Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

Pars tertia. De Defenſionepctōꝝ. Diſtinctio. .VI.

dicit apoſtolus. Ro. ii. Teſtimoniuꝫ reddēte illis conſcientia ip̄oꝝ. & cogitationū inter ſe inuicem accuſantiū aut etiā defendentiū. et hocē magnū ſolatiū iuſtis hoībus qui inendacit̉diffamant̉. Nam gloria nr̄a hec eſt. teſtimonium cōſcientie nr̄e. ii. Cor. i. Apud hoīes etiamſe defendit ſe rationē reddendo. & ueritatērōnabiliter oſtendendo. ſicut ſe fecit apl̓us a iudeis accuſaret̉ mendaciter ſuꝑ multis.cepit rationē reddere dicēs. Act. xxvi. De om̄ibus de quibus accuſor a iudeis eſtimō me bea eſſe ſini defenſurus me hodie. Secūdaeſt defenſio non ſolū licita ſꝫ neceſſaria oīno.qn̄ uidelicet de pctō temptat̉. i. Para. xi. dicit̉ phyliſtei cōgregati eſſent in preliū cōtrafilios iſrahel. hii ſteterūt in medio agri & defēderūt euꝫ ſcꝫ ieſbabam qui interp̄tat̉ laudanspopulū. & eleazar interp̄tat̉ deus meus adiutor. Nam illi qui ſtant in vnitate populi xp̄iani. & qui deū habent adiutorē debēt ſtare pugnando ſtrenue in medio agri eccleſie. ul̓ agriꝓprie cōſcieutie et hunc agrū cōſtanter defendere cōtra phyliſteos .i. demones impugnātes Tertia eſt defenſio licita qn̄ in cauſam trahitur actōne ſcꝫ ꝑſonali vel reali. ſiue ciuiliterſiue crimīaliter impetat̉. Vn̄ dicit̉. Act. xxv.Non eſt romanis cōſuetudo damnādi aliquēhominē priuſqͣꝫ is qui accuſat̉ preſentes habeat accuſatores. locūqꝫ ſe defendēdi accipiat adabluenda crimīa. Quarta eſt defenſio licitaimmo debita qn̄ pauꝑ opprimit̉ ſeu ꝑſonacūqꝫ miſerabilis iniuſte affligit̉. tūc principes& iudices tenent̉ eos defendere cōtra uiolentiā & feritatē potentū. yſa. i. Subuenite oppͥſſo iudicate pupillo defendite uiduā. Sed contͣiudices impios & auaros dicit̉ ibidem. Principes tui infideles ſocii furū. om̄es diligunt munera. ſequūtur retributiones pupillo non iudicant & cauſa uidue non ingreditur ad eos.Ideo Iere. l. Redemptor eoꝝ fortis eſt dn̄s exercituū nomē eius. iudicio defēdet cauſam eo. Quinta eſt defenſio neceſſaria qn̄ fidesuel ueritas impugnat̉. ad hoc tenent̉ p̄lati &doctores eccleſie. ſicut de ſeip̄o dicebat apl̓us.Ph̓y. i. In defenſione euangelii poſitus ſū. Eccōuerſus ad fidem dicebat. Cōfido ī uobis eo habeam uos in corde. et in uinculis meis indefenſione & cōfirmatione euangelii. ſociosgaudii mei om̄es uos eſſe. Defenſio autēillicita multiplex eſt. Prima eſt qn̄ homo peccatū ſuū ꝓcaciter et ſuꝑbe ſe iuſtificādo defendit. De hoc ait. Bern̄. vbi ſupͣ. Multas faciuntaliqui excuſationes in pctīs. aut enī dicit quiexcuſat ſe. non feci. aut feci. feci quidē. ſꝫ benefeci. aut ſi male. multū male. aūt ſi multū.male. mala ītentiōe. Si aūt de illo ſic̄ adā &eua cōuincit̉. aliena ſuaſione excuſare ſe nitit̉Et. Gre. xxii. moꝝ. c. xij. Vſitatuꝫ hūani gn̓isvitiū eſt. & libendo pctm̄ cōmittere. & cōmiſſum negando abſcondere. & conuictuꝫ defendendo multiplicare. Ex ip̄o quippe lapſu primi homīs hec augmenta nequitie ducimꝰ ex

quo ip̄am radicem trahimus culpe. Interrogatus enī homo ubi eſſet ut ꝑpetratam culpamreſpiceret et confitendo cognoſcerec. adhibereſibimet uterqꝫ defenſionū ſolatia magis qͣꝫfeſſionē elegerūt. Cunqꝫ excuſare pctm̄ uoluit uir mulierē. mulier ſerpentē anxieruntculpam quā tueri conati ſunt. oblituſqꝫ adamdn̄i tangens qd̓ ip̄e pctī eoꝝ actor extiteritmulierē fecit. eua ad dn̄m culpam referēs quiſerpentē ī paradyſo poſuiſſet. Sic ergo reatuꝫſuū dum defendere moliunt̉ addiderūt ut culpa eoruꝫ acrior diſcuſſa fieret qͣꝫ fuerat perpetrata. Vn̄ nunc quoqꝫ humani gn̓is rami exhac adhuc radice amaritudineꝫ trahunt. &de uitio quiſqꝫ argnit̉ ſub defenſionuꝫ uerbisquaſi ſub quibuſdā arboꝝ foliis ſe abſconditIn qua uidelicet occultatōne non ſe dn̄o ſꝫ dominū abſcondit ſibi. agit nāqꝫ ne om̄ia uidentem uideat. non ut ip̄e uideat̉. Idē. xxxiii.moꝝ. c. xxvi. Om̄es iniqui in om̄i pctō qd̓ faciunt ſcutū ſuꝑbe defenſionis opponunt.cum quis taliū de reatu ſue iniquitatis arguitur. non mox cogitat qūo culpam corrigat. ſꝫquid in adiutorium ſue iniquitatis opponat.nulla itaqꝫ ueritatis ſagitta penetrat̉. qͥa uerba ſancte correctionis. ſcuto excipit ſuꝑbe defenſionis. Scd̓a defenſio illicita eſt qn̄ quisaliū in pctō ſuo defendit. qd̓ faciunt adulatores. Sic̄ in. pͣs. dicit̉. Laudat̉ pctōr ī deſideriisanime ſue. & iniquus benedicitur. Gre. xxxiii.moꝝ. c. v. expones illud Iob. xl. protegūt unbre umbram eius. ait. Dum doctrine iuſtorūmali cōtraditūt. dum ab eis iniquū quodlibetcorrigi non ꝑmittūt umbre uehemoth umbrāeius ꝓtegunt. dum nequiſſimoꝝ facta neqͥdres ꝑuerſis patrociniis tuent̉. qd̓ nimiruꝫ hocſtudio faciunt. ne dum culpa in qua & ip̄i obligati ſūt ī alijs corrigit̉ ad ip̄os qn̄qꝫ ueniat̉.ſe igitur tegunt alios ꝓtegunt. qꝛ culpā ſuam preuidēt impeti. Vn̄ alios conſiderant libera correptione confundi. Sicqꝫ ſit ut ſnīacriminū dum defendit̉ augeat̉. & uniuſcuiuſqꝫ nequitia eo ſit ad perpetrandū facilis. quodifficilis ad puniendū. Scelera quippe peccātium tanto maiora incrementa ꝑcipiunt. quanto defenſionē potentiū diu in ulta tolerant̉Sed tales quicunqꝫ ſeu intra ſeu extra ſanctāeccleſiam eſſe uideant̉. tanto ſe apertiores deihoſtes exhibent. quāto maiores ſunt patroniuitioꝝ. cōtra illū quippe ſuis defenſionibꝰ pugnant. cui ea que diſplicent defendendo multiplicant. Bene de talibus poteſt dici illud. Iudith. vii. Montes .i. ſuperbi & potentes defendunt illos. Tertia defenſio illicita ē. ſi qͥspaliter affligatur ſe defendat qꝛ non debetdictam expetere ſꝫ pacienter ſuſtinere. Sic̄ apoſtolus monet. Ro. xii. Si fieri poteſt qd̓ ex vobis eſt om̄ibus homībus paceꝫ habentesvoſmetip̄os defendētes kariſſimi. ſꝫ date locūire. Scriptū ē enī. mihi uindictā. & ego retribuam dicit dn̄s. Quarta defenſio eſt qn̄ qͥsex preſumptione ſua uolens alijs dn̄ari & eos