Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

paie. terria. De Arrogantia. Diſtinctio. VI.

homines. plus ſibi blandit̉ de vno ieiunio qd̓ceteris prādentibus facit. qͣꝫ ſi ceteris ſeptēdies ieiunauerit. Melior ſibi uidet̉ vna oratiuncula peculiaris. qͣꝫ tota pſalmodia vniꝰſtis. ad om̄ia ſua ſtrenuus. ad cōmunia pigervigilat in lecto. dormit in choro. Cūqꝫ alijspſallentibus tota nocte ad vigilias dormitet.poſt vigilias alijs in clauſtro quieſcentibus ſolus in oratorio remanet. Inter prandentes crebro ſolet oculos iactare menſas. vt ſi quē minus comedere viderit. victum ſe doleat. & idipſum incipiat ſibi ſubtrahere crudeliter. quodneceſſario victui p̄uide̓at indulgendum. plusglorie detrimentum qͣꝫ famis metuens crucia. hic om̄es iudicat. hic omniū facta corrodit.Vnj. pͣs. Singularis ferus depaſtus ē eam. ſcꝫvineam domini.Extus gradus ſuperbie eſt arrogātia. Eſtaūt arrogātia elatio ſpūs. quā homo ſeprefert alijs iudicans ſe ceteris meliorē. Et opponit̉ ſexto gradui hūilitatis quā homo ſecredit & ꝓnūtiat alijs viliorē. De ait. Bern̄.vbi ſupra. ex hiis ſingulariter & inanit̓agit apud ſimplitiores. opinio eius increueritqui ꝓfecto laudant oꝑa que cernūt. et vn̄ prodeant non diſcernūt. dum miſerū beatificantin errorem inducunt. Credit qd̓ audit. laudatqd̓ agit. et quid intendat non attendit. obliuiſcitur intentionē dum amplectit̉ opinionem.de om̄i alia re plus ſibi credit qͣꝫ alijs. de ſe ſolo plus alijs credit qͣꝫ ſibi. vt iam non verbotenus nec ſola operū oſtētatione ſuā p̄ferat relizionē. ſed intimo cordis affectu credat omnibus ſantiorē. & qͥcqͥd de ſe laudandū nouerit.non ignorantie aut beniuolentie laudatoris.ſꝫ ſuis meritis arroganter aſcribit. Sicut auteꝫdicit. Gre. xxiii. moꝝ. c. vi. Quatuor ſunt ſpēsquibus om̄is tumor arrogantiū demonſtrat̉.cum bonū aut a ſeip̄is ſe habere eſtimant. autdum ſibi datuꝫ deſuꝑ credūt. ſuis meritisſe accepiſſe putant. aūt iactāt ſe habere qd̓non habent. aut deſpectis ceteris ſingulariter uideri appetunt habere qd̓ non habent.Sed qꝛ credere vel eſtimare ſe bonuꝫ aliqd̓ hr̄enon a deo. vel qd̓ bonū gratie habeat ex ꝓpriis meritis. ad infidelitateꝫ ꝑtinere uidet̉. Ideonota qd̓ uera eſtimatio poteſt corrumpi dupliciter. Vno ī uniu̓ſali. & ſic̄ in hiis ad fidem ꝑtinent corrumpit̉ uera eſtimatio infidelitatē. Alio in aliquo ꝑticulari eligibili.& non facit infidelitatē. Sicut ille qui fornicat̉ eſtimat tꝑe illo ſibi bonū fornicari. nectn̄ eſt infidelis. ſicut ſi in uiiiu̓ſali diceret fornicationē eſſe bonā. ſic etiā eſt in ꝓpoſito. Nadicere in uniu̓ſali aliqd̓ bonū eſſe qd̓ habetnon a deo. vel gratiā hoībus dari meritistinet ad infidelitatē. Sed aliquis ex in ordiato appetitu ꝓprie exellentie ita de bonis ſuis.glorietur ac ſi ea a ſe haberet vel ex meritispriis. ad ſuꝑbiam ꝑtinet. & ad infidelitateꝫꝓprie loquendo. Eſt auteꝫ arrogantie uitiummultis rōnibus deteſtandū. Primo qꝛ pet

inſipientiā excecatur. ꝓu̓. xxi. Suꝑbꝰ & arrogans vocat̉ indoctus. Nec mirū. qꝛ ſicut ait.Gre. xxiii. moꝝ. c. viii. Arrogans uerba multiplicat & ſuā ſapientiā oſtentare feſtinat. hancenī ꝑtem ſuam om̄is arrogans eſtimat. ſi ſciētiam non habeat quā oſtendat. qꝛ nimiruꝫom̄es elati ſcientiā non habere appetunt. ſedoſtendere. Et infra. c. x. Sicut grauis labor iuſtoꝝ ē mala irridere nec corrigere. ita grauis ēlabor arrogantiū ſi qd̓ ſapiūt non oſtendunt. Scd̓o qꝛ impacientiā turbat̉ & rumpit̉.ſicut ueſica collecto turgida uento qn̄ ul̓ modicū pungit̉ crepitat & rumpit̉. ſic arrogātescum aliquantuluꝫ correctionē tangunt̉ velaliquid cōtra uoluntatē eoꝝ dicit̉. ſtatim ueſice more uoces murmuratōnis emittunt. & eximpacientia in eoꝝ viſceribus diſrumpunturIdeo dicit̉. ecc̓s. vii. Melior eſt patiens arrogāte. arrogantes enī uolūt arguere. ſꝫ argui nolunt. Gre. xx. moꝝ. ii. Arrogātes argui deſpiciunt etiā ſe ueraciter erraſſe cognoſcunt. ſꝫaſperitas ſuꝑboꝝ uſqꝫ ad duritiā maledictōisextendit̉. Et infra. iii. Arrogantes quia caritatis uiſcera non habent. non ſolū ſe non arguipatiunt̉. ſꝫ nec cōpatiunt̉ etiaꝫ iuſtis dolētibꝰſꝫ eos inſuꝑ ſub ſpecie iuſte īcrepationis affligunt. & ſi in illis aliqua parua mala uidēt exaggerant. uel ea que uere bona ſūt male apudſe intrepretando cōmittant. Tertio qꝛ deus illud abhomīat̉. ꝓu̓. xvj. Abhomīabilis eſtdn̄o om̄is arrogans. qͥcqͥd aūt deus abhomīatur. & nos abhomīari debemus. In ſignū aūt deus abhomīat̉ arrogantes. helyu reprehēdit̉. nec tn̄ eo ſacrificium offert̉. ſicut ceteris amicis iob. Sic̄ ait. Gre. i. moꝝ. xii. helyuqui rectis quidē ſenſibꝰ loquit̉. ſꝫ ad ſtulta elationis uerba deriuat̉. ꝑſona uniuſcuiuſqꝫ arrogantis exprimit̉. qui reprehenſione diuineincrepationis arguit̉. nec tn̄ illo ſacrificiuꝫoffert̉. qꝛ fidelis quidē ſꝫ tn̄ arrogans ueritatem credulitatis iuſtus eſt. et tn̄ tumorē elatōnis acceptabilis non eſt. hūc ergo increpatio.diuina redarguit. ſꝫ ſacrificium non reducit. Quarto qꝛ deus ꝑſequit̉. hūiliando plerunqꝫ tꝑaliter. Sicut dicit̉. Yſa. xiii. viſitaboſuꝑ orbis mala & cōtra impios iniquitateꝫ eo. Sequit̉. arrogantiā fortiuꝫ humiliabo. EtIob. xl. Omnē arrogantē humilia. & indubitāter damnabo eternalit̉. yſa. ii. Dies dn̄i exercituū ſuper omnem ſuperbū & exelſum. & ſuꝑomnē arrogantē. & hūiliabitur. i. deiiciet̉ etfundetur.Eptimus gradus ſuꝑbie eſt preſumptio.Seci de hac dicet̉ infra. inter filias inaniglorie.Ctauus gradus ſuꝑbie eſt defenſio pctō. Notandū aūt eſt quedā defenſio licita. quedā illicita. Defenſio licita multiplex ēQuedā quā cōſcientia conteſtat̉. Sicut qn̄ loquūtur hoīes ſuſpitioſe. uel falſo imponentesei aliquid qd̓ fecit. & cuius eſt cōſcius.conſcientia ſua defendit euꝫ apud deū. Sicut