Pare tertiai. SeInfidelitate. Diſt. .XXX.

Sicut concupiſcibilis eſt principiū gule & lux.xie. & ẜm hoc gula & luxuria dicunt̉ eſſe incocupiſcibili. Diſſentire aūt qͥ eſt ꝓprius actꝰinfidelitatis eſt actus interius ſed moti a uolūtare. ſicut & aſſentire & ideo infidelitas ſicut& fides eſt quideꝫ ī intellectū. ſicut in ꝓximoſubiecto. in uoluntate aūt ſicut in primo moet ẜm hoc dicit̉ eſſe om̄e pctm̄ ī uolūtate.Dtertiū ſcꝫ utrū īfidelitas ſit maximū peccatoꝝ. dicendū ꝙ om̄e pctm̄ formalit̓ conciſtit ī auerſione a deo. Vn̄ tanto aliqd̓ pctm̄eſt grauius. qͣnto ꝑ ip̄m homo magis a deo ſepatur. ꝑ infidelitatē aūt maxime homo a deoelongatur. qꝛ nec verā dei cognitionē habet.fallam aūt cognitionē ip̄ius non appropinuat ei. ſꝫ magis ab eo elongat̉. nec poteſt eſſeqͣntū ad qͥd deū cognoſcat. qui falſam opinionē de ip̄o habet. qꝛ id qd̓ ip̄e opinat̉ nō eſtdeus. Vn̄ manifeſtū eſt ꝙ pctm̄ infidelitatis ēmaius om̄ibus pctīs q̄ cōtingūt in ꝑuerſitatemoꝝ. ſecus autē eſt de pctīs oppoſitis alijs uirtutibus theologicis. Licet aūt pctm̄ infidelitatis ẜm genus ſuum ſit maximū pctōꝝ. poteſttij eſſe minus graue alio pctō ẜm aliquas circumſtantias. Vn̄. vi. q. i. Vtrū catholicū peſſimū ī moribus alicui heretico ī cuius vita p̄terid qd̓ hereticus eſt non īueniunt homīes qd̓ rehendant p̄ponere debeamus. non audeo inquit Augꝰ. p̄cipitare ſententiā. ꝓpter hoc aūtnon fuit auſus p̄cipitare ſentētia. qꝛ pctm̄ heretici & ſi ſit grauius ẜm genꝰ ſuū. poteſt tn̄ex aliqua circūſtantia alleuiari. & econtra peccatū catholici ex aliqͣ circūſtantia aggrauari.Item nota ꝙ īfidelitas habet reſpectuꝫ ad ea q̄ſunt fidei. et ex hac ꝑte habet rationē pctī grauiſſimi. Item habet ignorantiā adiunctamX ex hac ꝑte habet aliquā rationē excuſatōis.maxime qn̄ aliquis peccat ex ignorantia nonex malitia. Sicut fuit ī apl̓o Paulo qͥ de ſeipſodicit. i. Thy. i. Prius fui blaſphemus & yſecutor & cōtumelioſus. ſed miſericordiā cōſecutꝰſum qꝛ ignorans feci ī incredulitate. Hic etiāſciendū ꝙ infidelis ꝓ pctō infidelitatis grauius punit̉ qͣꝫ alius pctōr ꝓ quocunqꝫ alio peccato. conſiderato gn̓e pctī. ſꝫ ꝓ alio pctō. putaꝓ adulterio ſi cōmittat̉ ab īfideli & a catholico ceteris paribus plus peccat catholicus qͣꝫ infidelis. tum. ꝓpter notitiā ueritatis ex fide. tūetiam. ꝓpter fidei ſacramenta qͥbus imbutuseſt. quibus peccādo cōtumeliā facit. Vn̄ Heb̓.X. Irricaui qͥs faciens legem moyſi duobꝰ auttribus teſtibus abſqꝫ ulla miſeratione moriturqͣntomagis putatis deteriora mereri ſuppliciaui filium dei cōculcauerit. & ſanguinē teſtamēti pollutū duxerit ī quo ſanctificatꝰ eſt. &gratie contumeliam fecerit.O qͣrtū .ſ. utrū q̄libet actio īfideſ̓ ſit pctm̄Idicendū ꝙ pctm̄ mortale tollit gratiā gratum faciente. non aūt totaliter corrumpit bonū nature. vnde cū infidelitas ſit quoddā peccatū mortale. ifideles quidē gratia carent. remanet tn̄ in eis aliqd̓ bonū nature. Vn̄ manl

feſtū eſt ꝙ īfideles non poſſunt oꝑari oꝑa bona que ſunt ex gratia ſcꝫ oꝑa meritoria. tamēoꝑa bona ad que ſufficit bonū nature aliquioꝑari poſſunt. Vn̄ non oportet ꝙ in om̄i oꝑeſuo peccent. ſꝫ qn̄cunqꝫ aliqd̓ opus oꝑant̉ ex īfidelitate. tunc peccant. Sicut enī habens pōtaliqd̓ pctm̄ in actu cōmittere quē non refertad fidei finem uel uenialiter uel etiā mortaliter peccando. ita infidelis poteſt aliquē bonuꝫactū facere in eo qd̓ non refert ad finem īfidelitatis. Nec obſtat uerbū apl̓i. Ro. xiiii. Omneqd̓ non eſt ex fide pctm̄ eſt. Gloſa. Omīs infideliū uita eſt pctm̄. Sed tam textus qͣꝫ gloſa. ītelligenda ſunt. uel qꝛ uita infideliū non pōteſſe ſine fide. cū pctā ſine fide non tollant̉. ul̓qꝛ qͥcqͥd agunt ex infidelitate pctm̄ eſt. Vn̄ ibidem ſubdit̉. qꝛ om̄is īfideliter uiuens ul̓ agēsvehementer peccat.D quintū ſcꝫ utrū ſint plures ſpecies īfidelitatis. dicendū ꝙ q̄libet uirtus cōſiſtit inhoc ꝙ attingat aliquā regulā cognitionis ueloꝑationis humane. Attingere autē regulā eſtvno modo circa vnā materiā. Sed a regula deuiare cōtingit multiplicit̓. & uni virtuti multa vitia opponunt̉. Diuerſitas aūt uitioꝝ quevnicuiqꝫ virtuti opponit̉ poteſt cōſiderari dupliciter. Vno mō ẜm diuerſam habitudinemad uirtute. & ẜm hoc determīate ſunt qͥdā ſpecies uitioꝝ q̄ opponuūt̉ uirtuti. Sicut uirtutimorali opponit̉ uitiū ẜm exceſſum ad uirtutē& aliud uitiū ẜm defectuꝫ a uirtute. Alio mōpoteſt cōſiderari diuerſitas uitioꝝ oppoſitoꝝvni uirtuti ẜm corruptionē diuerſoꝝ q̄ pertinent ad uirtutem. et ẜm hoc vni uirtuti. putatꝑantie uel fortitudini opponunt̉ infinita vitia ẜm ꝙ infinitis modis contingit diuerſacircunſtantias uirtutis corrumpi. ut a rectitudine uirtutis recedat̉ Vn̄ pytagorici malū poſuerunt infinitū. Sic ergo dicendū ꝙ ſi infid̓litas attendat̉ ẜm cōꝑationē ad fidem. diuerſeſunt infidelitaris ſpecies. & numero determinate. Cum enī pctm̄ infidelitatis cōſiſtat ī renitendo fidei. hoc poteſt contingere duplicit̓.qꝛ aut renitit̉ fidei nundū ſuſcepte. & ſic eſt īfidelitas paganoꝝ uel gentiliuꝫ. aut renitit̉ fidei xp̄iane ſuſcepte uel in figura & ſic eſt infidelitas iudeoꝝ. uel in ip̄a manifeſtatione ueritatis. & ſic eſt īfidelitas hereticoꝝ. Vn̄ in generali poſſunt aſſignari tres p̄dicte ſpēs infidelitatis. Si uero diſtinguant̉ īfidelitatis ſpecies ẜm errorem in diuerſis q̄ ad fidem ꝑtinētſic non ſunt ſpecies determinate īfidelitatis.poſſunt enī errores in īfinitū multiplicari. utpatet ꝑ Aug. ī libro de hereſibus. Et nota ꝙ ſicut formalis ratio alicuius pctī poteſt attendidupliciter. Vno mō ẜm intentionē peccātis. etſic id ad qd̓ cōuertit̉ peccans eſt formale obiectum in pctō. & ex hoc diuerſificatur eiꝰ ſpēsAlio modo ẜm rationē mali. & ſic illud bonūreceditur. eſt formale obiectū pctī. ſꝫ ex hac ꝑte pctm̄ non habet ſpeciē. īmo eſt priuatō ſpēiSic dicendū ꝙ infidelitatis obiectū ē ueritas