ hūilitatemlocum nouiſſimum eligamus. vt ad ſublimitatem glorie cōſcendamus. Et merito locū nouiſſimum decet eum eligere. qui ſe debꝫ interalios nouiſſimū reputare. Exemplo capitisſtri. de quo dicit̉ yſa. liii. Vidimus eum. &erat aſpectus. & deſiderauimus deſpectū.et nouiſſimū viroꝝ. In terra voluit eſſe nouiſſimus viroꝝ. qui in celis eſt gloria beatoꝝ. &dn̄s angeloꝝ. vt exemplo ſuo mōſtraret verūeſſe qd̓ dicit̉. Math̓. xx. Erūt nouiſſimi pͥmi &primi nouiſſimi. Hoc aūt multipl̓r pōt intelligi. Vno ſic. Qui ſe nouiſſimos. id eſt humiles & abiectos fecerint ꝓpter deū. iſti erūtprimi. id eſt ſanctitate p̄cipui. & inter primosamicos dei in regno celoꝝ merito cōputandi.Et pͥmi nouiſſimi. id eſt qui volūt eſſe pͥmi reputatione. vel pͥncipatū hr̄e ſuꝑ alios ī aliquadignitate. iſti erūt nouiſſimi. id eſt viles et abiecti diuino iudicio. & viliſſimi in inferno. Ethoc eſt quod dicit̉. Luc̓. xiiii. Om̄is qui ſe exaltat humiliabit̉. & qui ſe hūiliat exaltabit̉. Alio Erūt nouiſſimi pͥmi &. id ē qui vilioresſūt. iſti ſūt qui ardentius & impudētius ambiunt dignitates. Qui vero pͥmi ſūt. id ē ceterisneliores. magis ſe hūiliant & aſꝑnant̉ honores. Alio Erunt nouiſſimi pͥmi &. id eſtqui tardius penite̓ & bn̄facere ceperūt. feruen

tius agendo pͥmi fiūt. & meritis p̄cellūt illos.qui citius inchoantes negligēter egerunt. Vn̄in vinea dn̄i tardius venientes. prius diurnūdenariū receperūt. Quod apꝑtiſſime declarat̉Math̓. xx. vbi dicit̉. Cum ſero factum eſſet.dixit dn̄s vinee ꝓcuratori ſuo. voca operarios& redde illis mercedē. incipiens a nouiſſimisvſqꝫ ad pͥmos. Exemplū habemus in latrone.qui iuxta dn̄m pendens. credens. penitens. &diuinā cōfitēs maieſtatē. pͥmꝰ meruit obtine̓paradyſi p̄bendā. Cui dictū eſt. Hodie mecuꝫeris in paradyſo. Luc̓. xxiii. Scd̓o docemurtempus nouiſſimū p̄cauere. quia tempus nouiſſimū etatis mūdi in quo & abūdat iniqͥtas& caritas magis ac magis cōtinue refrigeſcitſicut p̄dixit dn̄s. Math̓. xxiiii. Sūme periculoſū ē. Sicut p̄dixit apl̓s. ii. thy. iii. Hoc aūt ſcito in nouiſſimis diebus inſtabūt tēpora periculoſa. Que autē & qͣnta ſint pericula deſcribit dicens. Erūt hoīes ſeip̄os amātes. Sꝫ quidſibi vult apl̓s. aūt quod malū eſt ſeip̄m amarecum plus teneat̉ homo ſeip̄m diligere qͣꝫ totūmundū. Quare ergo dicit apl̓s. erūt ꝑiculoſa temꝑa. pro eo erūt hoīes ſeip̄os amantesSciendū eſt igit̉ ẜm Augͥ. duo ſūt amores.Alter mūdus. alter īmundus. Alter ſocialis.alter pͥuatus. Alter cōmuni vtilitati conſulēꝓpter ſuꝑnaꝫ ſocietatē. alter etiā rem cōmunēin ꝓpriā poteſtatē redigens ꝓpter arrogantēdn̄ationē. Alter trāquillus. alter turpulentus.Alter pacificus. alter ſeditioſus. Alter amicabilis. alter inuidus. &. Et diſtinxerūt conditasin gn̓e humano duas ciuitates. Idē. Ciuitatesduas. fecerūt amores duo. Ciuitatē dei. amordei. vſqꝫ ad contemptum ſui. Ciuitatē dyaboli. amor ſui. vſqꝫ ad ꝯtemptū dei. Sicut aūt examore dei om̄s virtutes alie et affectōnes laudabiles generant̉. vt ait Greg̓. vt em̄ multiarboris rami ex vnā radice ꝓdeūt. ſic ml̓ce virtutes ex vna caritate gn̓ant̉. ita omīa vitia. &om̄s deordinate affectōnes ex amore ſui proprio vel pͥuato radicaliter oriunt̉. Et hoc beneinſinuat apl̓s. qui poſtqͣꝫ dixerat. erūt hoīes ſeip̄os amātes. amore ſuo mordinato. amoreprīo vel pͥuato. ſubiūgit. cupidi. elati ſuꝑbi. blaſphemi. parentibꝰ obediētes. ingrati. ſceleſti.ſine affectione. ſine pace. crimīatores. incontinentes. īmites. ſine benignitate. ꝓditores proterui. timidi. voluptatū amatores magis qͣꝫ d̓ihn̄tes quidē ſpecie pieratis. virtutē aūt eiꝰ abnegātes. Et quia cum talibus habitare periculoſū eſt. ideo ſubdit. Et hos deuita. Sꝫ difficileimmo impoſſibile eſt iſtos penitꝰ euitare. qͥn eis interdū oporteat ꝯuerſari. ideo ſūmoꝑecauendū eſt homini. ne ſeducat̉ a talibus. autcōformetur eis in moribus. vel ne ſaltē ab eismendaciter infamet̉. Tertio docemur finēnouiſſimū p̄uide̓. Exemplū accipiamus in ſingulis artificibus. qui anteqͣꝫ opus ſue artis incipiāt. p̄ſtituūt ſibi finē. & ẜm exigentiā finisꝓſequunt̉ opus donec ad finē intentū ꝑueniant. Sed ab iſta ordinatione operum nr̄orum