Pars tertia. De gradibusſuperbie. Siſt. .II.
eſt ī phaleratis ſermonibꝰ. Nec ē curioſitas p̄dicatoꝝ nr̄i tꝑis. qui non edificationē audientiū. non ſalutē animaꝝ querūt. ſꝫ oſtētationeꝫſcientie ſue. & gloriā fame ſue. Hii p̄dicant ſemetip̄os. hii adulterāt uerbū dei in doctis humane ſapientie uerbis. et ſic euacuant crucemxp̄i. Tales ī ſacro eloquio prius ſecreta dei ſtudent ꝑſcrutari qͣꝫ ſapiunt. nec ea querūt ex qͥbus ſemetip̄os ad humilitatē erudiāt. mores ītranquillitate cōponant pacientiam ſeruent.longanimitateꝫ exhibeant. ſꝫ ea ſolūmō q̄ eodoctos aūt loquaces demonſtrēt. illa ſcire appetunt ex quibus ſingulariter eruditi uideāt̉.Iſti non granū querūt ſꝫ paleā. non fructuꝫ ſꝫfolia. non nuncleū ſꝫ teſtā. non oleū ſꝫ amurcānon aurū uel argentū. ſꝫ ſcoriam. In predicādo uero querūt aures mulcere. non corda cōpūgere. plus clamores fauoris attollere. qͣꝫ deuotionis lachrymas excitare. Iſti ſignati ſūt ꝑficū illam cui maledixit dn̄s. qꝛ fameſcente domīo fructū quē dn̄s eſuriebat non habuit. ſedſolū foliis abundauit. De beato franciſco legitur. ꝙ cū corā ſummo pontifice & cardinalibus p̄dicare deberet & pret̓ morē ſolitū ſermonem artificioſe compoſitū ꝓponeret. ī ip̄a hora qua iam pulpituꝫ aſcenderat ſic funditꝰ eſtoblitus oīm q̄ cogitauerat. ꝙ de nullo u̓bo recoluit. ſicut ip̄e coram omnibus recognouit. ſꝫoratione facta ad deū cū lachrymis tātā gratiaꝫ impetrauit. & cū tanta ſpūs efficacia predicauit ut om̄ibus clare pateſceret ꝙ non hō ſꝫdeus ī homīe predicaret. Item uir quidaꝫ religioſus de ordine minoꝝ orans uidit ī ſpiritumultitudinē demonū. & principē eoruꝫ qͣſi ſedentē in throno. rationē de factis ſuis a quolibet requirentē. Cūqꝫ multa mala q̄ fecerat recitaſſent nec tn̄ feciſſent ẜm principis uoluntatem nec de recitatis malis contētus eſſet. acꝓpter hoc eos flagellari feciſſet. ſurgēs unus īmediū dixit. Dn̄e nō miremī ſi parū ꝓficimꝰqꝛ maledictus ille franciſcus cū miſera genteſua nobis inferūt multa damna. nā ip̄os mūdum fugientes mūdus ſequit̉. & ex ſua uilitate deiectione morūqꝫ ſimplicitate populuꝫ adſe trahunt & plus exemplis qͣꝫ uerbis. p̄dicantes ip̄m alliciunt. & qͥcqͥd multo tꝑe acquiſiſſe gaudebamus tā ſecretis eoꝝ colloquiis quāpublicis predicationibus ꝑdimus om̄i die. Qd̓dictū teſtificati ſunt om̄es de beato franciſco& fratribus ſuis grauiſſime cōquerentes. Prīceps aūt furore ſuccenſus. tale remediū adinuenit. auferam ab eis iſtam quā habent ī moribus honeſtatē auſteritatē ī uictu. & hūilitatēin habitu. daboqꝫ curioſitatē uerborum. & ſiceuacuabo fructu predicationis eoꝝ. Itē refertBeda de geſtis angloꝝ. li. iii. c. ii. &. iii. Ꝙ cūrex quidā edoarduꝫ noīe. qui regnabat ī quadam parte anglie cōuerſus & baptizatus eſſetpopulo adhuc gentili & ydolatra exiſtente. rogauit epiſcopos ſcotie ꝙ mitterent ei unumepiſcopū qui fidem xp̄i populo p̄dicaret. Miſſus aūt unus quē p̄ ceteris ſubtileꝫ & lr̄atum
elegerāt predicauit eis alta & ſubtilia & auſtera ſcōtica lingua loquens. rex uero interp̄tabatur populo lingua anglicana. Sed populusſubtilia non intelligens non eſt conuerſus adfidem. nec motus in aliquo. & ſic iſte rediit ſine fructu. Cum aūt epiſcopi ſcōtie conciliumcelebrantes cauſam huius inquirerēt. rn̄dit ſegentem indomabileꝫ dure mentis & harbarerep̄periſſe. Surgens aūt unꝰ. adā noīe uir utiqꝫ diſcretus & maturus moribus dixit. ꝙ h̓ n̄erat ratio. ſꝫ qꝛ nimis auſtera & ſubtilia p̄dicauerat. & qͥlibet lacte opus erat nō ſolido cibo.nimis gradia miniſtrauerat. Miſſus ergo iſteex cōmuni epiſcopoꝝ conſenſu tā ſancte conuerſatōnis hūilitatis & benignitatis exemploqͣꝫ ſimplicis & facilis p̄dicationis eloquio totam terram ad fidē xp̄i cōuertit ꝑ nerba groſſa. ꝑabolas & exempla. Sicqꝫ totam terraꝫ britānie que ī quatuor linguas diuidit̉ ſcꝫ britonum. pictoꝝ. ſcotoruꝫ. & angloꝝ. xp̄o & regiedo ardo ſubiecit. ¶ Quarta curioſitas eſt īoꝑibus & ornatibus. ꝯunt enī aliqui qͥ ī om̄ibus ſuis oꝑibus plus exteriorē apparentiaꝫ &decorē requirūtqꝫ exiſtentiā realē. puta in domibus uolunt habere curioſitatē. in celaturis.picturis. feneſtris artificioſe cōpoſitis. ī lectiſterniis. cooꝑtoriis & alijs hmōi. In libris plꝰdeſiderant pulchritudinē qͣꝫ bonitatē. plue uolentes habere libros pulcros & curioſe illuīatos. qͣꝫ ueraces & bene correctos. In habitu ſimiliter curioſitatē ſuam oſtendūt in quatuorIn gn̓e. qualitate. colore. & coaptatione. In genere. uolentes habere ueſtimenta precioſa. inqͣlitate. ſubtilia & mollia. In colore. ꝙ ſintnitida et uariata. picturata. coloꝝ uaietate diſtīcta. nouo & īſolito mō facta. In formatiōeaut nimis magna & dependentia. aut nimisāpla. aut nimis ſtricta. ſiue quolibet alio mōdo ẜm ſeculi uanitatē. Coaptatio ad modumportandi ꝑtinet. & ſunt modi uarii ẜm ꝙ homīes uaniſſimi de ſe ſpectaculuꝫ intuentibusmodis faciunt infinitis. De talibus. i. Theſſ.iii. Audiuimus inter uos quoſdā ambulare īquiete nihil operantes. ſꝫ curioſe agentes. Dehoc ſpecialit̓ reprehēdit bt̄us Bern̄. clericos itadicēs. Honorati incedūt de bonis dn̄i. cui honorē non deferunt. Inde eſt auruꝫ in ſellis &faleris. Inde eſt meretritius nitor. hyſtrionuꝫhabitus. regius apparatus. plus fulgent calcaria qͣꝫ altaria. Eſt ergo curioſitas in ſpecioſitate. precioſitate. diuerſitate. nouitate. & ſingularitate ueſtimentoꝝ. ornamentoꝝ capitis uſcorporis. aut equoꝝ. domoꝝ. lectoꝝ. libroruꝫuaſoꝝ iocaliū & utenſiliū alioꝝ. In mulieribꝰaūt precipue quāta ſit curioſitas immo quantus curioſitatis excelſus. quis enarrare ſufficiat quāta ſit ueſtiū precioſitas. coloꝝ uarietasnutatorioꝝ nu̓oſitas. caudarū defluentiumlongitudo. latitudinis amplitudo. quāta uarietas ī localibus. in ſertis & coronis ex auro &argento & lapidibus precioſis. in peplis croceatis. criſpatis. in aurifrigiis et palliolis et alijs