Virrutum.DIS. .XII.PARS .III. De Equalitate
ſecundum eos qui intelligunt huiuſmodi virtutes habere materias determinatas. & ſecundum hec ratio cōnexionis uirtutum moraliuꝫaccipitur ex parte prudentie. & ex parte caritatis quantū ad uirtutes infuſas. nō aūt ex parte inclinatōis que ē ex ꝑte ſubiecti. ut ſupra dictum eſt. Sic igit̉ & ratio equalitatis uirtutuꝫpoteſt accipi ex parte prudentie. quantū ad idquod eſt formale in omnibus uirtutibus moralibus. exiſtente em̄ ratōe equaliter perfectain uno & eodē oportet ꝙ ꝓportionaliter ẜmratōem rectam mediū conſtituat̉ in qualibetmateria uirtutū. Quantū uero ad id quod eſtmateriale in uirtutibus moralibꝰ ſcꝫ inclinationē ipſam ad actum uirtutis poteſt eſſe unꝰhomo magis promptus ad actu vnius uirtutis qͣꝫ ad actum alterius. uel ex natura uel tōſuetudine. uel etiā ex dono gratie. ¶ Ad tertium ſcꝫ utrū uirtutes morales p̄emineant incellectualibus. dicenduꝫ ꝙ aliquid poteſt dicimaius uel minꝰ dupliciter. vno modo ſimpliciter. alio modo ſecundū quid: nihil em̄ prohibet aliquid eſſe melius ſimpliciter ut ph̓ari qͣꝫditari. quod tn̄ non eſt melius ẜm quid id eſtneceſſitatē pacienti. Simpliciter aūt conſideratur unūquodqꝫ qn̄ conſiderat̉ ẜm ꝓpriamratōem ſue ſpeciei. habet aūt uirtus ſpeciē exobiecto. ut ex dictis patꝫ. Vnde ſimpliciter loquendo illa uirtus nobilior ē que habet nobilius obiectū. Manifeſtū eſt aūt ꝙ obiectū rationis eſt nobilius qͣꝫ obieſtum appetitus. Ratōem̄ apprehendit aliquid in uniuerſali. ſed appetituſtendit in res que habent eſſe ꝑticulare.vnde ſimpliciter loquēdo uirtutes intellectuales que ꝑficiunt ratōni ſunt nobiliores qͣꝫ morales que ꝑficiūt appetitū. Sed ſi cōſidereturuirtus in ordine ad actū. ſic uirtus moralis q̄perficit appetitū. cuius eſt mouere alias potētias ad actum. ut ſupra dictū. eſt nobilior ē. &quia uirtus dicit̉ ex eo ꝙ eſt principiū alicuiꝰactus cum ſit ꝑfectio potētie. ſequit̉ etiā ꝙ ratio virtutis magis cōpetat uirtutibꝰ moralibꝰqͣꝫ uirtutibus ītellectualibus. quāuis uirtutesintellectuales ſint nobiliores habitus ſimpliciter. ¶ Ad quartū ſcꝫ de cōparatōe uirtutummoralium ad inuicem. dicendū ꝙ uirtus aliqͣſecundū ſuā ſpeciem poteſt dici maior uel minor. ul̓ ſimplicit̓ vl̓ ẜm quid. Simpliciter quidem dicit̉ uirtus maior ſecūdū ꝙ in ea maiuſbonum ratōis relucet. ut ſupra dictū eſt. & ſecundū hoc iuſtitia inter om̄s uirtutes moralesp̄cellit tanqͣꝫ ꝓpinquior ratōi. qd̓ patet ex ſubiecto & ex obiecto. Ex ſubiecto quideꝫ quia ēin uoluntate ſicut in ſubiecto. voluntas autēeſt appetitus ratōis. ut ex dictis patꝫ. ſecundūaūt obiectū ſiue materiā. quia eſt circa operationes quibuſ homo ordinat̉ non ſolum ī ſeip̄oſed etiā ad alterū. unde iuſtitia eſt p̄clariſſimauirtutum. vt dicit̉ in. v. ethi. Inter alias auteꝫuirtutes morales que ſunt circa paſſiones tāto in unaqͣqꝫ magis relucꝫ ratōis bonū. quanto circa maiora appetitiuꝰ motꝰ ſubdit̉ ratōi
Maximū aūt in hiis que ad hoīem ꝑtinent ēuita a qua omnia alia dependēt. Et ideo fortitudo que appetitiuū motum ſubdit rationi īhiis que ad mortē & uitam pertinent. primuꝫlocum tenet inter uirtutes morales que ſuntcirca paſſiones. tn̄ ordinat̉ īfra iuſtitiā. Vndeph̓s dicit in primo rethorice. ꝙ neceſſe ē maximas eſſe virtutes que ſūt alijs honoratiſſime.Siquidē eſt uirtus potētia benefactiua ꝓpterhoc fortes & iuſtos maxime honorāt. hec quidem em̄ in bello ſcꝫ fortitudo. hec aūt ſcꝫ iuſtitia in bello & in pace utilis eſt. Poſt fortitudinem aūt ordinat̉ tēperantia que ſubiicit ratōiappetitū circa ea que īmediate ordinant̉ ad vitam. uel in eodē ẜm numerū uel in eodē ſecūdum ſpeciem ſcꝫ in cibis & uenereis. & ſic iſtetres uirtutes ſimul cū prudētia dicunt̉ eſſe prīcipales. etiā digītate. ẜm quid aūt dicit̉ aliquauirtus eſſe maior ẜm ꝙ adminiculū uel ornanientū prebet prīcipali uirtuti. ſicut ſubſtātiaeſt ſimiliter dignior accidēte. aliquod tn̄ accidens eſt ſecūdū quid digniꝰ ſubſtātia. inquātum ꝑficit ſubiectū in aliquo eſſe accidentaliAd quintū ſcꝫ de cōparatione uirtutū ītellectualiū ad inuicem. dicendū ꝙ ſicut dictū ēmagnitudio uirtutis ẜm ſuam ſpeciē conſiderat̉ ex obiecto. obiectū aūt ſapientie p̄cellit int̓obiecta omniū uirtutū intellectualiū. Cōſiderat em̄ cauſam altiſſimā que deus eſt. ut dicit̉in prīcipio metha. & quia ꝑ cauſam iudicaturde effectu. & per cauſam ſuperioreꝫ de cauſisinferioribus. Inde eſt ꝙ ſapientia habet iudicium de omnibus alijs uirtutibus intellectualibus. & eius eſt ordinare om̄s. & ipſa eſt quaſiarchiteconica reſpectu oīm. ¶ Ad ſextum ſcꝫde comparatōe uirtutum theologicarū. dicendū ꝙ ſicut dictū eſt magnitudo uirtutis ſecūdum ſuam ſpeciem conſiderat̉ ex obiecto. Cūaūt tres uirtutes theologice reſpiciāt deuꝫ ſic̄ꝓprium obiectū non poteſt una earū dici maior altera. ex eo ꝙ ſit circa maius obiectū. ſedqꝛ una ſe habet ꝓpinquius ad obiectū qͣꝫ alia& hoc modo caritas eſt maior alijs. Nam alieīportant in ſui ratione quandā diſtantiam exobiecto. eſt em̄ fides de non uiſis. ſpes autemde nō habitiſ. ſed amor caritatis ē de eo quodiam habet̉. eſt em̄ amatū quodāmodo ī amante. et etiam amans ꝑ affectū trahit̉ ad unionēamati. ꝓpter quod dicit̉. i. Ioh̓. iiii. qui manetin caritate in deo̓ manet & deus in eo.DE MEDIO VIRTVTVM.DISTINCTIO. DVODECIMA.Irca duodecimū prīcipale ſcꝫ de medio uirtutū querunt̉ quattuor. Primo utrū uirtutes ſint in medio. SeCundo utrū mediū uirtutis ſit medium rei uel ratōis. Tertio utrū uirtutes intellectuales cōſiſtant in medio. Quarto utrū uirtutes theologice conſiſtāt ī medio. ¶ Ad primum ſcꝫ utrū uirtꝰ moralis cōſiſtat ī medio.dicendū ꝙ ſicut ex ſupra dictis patet. virtꝰ deſui ratione ordinat hoīem ad bonum. moralis