Druckschrift 
1 (1478)
Entstehung
Seite
52
Einzelbild herunterladen
 

SecundusTitulus

Poteſt tn̄ eſſe peccatū an̄ vel poſtea circamateriam ſomnij. Antea quideꝫ puta ſiquismultū cogitat mentē reuoluit ad aliquodpeccatū malū quod optat. vt furtū. homicidiū. fornicatōeꝫ. qd̓ poſtea dormiēs ſomniatꝑpetrare. In ſomnio quideꝫ peccauit. ſꝫan̄ in vigilia ex mala cogitatōne. Un̄ Iſido. eſt peccatuꝫ qn̄ nolētes imaginibus nocturnis illudimur. Sed tūc eſt pct̄m ſi an̄ꝙͣilludamur cogitatiōis affectibꝰ preuenimurdiſ. vj. c. eſt. Poſt ſomniū v̓o et vigilādo pt̄ peccatū ꝯtingere inqͣtū .ſ. aliqͥs volūtarie delectaret̉ ſuꝑ re male ſomniata. vel īꝙͣtū tp̄s amitteret ī recogitādo ſtudioſe queſomniauit. vel ex eo ſomnijs nimiā fidēſtat. Sed vt dīc Greg. multe varie ſintcauſe ſomnioꝝ vt ſupͣdictū eſt: difficile ſitcauſā ſomnij ꝯtingētis certe agnoſcere. niſifuerit ex dei reuelatēe: ideo paꝝ vel nihil fidei debꝫ ip̄is adhiberi firmiter. hoc diabolus multipliciter decipit hoīes. Un̄ narrat Greg. li. moral̓. cuidaꝫ aſſueto fidēſomnijs adhibere. intimatū fuiſſet ī ſomnisex diaboli illuſione. multū abhuc deberetpiuere. expoſuit ſe totū auaricie fas vl̓ nephas. vt poſſet ſibi in longinquū ꝓuidere: ſꝫſubita morte p̄uentꝰ eſt. Et in vitis fratꝝdicatoꝝ narrat̉. cum quidaꝫ ꝓpoſuiſſet religioneꝫ ingredi et de exitu timeret. ſomniauit ſe ī religioneꝫ ingreſſum exinde egreſſum. quod credens ſic debere ſibi ꝯtingerepoſitū dimiſit religionis. Sed magiſtro Iordane p̄dicāte circa hmōi deceptōes. ꝓpoſitūreſumpſit. religioneꝫ intrauit ac ꝑſeuerauit. Un̄ ad ip̄a cōtēnēda ſcriptura nos amonet dicēs. Ubi multa ſomnia ibi plurime banitates Eccͣs. v. Et alubi. Somnia extollūtimprudētes .ſ. ī ſuꝑbiā Eccͣi. xxxiiij. Et ī eo.c. dicit̉. Aultos errare fecerūt ſomnia falſūſ. pro vero credētes. Ratio at̄ falſitatis ī ſōnijs et deceptōnis ꝓuenit ex eo. forma ſēſu accepta accipitur vt res ip̄a. Cauſa at̄ hꝰin cōi vna eſt videlꝫ. qꝛ anima iudicat ẜmeandeꝫ potētiā. id qd̓ eſt pͥncipale ſicut res:et id quod eſt ſecūdariū .ſ. id qd̓ fuerit fantaſma: primū em̄ .ſ. res. aīa iudicat rōne ſcd̓mv̓o aīa iudicat. ſenſu ꝓpͥo: quia circa ꝓpriaſenſibilia nūꝙͣ decipit̉. immo ſꝑ eſt verꝰ: eo de ꝓprio ſenſibili ſemꝑ iudicat enūciat idquod eſt. Sed ſenſu cōi. vel eſtimatōne. imaginatione. ſeu fantaſia: qd̓ ꝓbo per tale exēplum. Quia ẜm id fantaſmata fiunt .i. ẜmmotū vel iudiciū factum a ſenſu ꝓprio: putaa ſenſu viſus. ſol videtur monopedalis .i.vnius pedis. et hoc ꝓpter diſtantiā inter ſolem oculum. Sed alia pars anime que eſtī ſciētibꝰ .ſ. ratio ꝯtradicit ad fantaſiā et dīeſolem maiorem eſſe tota terra. De ſuꝑſtitione autem ſeu diuinatōne ſomnia habes

in parte ſecūda. Et de pollutione in ſomnis:habes in tercia parte.Et qꝛ ſomnia cōtin .§. iiij.gunt in ſomno. aliqͣ breuiter de ſomno dicēdo de quo pͣs. dormierūt ſomnū ſuum nihilinuenerūt omēs vi. diui. in ma. ſuis. Et loqͥtur de peccatoribꝰ. quorum vitam ſomno aſſimilat: quia bona preſentia tanꝙͣ veraꝑmanentia diligūt et ī eis delectant̉: morteque ꝙͣcitiꝰ ſuperuenit. talibꝰ ſe vident priuari. et nil meriti ī manibus ſuis .i. operibꝰ reperiunt. Et hoc ſiue ſint diuites in tꝑalibꝰ.ſiue ſint viri diuitiaꝝ .i. pleni copijs pct̄orū.ſiue viri diuitiarū ſapiētialium. niſi cum eisſit gratia xp̄i. Eſt auteꝫ triplex ſomnus:ſeu ſomnꝰ ſignificat moraliter loquēdo triain ſacra ſcriptura.Primo pigritatōnem criminaleꝫ.Scd̓o ꝯtemplatoneꝫ ſuꝑnalem.Tercio migrationē mortalem.Et primū docꝫ nos apl̓s ꝓpulſare: dicēs. Hora eſt iam nos de ſomno furgere. ad Ro. xiij.Secūdū docet xp̄c ꝓcurare: dicens. Dormite iam et requieſcite Math̓. xxvj. Terciū docet apl̓s tolerare: dicēs. Nolo vos igͦrare dedormiētibꝰ: vt ꝯtriſtemini ⁊cͣ. j. ad Theſ.iiij. Ꝙͣtū ad primū ſciendū ſomnꝰ ſignificat pigritiam et negligētiā ꝓpter ſimilitudinem cauſalitatis. ocioſitatis. vana imaginabilitatis. Cauſat̉ etiā ſomnus ex humi­ Cditate capitis. aſcēdētibꝰ vaporibꝰ a ſtomacho ad cerebrū. Un̄ pueri flegmatici. quiamultū habūdāt ī humiditate multū dormiunt. Sic ſpūaliter ex humiditate .i. affectuinordīato terrenoꝝ. cauſat̉ pigritia negligētia multū ꝑicl̓oſa ē. Propter qd̓ ꝑabolice dr̄ Math̓. xiij. dormirēt hoīes venitinimicꝰ et ſuꝑ ſe ſeminauit zizania in mediotritici ſeminati. em̄ dormiunt pigritia etnegligētia. ſiue p̄lati erga ſubditos. ſiue ſubditi erga ſeip̄os: ſuꝑſeminat diabolꝰ ſuꝑueniens zizania ſcādaloꝝ. erroꝝ et vitiorū ineccl̓ia vel in cordibꝰ fideliū. vbi priꝰ erat ſatūa deo ſemē v̓tutum. Vnde Salomon ab hocſomno pigritie excitās: dīc. Uſqꝫquo pigerdormis; qn̄ ꝯſurges a ſomno tuo? paululumdormīes paululum dormitabis. et veniet tibiegeſtas qͣi viator ꝓuerb̓. vj. Aſſil̓at̉ etiampigritia ſomno qꝛ ſicut dormiēs nil operat̉ita et piger ocioſus manet et nil boni facerevult. Un̄ pͣs. Dormitauit aīa mea tedio .ſ.nil boni oꝑando. Dormiēs inſuꝑ vana ml̓taimaginat̉. ſic et piger negligēs plenus eſtcogitationibus et deſiderijs malis. Undeuerb̓. xxj. dicitur. Deſideria .ſ. mala occidūtpigꝝ ſpūaliter ab eo auferēdo deuotōeꝫtiaꝫ. A ſomno excitat apl̓s: dicēs. Surge dormis exurge a mortuis. illumīabit te