PARS. VII. De Vſura.De Collatōne Munerū. DIS. XII.

ſolitario fame magne. & iuiſſet ad ciuitatemꝑ quibuſdam neceſſitatibꝰ explēdis. uidit ibiquedam feneratorē diuiteꝫ cū magno honoreſepeliri cū om̄ibus ꝓceſſionibꝰ uille. rediēs autē. ad heremū inueīt magiſtꝝ ſuū a beſtia deuoratū. Cogitās aūt de penitētia magiſtri ſui& fine. & de diuitiis & deliciis u̓ſurari & morte & ſepultura honorabili deſꝑans uolebat redire ad ſeculū. iudicans uanū eē dei ſeruitiuꝫCui reuelatū eſt ne ita ſentirꝫ. qꝛ magiſter ſuus licet multas pnīas feciſſet & ml̓ta bona dequibꝰ maxīa merces debebat̉ ei in celis. tn̄ aliqͥd erat in eo purgandū. qd̓ dn̄s ex maxīa miſericordia uolebat potius. hic punire qͣꝫ in futuro. qd̓ puniuit ꝑ mortis ignominioſe penā.& nihil poſt in eo reſtat purgandū. ſed letitiaſempit̓na aderat ei. & merces maxīa. & morsignominioſa ꝯuerſa in gl̓iam. Ecōtra licet diues ineternū cruciet̉ ꝓpter peccata ſua. aliqͥdtn̄ boni fecerat. de quo ſolutōnem ſuā habuerat in pn̄ti & ī honorabili morte & ſepulturanec futura merces ei reſtabat. Item cū re uſuraria trahit̉ ad patibulū infernale. Sicut dicit̉yſa. xiiii. Ad infernū detraheris uſqꝫ ad ꝓfundū laci. Item idē magiſter Iac̓. dicit. ꝙ cū quidam p̄dicaſſet in quadā uilla in qua erāt multi uſurarii ꝙ demones deportabāt om̄es uſurarios ad infernū. quidā goliardus cū ip̄i uſurarii ſuꝑ hoc eēnt multū cōfuſi. ait. ꝙ ſi darētei unam tunicā. ꝓbaret ſacerdoti corā om̄ibuſꝙ demones ad infernū nullū om̄ino deportarent uſurariū. quā ſibi gaudent̓ dederūt. Tūcdixit ꝙ cū u̓ſurarius ſit fur & ꝓditor ut p̄mōſtratum eſt. de tam uili anima nō oneraret ſetātus princeps. ſed poſt ſe ligatū ut conſueuitfieri deꝓditoribꝰ eum trahēt ad furcas inferni. ¶ Cum quidā uſurarius grauit̓ infirmaret̉ & nihil uellet reſtituere p̄cepit plenū horreum de frumēto pauꝑibus erogare. qd̓ cū ſeruiſui uellent facere & frumientū acciꝑe. inuenerūt illud cōuerſum in ſerpētes. qd̓ audiens dictus uſurraius cōpunctus om̄ia reſtituit. & p̄cepit ꝙ mortuus ꝓiiceret̉ nudus ī medio ſerpentū. ut corpꝰ ſic uoraret̉ a ſerpentibꝰ ī pn̄tine aīa uoraret̉ in futuro. Qd̓ factū fuit. cuiuſcorpus ita uorauerūt ſerpētes. ꝙ nō dimiſer̄tibi niſi oſſa alba. Quidā addūt ꝙ euanuerūtſerpentes & remāſerunt oſſa alba & nuda cūlumine. Quid ergo erit miſeris qͥ non reſtituunt. deut̓. xxxii. Deuorabunt eos aues morſuamariſſimo. dentes beſtiaꝝ īmittam ī eos cūfu. trahentiū atqꝫ ſerpentiū. Item accuſant̉ ademonibꝰ. ſubſannāt̉. irrident̉ ſicut lupꝰ captus in fouea. dicētibꝰ. ecce hō qui n̄ poſuit deum adiutorē ſibi. &cͣ. Item torquent̉ a demonibus ſine ceſſatōne cū filiis ſuis. qꝛ peccatūeoꝝ ſemꝑ aſcēdit nec qͥeſcit die ac nocte. Id̓onec ceſſabit tormentū eoꝝ. apoc̄. xiiii. Cruciabunt̉ igne & ſulphure & aſcēdet fumꝰ tormētoꝝ in ſecl̓a ſeculoꝝ. nec habebūt requiem dieac nocte &cͣ. ¶ Quidā in quadam uiſione uidit uſurarioꝝ filios pr̄ibus ſuis maledicētes.

et cōquerentes de eis dicētes. pater maledictꝰſis tu. qꝛ ꝓpter te crucior & ueni in hūc locuꝫtormētoꝝ. qui nō docuiſti aliqd̓ artificiū vnde uiuerē niſi fenerari. qui corrupiſti me uerbo & exemplo. & pecunia tua. Ecōtra pat̓ replicabat maledicēs filio dicens. ꝙ ꝓpter eū &alios uſuras exercuerat nec reſtituerat. Vnd̓ꝓpter hoc penā eternā acquiſierat. Item aliusuidit in inferni fundo ī incēdio ꝓfundiſſimouſurarios qui fuerūt primi trūci in uſuris cruciari. & de uentre eoꝝ. q. arborē maxīam aſcēdentē ubi torquebant̉ ꝑ ramos filii qui ab ip̄oexierāt ꝑ diuerſas gn̓ationes. ſibi adinuicemmaledicētes. & de ſe adinuicē ꝯquerentes. maledicta creatura eoꝝ. ut dicit̉ in libro. Sap̄.¶ DE COLLATIONE MVNERVM. DISTINCTIO. XII.Einde ꝯſiderandum eſt de acceptatione muneꝝ. Sed prius uidendū eſt decollatione munerū. Secūdo de acceptione eoꝝ.Irca primū ſciendū ꝙ eſt quedam collatiomunerū laudabilis. & quedaꝫ culpibilis.Collatio muneꝝ laudabilis eſt inl̓ciplex. Donant̉ em̄ qn̄qꝫ munera ꝓpter iracundiā mitigandam. Sic̄ iacob audies eſau fratrē ſuū ueīre ſibi obuiam de meſopotamia reuertenti tiiniuit. Sicut dicit̉. ge. xxxii. Ideo ut eius iracūdiam mitigaret p̄miſit ei munera dicēs. placabo eū muneribꝰ. Sic filii iſrahel miſer̄t eglonregi mōab qꝛ impugnabat eos ut ab impugnatōe ceſſaret. Iud̓. iiij. Sic rex achas miſit regi aſſyrioꝝ munera credēs ꝑ hoc furorem eiꝰplacae̓. ii. ꝑal̓. xxviii. Dicit̉ em̄. ꝓu̓. xxi. Munꝰabſconditū extīguit iras. & donū ī ſinu ī dignatōnem maxīam. Sil̓r debet peccator offerredeo munera uere penitentie ad placandā eiusiracundiā. & ueīam impetrandā. Sicut dicit̉.yſa. xix. Percutiet doꝰ egyptum .i. aīam peccatricem plenā tenebris uitioꝝ & ſanabit eā perpnīam ſalutarē. Sequit̉. Et reuertent̉ egyptiiad dn̄m & placabit̉ eis. & ſanabit eos. iō colēteum in hoſtiis & muneribꝰ. Et nota uouebūtdn̄o & ſoluent. Nam exemplo triū magoruꝫdebet peccator offerre mirram mortificatōnisthus deuote orōnis. & aurū. ideſt elemoſinaspie erogatōnis. Secūdo dant̉ munera ꝓpteramicitiā ꝓcurandā. qꝛ multi colunt ꝑſonampotētis. & amici dona tribuētis. ꝓu̓. xix. Vnd̓Ionathas abiit tholomaydē. & dedit tholomeo& alexādro regibus argentū & auꝝ & dona.& inuenit gr̄am in cōſpectu eorum. i. Mach̓.xi. Itē. ii. ꝑal̓. xxvj. Impendebāt āmonite munera ori ut ſcꝫ pacem & amicitiā cum eo haberēt. qꝛ adiuuit eū ꝯtra phyliſtiim & cōtra arabes & ꝯtra āmonitas. & diuulgatuꝫ eſt nomēeiꝰ ꝓpter crebras uictorias. Item Oſee. viii. c.munera dederūt amatoribꝰ. qꝛ mēdici hoīnesdiuitibꝰ & potentibꝰ dant munera ut amorēacquirat uel foueāt acquiſitū. Sic hoīnes iuſtideo debēt offerre munera ut amorē& gratiaꝫobtineant apud eum. pͣs. Tibi offerent reges