Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

Pars prima.DeSpe.Di. xxv.

futuri. non cuiuſcunqꝫ ſed ardui. deſideriumem̄ de quo dictū eſt ſupra. ē reſpectu boni futuri cuiuſcūqꝫ magni uel ꝑui. ardui uel ardui. & timor eſt reſpectu mali futuri cuiuſcūqꝫ magni ul̓ ꝑui. ſed ſpes eſt reſpectu boni futuri ardui. Differūt aūt ſpes ſecūdum eſtpaſſio. & ẜm eſt uirtus. quia ſpes ſecunduꝫ eſt uirtus. eſt certa expectatio future beatudinis. ex gratia & meritis ꝓueniens. ſed ſecūdum eſt paſſio. eſt expectatio certa alicūius boni futuri ex ratōe ul̓ cōiectura ꝓbabilicum cōfidentia diuine bonitatis ꝓueniēs. Exhiis ītellige differētias inter ſpem ſecunduꝫeſt uirtus. & ſecundū eſt paſſio. nam una ēexpectatio certa. alia certa. vna eſt de bono īcreato & eterno. alia de bono creato &porali. vna ꝓuenit ex gratia & meritis. alia Sciendū aūt eſt ſpes aliqn̄ accipit̉ large expectatōe boni futuri cuiuſcūqꝫ arduiuel non ardui. ſicut dicimus agricola laborat ſpe fructus ꝑcipiendi. & mercator ī ſpe lucri acquirendi. & generaliter oīs artifex oꝑat̉in ſpe finis ſui oꝑis aſſequēdi. Alio modo dicitur ſpes ꝓprie expectatōe boni futuri arduiut dictū ē. que uidelicet expectatio ꝓuenit exaliqua ꝓbabili ratōe. tn̄ eſt minus principalis. & ex cōfidentia adiutorii diuine bonitatiſmiſericordit̓ affuturi. ſicut videmus aliqͥsiuuenis delicatus conſtāter artiſſimā religionem īgredit̉. Nam ſue debilitatis oblitus ſperat diuinū ſibi adiutoriū affuturū. aliuſ auſteram aſſumit penitentiā. alius longas peregrinotōes & duras. alius labores & ꝑicula. oīauident̉ excedere uires eoꝝ qui ꝓpter firmamſpem quā habēt in dn̄o talia aggredi uerētur. hoc modo decet om̄s hoīes eſſe bone ſpei.ut uidelicet ſperent ſperāda de diuinā miſericordia cōfidendo. & ei principaliter initendoſecūdū illud. pͣs. In deo ſperauit cor meū & adiutus ſum. Ad hanc hortat̉ ſapiens ecc̄i. ii. Reſpicite filii natōes hoīm. & ſcitōte quia nullꝰſperauit in dn̄o & cōfuſus eſt. Maxime uerodecet & expedit reges & prīcipes eſſe magneſpei in magnis arduis & periculoſis negotiisp̄ſertim iuſtitia cōſeruanda. & utilitatereipublice ꝓcurāda uel defēdēda hec attētāt.& tantomagis decet eos eſſe bone ſpei. quanto negotia iuſtiora ſūt & magis cōmuīa. qͣnto etiā poteſtas ciuilis abundātia diuitiaruꝫ.& nobilitas generis eis amplius ſuffragant̉.dūmodo nimis in iſtis confidant. ſed hocqͣſi nihilo habētes diuīe miſericordie prīcipaliter īnitant̉. Exēplo illiuſ nobiliſſimi prīcipisiude ſcꝫ machabei. de quo ſic dicit̉. ii. Mach̓..xv. Machabeus ſemꝑ cōfidebat cum omī ſpeauxiliū ſibi a dn̄o affuturū. & hortabat̉ ſuosne formidarēt ad aduentū nationum. ſed inmente haberēt adiutoriū ſibi factū de celo. &nūc ſperarent ab omīpotēte ſibi uictoriā affuturam. Exemplū etiā habemus. ii. ꝑal̓. xiii.cum hieroboam rex iſrhael octingentis milibus ueniſſet ad pugnādū cōtra abya regem

iuda. dixit abya ad hieroboā & exercitū eius.habetis grandē ppl̓i multitudinē. in exercituaūt nr̄o dux deus eſt. Filii iſrl̓ nolite pugnarecontra dn̄m. quia uobis expedit. Sequit̉.Perterruit deus hieroboam. & om̄em iſrhaelqui ſtabat ex aduerſo iuda & abya. & corruerūt ex iſrhael uulnerati quīgēta milia uirorūfortiū. humiliatiqꝫ ſunt filii iſrl̓ in tꝑe illo. &uehemētiſſime cōfortati filii iuda. eo ſꝑaſſent ī dn̄o deo patrū ſuoꝝ. Ad hoc etiā ſūt exempla īnumera ī ſcriptura ſacra que cauſa breuitatis omittimus. Sed de mundanis hoībusdicit̉ ſap̄. iii. Vacua eſt ſpes illoꝝ. nec miruꝫ.quia non in deo ſed in uanitate cōfidunt. videlicet in opulentia diuitiarū tēporaliū Sicut deimpio dicit̉ ī pͣs. Ecce homo qui poſuit deūadiutorē ſuū. ſed ſꝑauit in multitudinē diuitiarū ſuarū. Propter qd̓ apl̓s thymoteū admonet dicēs .i. thi. vii. Diuitibus huius ſeculi precipe ſublime ſapere nec ſperare in incertodiuitiarū. ſed ī deo uiuo. Et ſap̄. ait ecc̓i. xxxi.Beatus diues qui inuētus eſt ſine macula. &qui poſt aurū abiit. nec ſperauit ī pecunietheſauris. Alii in poteſtate ciuili ſicut reges &principes ſolent cōfidere in ml̓titudine viroꝝmilitariū. contra quos. pͣs. ait. In te inimicosnr̄os uentilabimus cornu. & in noīe tuo ſpernemus inſurgētes ī nobis. em̄ ī arcu meoſperabo. & gladius meus ſaluabit me. qͣſidiceret. ſperēt alij in multitudīe bellatoꝝ. ſedego in deo meo ſperabo. idem etiā dicit ī deoſperaui. timebo quid faciat mihi homo.em̄ ſaluat̉ rex multam uirtutē. & gygasſaluabit̉ in multitudine uirtutis ſue. Alii ſperant in multitudine amicoꝝ carnaliū. affinitate. cōſanguineitate. ſeu quocūqꝫ federe cōiūctorum. Contra tales ait dn̄s ꝓphetā. Iere..xvii. Maledictus homo qui confidit in hoīe.& ponit carnē brachiū ſuum. et a dn̄o receditcor eius. Item yſa. xxx. ve filii deſertores dicitdn̄s ſperantes auxiliū ī fortitudīe pharaonis.& habentes fidutiā ī umbra egypti. & erit uobis fortitudo pharaonis in cōfuſionē. & fidutia umbre egypti ī ignominiā. aduerte quādocūqꝫ filii iſrhael in neceſſitatis tēpore quaſide dn̄o diffidentes ad humanū auxiliū recurrebant. dn̄s humiliabat eos corā inimicis ſuisQuando uero cōuertebant̉ ad eum de ſua miſericordia cōfidentes liberabat eos. ſicut patetexemplis innumeris in ſcriptura. alij ſperantin excellentia naturaliū. videlicet iuuentute.fortitudīe. pulchritudīe. ſanitate. nobilitate generis & huiuſmōi. Ex hiis em̄ quedā ſpes uana conſurgit ꝓmittit homo ſe diu uicturū.magna quidem ſed ita ſcito factuꝝ. honores & diuitias adepturū. mundi bonis uſurū& ſua iuuenilia deſideria īpleturū. ante mortem penitentiā ſalutarē acturuꝫ. & in morteſenſuꝫ uiuacē. ordinatā memoriā uſum loq̄le.& actū diſcretōis neceſſarie ac debite ꝓuidentie habiturū. ſed reuera uaniſſima. falſiſſimaimmo nimis erronea ē ſpes iſta cum ſit cōtra