PARS. VII.DeVſura.DIS. .XI.

uult ꝙ res ſua quā cōmodat pariat ſibi aliamſemel ī auno uel mēſe uel ſeptimana ꝯtra naturā cōmodati. qꝛ cōmodatum eſt ideꝫ qd̓ adcōmodum tuū tibi datum. qd̓ uult vſurariusuendere. Item cōtrariat̉ legi diuine. exo. xxii.Vſuris pauꝑem nō opprimes. Leuit̓. xxv. Pecuniā tuam nō dabis ad uſurā. Item deut̓. xv.Non ages quippiā callide in fratris neceſſitatibus. Ibidē. xxiii. Nō fenerabis fratri tuo. Etpoſt. Fratri tuo id quo indigꝫ cōmodabis abſqꝫ uſura. Item Luc̄. vi. Mutuū date nihil indeſperātes. Item ꝯtrariat̉ pietati fraterne. qꝛ qn̄uidet aliquis fratrē uel ꝓximuꝫ indigenteꝫ. etꝓpter indigentiā petētem mutuū. dictat ei pietas naturalis ꝙ ab eo qui indigꝫ nō eſt aliqͥdextorquendū. ſꝫ potius ī dono uel mutuo ſuccurrendū. nec amplius expetendū. qͣꝫ qd̓ petiitmutuandū. i. Io. iii. Qui habuerit ſubſtantiāhuius mūdi et uiderit fratrē ſuū neceſſitatemhabere. et clauſerit uiſcera ſua ab eo. qūo cariritas pr̄is eſt in eo. Miſer aūt uſurariꝰ multūcōtemnit deū cui n̄ dat pecuniā quā petit pauper. ꝓ qua mutuata ꝓmittit centuplū et uitāeternā. magis aūt credit et citiꝰ tradit ei qui ꝓmittit ſimplū. ut quīqꝫ ꝓ quatuor. cū modicolucro et magno peccato. Fenerat̉ aūt dn̄o quimiſeret̉ pauꝑis. Propt̓ immanitatē huius peccatiuſurariꝰ in ſcriptura cōparat̉ leoni. qͥ uenatōni inſidiat̉ ſemꝑ. ecc̄i. xxvii. Item latroniẜm ſnīam dn̄i qui templū ingrediēs menſesnūmularioꝝ ſubuertit. et es eoꝝ effudit. Io. iiMath̓. xxi. Vocans domum dn̄i ſpelūcam latronū ꝓpter eos qui habebāt ibi pecunias qͣsmutuo tradebat nō ꝓpecunia nu̓ata. ſꝫ ꝓ quibuſdā munuſculis. Nūqͣꝫ legit̉ feciſſe uiolentiā manualem qͣꝫdiu fuit in hoc mūdo. niſi cōtra iſtos et colūbas uendētes. iſtos autē factoflagello. de funiculis cū uiolenta manueiecit.et menſas eoꝝ ſubuertit. et es effudit. Vſurarius eſt in ecc̄ia ſicut uulpecula in domo cuiuſdam qui eam nutrierat inter gallinas. cū aūtꝓpter forefactū ſuuꝫ eam expuliſſet de domodie ac nocte gallinas rapiebat. et deplumabatocculte. Sic uſuarii ī ecc̄ia nutriti ꝓpter peccatū ſuū ab ea excluſi fideles rapiūt et depauperant et exheredāt. Deteriores ſunt vſurarii qͣꝫalij fures. qꝛ non ſolū ſpoliant de nocte. ſꝫ etiam de die aꝑte et occulte potētes et debiles. magnos et ꝑuos. Item ꝓditor eſt comedēdo et bibendo cū homine. et cū fratre ꝓprio mutuando & pecuniā tradendo. intēdit eū exheredare & ſpoliare ſuis. Silis iude ꝓditori qui comedendo & bibēdo cum dn̄o eum intendebat ꝓdere. Deterior eſt eo quantū ad hoc qꝛ peītuit& ductus pnīa reſtituit an̄ mortē ſuā. qd̓ nōfacit u̓ſurariꝰ. Item ē hoīcida quantū ad pauꝑes quibꝰ accōmodat. quibus auferēdo uictūaufert uitā. ecc̄i. xxxiii. Panis egentium uitapauꝑum eſt. qui defraudat eū hō ſanguinuꝫe. Se & ſuos ſpūalit̓ occidit. Oſee. jx. Etfraymad interfactorē ducit filios ſuos. dum eos inuſuris inſtruit. ul̓ decapitale eis ad hoc tradit

ut ſic lucrent̉. uel dum uſuras eis dimittit. It̄ſimilis ē inferno. qꝛ inſatiabilis. & ſemꝑ habꝫos aꝑtum ad ſuſcipiendū. & deterior eo uidetur. qꝛ infernꝰ uirtute paſſionis xp̄i que malehabebat reſtituit. Iteꝫ ſil̓is ē morti nulli parcēsnec clericis nec militibꝰ nulli tempori. nulli loco ꝑcit. ſꝫ oēs ſpoliare intēdit. Deterior eſt morte. que ſolū ſemel ꝑcutit. Item ſil̓is eſt dyabolo. Sic̄ em̄ dyabolꝰ peccat inceſſant̉. ſic uſurarius cuius peccatū nō dormit. Sic̄ officiū dyaboli eſt peccare. ita officiuꝫ uſurarii ē purū peccatū. Sicut dyabolꝰ blāde intrat & patient̓ expectat uſqꝫ ad finē ꝓ modico capitali. qd̓ qͣꝫtoplus tenuit homo. tanto plura exigit. ſic uſurarius uult ꝙ diu teneat̉ capitale ſuū qd̓ inceſſant̉ hoīem ꝯſumit. Item h̓ peccatū aggrauatdifficultas curatōis. qꝛ cū in alijs peccatis ſufficiat peītere. in hoc tn̄ peccato nō ſufficit. qꝛẜm Aug̓. Nō dimittit̉ pctm̄ niſi reſtituat̉ ablatū. Hoc at̄ ē uſurariis ualde gͣue. qꝛ libentiꝰdarent inſ̓ta qͣꝫ redderēt pauca. cuius rō multiplex eſt. Prima quidē qꝛ cū ex cupiditate ceꝑit quis u̓ſuras exercere. cupiditas aūt ſempercreſcit. ſic̄ ignis ex appōne lignoꝝ nō exting.uit̉. nec minuit̉. ſꝫ auget̉. Iuxta illud. Creſcitamor nūmi quantū ip̄a pecunia creſcit. Vnd̓ſi in prīcipio difficile fuit ei reſtituere. augmētata cupiditate difficiliꝰ erit ei. Secūda quiaquāto qͥs fortius radicatus eſt ī aliquo habituuitioſo. tāto difficiliꝰ ſeꝑatur ab illo. Tertia ratio eſt. qꝛ quāto diutius tenet diuitias. tantodiuitiaꝝ amor ī eius corde intimat̉ ꝓfundiꝰ& ideo diffiilius ſeꝑari pt̄ ab eis. Quarta rōqꝛ quāto diutius fuit diues & cōſueuit abūdare in delitiis & honoribꝰ huius mūdi. tātouehemētius horreret indigere. & pauꝑ int̓ ceteros apꝑere. Quīta rō. qꝛ quāto ꝑſeuerat diutius in pctō. tātomagis elongat̉ a deo & eiusgratia ſine qua nō p̄t reſtituēdi uoluntatē habere. Sexta ratō eſt īmoderatus amor quē habet ad uxorē & filios quos uix indigere ꝑmitcit. quos in abūdantiis enutriuit. Ad oſtendendū etiā huius ſceleris gͣuitatē ualent q̄ ſup̄dc̄a ſunt. qūo uſurariꝰ impius ē deo. ſibi. &pximo ¶ Irca quartū ſcꝫ quāta ſit punitōiſhuius peſtis atrocitas ſciendū. ꝙ u̓ſurariꝰ punit̉ ml̓tiplicit̓. tam in pn̄ti uitaqꝫ etiā in futura. In pn̄ti quidē punit̉ .i. puniēdus eſt ꝑſecūtione iuris ecc̄iaſtici. ꝙ cōpellant̉ tam ipſe qͣꝫheredes eius ad ceſſatōnem & reſtitutōem uſurarū. Secūda pena eſt timor cōtinuus amittēdi ſic acquiſita: Tertia pena ē pudor quē habꝫde fama ſua & noīe. nam & ſi ab hoībꝰ honorat̉ & ei reuerētia exhibet̉ exterius. tn̄ teſtat̉ eicōſcientia ſua ꝙ indignꝰ eſt honorē. & ꝙ ip̄imet quieū honorāt reputāt eum uilē & indignum honoe̓. ſicut bn̄ ſolebāt antiqͥtus tl̓es honorari. Adeo nāqꝫ uitiū deteſtabant̉ uſure ꝙuix ī vna ciuitate poterat unꝰ vſurariꝰ inuenri.Hic ſi ueniebat̉ ad eum nō dabat pecuniaꝫ aduſurā niſi prius data fide ꝙ nō publicaretur.De quo ſi oriebat̉ ſuſpitio. domꝰ eius dicebat̉