Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

DARS. VII.DeVſura.DIS. .XI.

ut ille byſuntinus de quo ſupͣdictum ē. Siſiteſt uſurarius cōcōdrillo qui ſuꝑ om̄ia habet exoſum ydrum ſerpenteꝫ. quē ſi uenientē ſentiteum ſub pedibus ita atterit.. q. mortuū derelinquit. Vdrus aūt reſurges occupat herbaſquibꝰ paſcit̉ cōcodrillus pulcriores & in eis ſeinuoluit. cōcodrillus aūt cum ingluuie herbasglutiēs. glutit ydrum. qui intus ꝑforat intoxicat ſubito & occidit. Cōcodrillus de rapina uiuit eoꝝ que uenat̉ in aqͣ & terra. impenetrahilē hn̄s pellem. ſignificat uſurariū. acquirit rapiēdo iniuſte & aquas & terramqui eſt impenetrabilis diuitiis. Vdrus ē morsom̄ia penetrās. quā ſi aduertit vſurarius ī tactū alicuius infirmitatis tot medicinis opprimit eam eam extraxiſſe uidet̉. cum aūt credit ſecurus de ea. alius latet anguis ī herbadum comedit aliquē cibū delicioſum mors ibilatet. Vidi alique qui ſurrexit de mēſa ubi ſatis comederat ī medio domꝰ ſue. ſb̓ito mortuus cecidit. Alius ī nuptiis ꝑcuſſus morte ſb̓ita p̄uentus eſt. Alius in die penthecoſtesmagnū feſtuꝫ feciſſet. & in mane diſpoſuiſſetcomedere nouos pullos anſeꝝ. int̓ uxoris ubera iuxta eam iacēs ſubito ꝑcuſſꝰ. amiſit & ſenſum & motū & uitam. Ite alius de quo refertGreg̓. dyal̓. li. dum ſomni uehemēter attēderet. & ſompniū longa uite ſpacia ꝓmiſſa ſibi fuiſſent ml̓tas diuitias cōgregans quaſi adlongioris uite ſpacia ſubito mortuus eas intactas reliquit. Item quidā uſurarius parū tiieret dei iudiciū. & quadā nocte ſatis cenaſſet. & vxore iaceret ſubito tremēs exiliit. etrequiſitus ab uxore quid hr̄et. ait. Ego modofui raptus ad dei iudiciū: ubi tot & tantasrimonias & accuſatōnes audiui contra meneſciui qͥd agerem. et diu fuerim ad pnīaꝫexpectatus. audiui ſummū iudicem ſnīamnatōnis ꝯtra me tuliſſe. & me demonibus expoſuiſſe. qui hodie debēt ad me ueīre & me ſecum deferre. Et hoc dixiſſet induit qͣꝫdamueſte cuiuſdam uilis uadii pendebat ad particam ſuā & exiuit domum inuita uxore ſua.Sui aūt ſequētes inuenerūt. q. amentē īquadā eccleſia monachoꝝ qui dicebāt matutinas ſuas. & ibi cuſtodierūt uſqꝫ circa ſextam. qui nec aliqua admonitōe uolebat ul̓fiteri peccata. uel reſtituere. uel pnīe ſignū facere. Cum aūt poſt miſſam ſui ad domumreducerēt & irent iuxta fluuiū. apꝑuit eis nauis curſu rapidiſſimo aſcēdens cōtra curſumaque. que a nullo uidebat̉ duci. tn̄ p̄dictꝰ uſurariꝰ dicebat eam plenam demonibꝰ a quibus erat rapiendꝰ & deportandus. Qūo dc̄orapit̉ ab eis ī naui ponit. ſubito curſu retroacta preda ſua diſꝑuit. Cōtrario uidentur angeli uſuraios deportae̓ poſt mortē ut dicebat ma. iaco. Cum quidā miles mare trāſiſſet infirmus cognoſcēs uanitatē ſeculi ut acciperet habitū templarioꝝ. & ꝓfiteret̉ regulamportaret̉ a quibuſdā ſil̓ibus mauris. & ſui deterra ſua dicerēt ei quid amicis ſuis mandaret

ait. Dicatis eis uidiſtis me deportari a quatuor demonibꝰ in ꝑadyſum. hoc dicebat ꝓpimauros portātes ad religionē. Cōtrariū pr̄dici de feneratoribus quos aliqn̄ portantnachi uel clerici induti albis ueſtibꝰ ꝓceſſionalit̓ ad ecc̄iaſticam ſepulturaꝫ. quoꝝ aīe qn̄ impeītentes decedūt ſepeliunt̉ in infernū. itē dicebat idem iacobꝰ. cum quidā uſurarius deberet ferri a bonis uiris. ad ſepeliendū. immobilis erat. qd̓ ſapient̓ aduertēs ſac̓dos ait. Scitis cōſuetudo eſt qn̄ aliquis morit̉ ꝯueniūtad deportandū hoīes qui fuerūt ſui artificii. ut pelliparii pelliparios. mercacores mercatores. clerici clericos & ſic de alijs. Si uultisiſte portetur queratis quatuor uſurarios. quiinuēri& adducti facillime deportabāt. ſꝫ adinferuū quo inceſſant̉ ibant illi corpus ad ſepulchrū. demones aīam in infernū. Itē puniunt̉ uſurarii ml̓tipliciter ī futuro. Prīo quidem de multis accuſabunt̉ in iudicō. Improperabit̉ em̄ eis qūo temꝑa ſibi data ad penitētiāuendiderūt. feſta uic lauerūt. pauꝑes & alioſpoliauerūt. ſnīas ecc̄ie ꝯtempſerūt. oꝑa miſericordie facere noluerūt. iudiciū dei timuerūt. rurſum xp̄m quantū in ip̄is fuit mortuūpro u̓ſuris ſoluēdis crucifixerūt. & de multialijs accuſabunt̉ ibi. Quia liberat̉ qui miſeretur & cōmodat &. Maledictus ē ꝯtrariumqui miſeret̉ nec cōmodat gratis. nec ẜmones eius excuſatōnis audient i iudicio. qꝛ utdicit beatus iacobꝰ. Iudiciū ſine mīa fiet illinon fecerit mīam. qꝛ ut dicit ꝓph̓a. ſoph̓. i. Argentū & aurū eoꝝ ualebit liberare eos indie furoris dn̄i. Qd̓ eſt contra temptatōem &fraudē cuiuſdā de quo loquit̉ ma. iacobus. deuit̓. ait em̄ cum quidā fenerator non poſſetinduci a ſacerdote ſuo reſtituerꝫ totū. uocauit uxorem & filios & amicos ſuos & ait eis.Sacerdos dicit poſſum ſaluari niſi reſtituā totū ẜm uoluntatē eoꝝ a quibꝰ habui. Sꝫqͥcquid dicat deo faciā pacem. fecit ergo tale teſtamentū. Diuiſit pecuniā in tres partes.Vnā dimiſit uxori. Aliā pueris ſuis. tertiā reponi fecit in ſacco. faciēs ſuos iurare ſecumeam in ſepulcro ſuo reponerēt. ut tenerꝫ iudiciū ſi impeteret de aliquo haberꝫ vn̄ poſſet ei placari offerēdo ei. Eo aūt mortuo & facto ut p̄ceperat. pediſſeca domus facti cōſciadixit cuidam quē amabat. ſi in cōiugemduceret. doceret qūo diues fieret. & illopacto ſccretū ei reuelauit. autē ille ueniſſetde nocte & aꝑuiſſet ſepulchꝝ. inueīt intꝰ buffones dicte pecuīe denarios ardentes os eiꝰꝓiicientes & de uentre iterū extrahētes. & ite reponētes. eo uiſo timuit. & clauſo ſepulchro fugit factū denūtians. In hoc ꝑpendit̉liter demones eius aīam ī inferno torquerent pecuīa ſua. Iob. xv. Diuitias qͣs deuorauiteuoniet &. Item ab eterno herecitario turpit̉excludunt̉. pͣs. Dn̄e quis habitat &. ſequit̉pecuniā ſua dedit ad uſuram. In uit. palegit̉ quidam diſcipulꝰ ſeruiret cuidam