De Timore & audatia. Di. xxvi.Pars prima.De Spe.
deum. cōtra ratōem. & cōtra quotidianam experientiā. ſicut diligēter intuenti luce clariusinoteſcit. Ait em̄ ſapiēs ſapientie. iii. Spes innpii quaſi lanugo eſt q̄ a uento mouet̉. & tāqͣꝫſpuma gracilis que a ꝓcella diſpergit̉. & tanqꝫ fumus qui a uento diffuſus eſt. & tanqͣꝫmemoria hoſpitis unius diei p̄tereuntis. Hecſpes adeo ſeducit hoīes. ut uix īueniat̉ aliquisqui ī mortis articulo poſitus. & iam extremoſpiritu cōſtitutus & ab oībus deſperatus nonſperet adhuc euadere & recuꝑare corporis ſanitatem. qͣ ſpe ſtultiſſima circūuētus negligēter agit ea q̄ anīe ꝑtinent ad ſalutē. Huius exemplū habemus. ii. Mach̓. ix. de īpiiſſimo anthyocho. qui adeo ꝑcuſſus plaga inſanabili.ita ut de corꝑe impii uermes ſcaturirent. ac uiuentes ī doloribus carnes eius effluerent. odore etiā illius & fetore exercitus grauaret̉. dicebat tn̄. Ego infirmitate graui app̄hēſus neceſſariā duxi ꝓ cōmuni utilitate curā habere. nōdeſperās memetip̄m. ſed multā ſbem habenseffugiendi infirmitatē. ecce in deſperato ſtatupoſitus nō deſperabat. Itē de negociis extrinſecis curā habens. de ſalute anime nō curabatIſto modo decipiunt̉ & excecant̉ pene omneshoīes in extremis. Ex p̄miſſis ſatis patꝫ quidſit de deſperatōe dicendum. Sicut em̄ expeditomni hōi p̄cipue regibus & principibus ſperare ſperāda. ſic expedit nō ſꝑare nō ſparanda.et ſicut ſperare nō ſꝑanda eſt p̄ſūptuoſa temeritas. ſic deſperare ſꝑanda eſt meticuloſa timiditas. & ſi nullos hoīes decet eſſe timidos &puſillanimes. multominus decet reges & prīcipes quos oportet magna & ardua tractarenegocia. & grauia interdū ſubire ꝑicula ꝓ republica cōſeruanda. vnde ī eis periculoſa eſſetdeſperatio. Sic̄ dicit̉. ii. re. ii. An ignoras ꝙ periculoſa ſit deſperatio. uere ꝑiculoſa. quoniaꝫante aggreſſionē negocii deiicit aīm & eneruat uirtutē. ut nullū bonū negociū audeat attemptare. Sicut dicit̉ ꝓuer. xxiiii. Si deſperaueris in die anguſtie īminuet̉ fortitudo tua.Poſt aggreſſionē uero aūt deſperatio facit deliſtere ab incepto. & totū dimittere īperfectū.& terga uertere corā inimicis ī prelio. aut ruptis diſcretioīs habenis et prorſus iudicio rationis oblito adinſtar belue rabie ſeuiētis. īterdum ī mortē p̄cipitat miſerū peccatorē. & perditōis abyſſum. vnde eph̓. iiii. Deſperantes ſemetipſos tradiderūt īpudice in oꝑatōem oīsīmunditie. Et Iere. xviii. Dicūt impii dūo eoſmiſericorditer reuocanti. deſperauimus poſtcogitatōes noſtras ibimus. & unuſquiſqꝫ prauitatem cordis ſui mali faciemus. nōnunqͣꝫetiam hoīes deſperati. & ip̄a deſperatōe cecatiin ſeipſos crudeliter ſeuiētes. in mortē ſe p̄cipitant corporalē. alij nanqꝫ flāmis ſe perimunt.alij in aliquis ſe ſubmergūt. alij gladio ſe trucidant. alij p̄cipitant ſe. collidūt & pereūt. alijlaqueo ſe ſuſpendūt. aliiſqꝫ modis uariis uitāſibi miſerā exrorquētes. irremediabilit̓ ſibi tācorporū qͣꝫ aīarum eternā ꝑditionē acquirūt.
De Deſperatōe Require Infra Libro Tertio.DF TIMORE ET AVDACIA. DI. XXVI.Einde cōſiderandū eſt de timore &auducia. Circa timorē conſiderādaſunt quattuor. Primo de ipſo timore. Secundo de obiecto eius. Tertiode cauſa. Quarto de eius effectū ¶ Circa primū querunt̉ quattuor. Primo utrū timor ſitpaſſio anime. Secūdo utrū ſit paſſio ſpecialisTertio utrū ſit aliquis timor naturalis. Quarto de ſpeciebus timoris. ¶ Ad primū ſcꝫ utrūcimor ſit paſſio anime. dicendū ꝙ īter ceterosanime motus poſt triſtitiā. timor magis rationem obtinet paſſionis. vt em̄ ſupra dictū eſtad ratōin paſſionis. primo quidē ꝑtinet ꝙ ſitmotꝰ paſſiue virtutis. ad quā ſcꝫ cōꝑetur ſuūobiectū ꝑ modum actiui mouentis. eo ꝙ paſſio eſt effectus agentis. & ꝑ hunc modū etiaꝫſentire & intelligere dicit̉ pati. Secūdo modomagis ꝓprie dicit̉ eſſe paſſio motꝰ appetitiueuirtutis. & adhuc magis ꝓprie motus appetitiue virtutis habentes organū corꝑale qui ſitaliqua cū traſmutatōe corꝑali. & adhuc ꝓpriiſſime illi motuſ paſſiones dicunt̉ qui īportātaliquod nocunientū. Manifeſtū eſt aūt ꝙ timor cū ſit de malo ad appetitiuā potentia ꝑtinet. que ꝑ ſe reſpicit bonū & malū. ꝑtinet aūtad appetitū ſenſitiuū. fit em̄ cum quadā trāſmutatione ſcꝫ cū cōtractione. vt damaſ. dicit& īportat etiā habitudinē ad malū ẜm ꝙ malum habet quodāmodo uictoriam ſuꝑ aliquēvnde veriſſime ſibi cōpetit ratio paſſionis. tn̄poſt triſtitiā q̄ eſt de malo p̄ſenti. nam timoreſt de malo futuro. qd̓ non ita mouet ſic̄ preſens. ¶ Ad ſecundū ſcꝫ utrū timor ſit paſſioſpecialis. dicendū ꝙ paſſiones aīe recipiūt ſpeciem ex obiectis. vnde ſpecialis paſſio eſt quehabet ſpeciale obiectū. timor aūt habet ſpeciale obiectū ſicut & ſpes. ſicut em̄ obiectū ſpei ēbonum futurū arduū poſſibile adipiſci. ita obiectū timoris eſt malū futurū difficile cui reſiſti non poteſt. vnde timor eſt ſpecialis paſſioanime. ¶ Ad tertiū ſcꝫ utrū ſit aliquis timornaturalis. dicendū ꝙ aliquis motus dicit̉ naturalis. quia ad ip̄m inclinat natura. Sed hoccontingit dupliciter. vno modo quādo totuꝫꝑficitur a natura abſqꝫ aliqua oꝑatione app̄henſiue uirtutis. ſicut moueri ſurſum eſt motus naturalis ignis. & augeri eſt motus naturalis animaliū et plantarū. Alio modo diciturmotus naturalis ad quē natura inclinat. licetnō ꝑficiat̉ niſi per apprehenſionē. quia ſicutſupra dictū eſt motus cognitiue & appetitiueuirtutis reducunt̉ in naturā ſicut in primumprincipiū. & ꝑ hunc modū etiā ipſi actus app̄henſiue uirtutis ut intelligere ſentire & memorari. & etiā motus appetitus animal̓ qn̄qꝫdicunt̉ naturales. et ꝑ hūc modū poteſt dici tinior naturalis. et diſtinguit̉ a timore non naturali ẜm diuerſitatē obiecti. Eſt em̄ ut ph̓usdicit ī ii. rheto. timor de malo corruptiuo. qd̓natura r̓fugit ꝓpt̓ naturale deſideriū eſſendi