te ſtimonio ſcripturarū in ſua tantummō terra nō vbiqꝫ eſſent. ꝓfecto eccleſia que vbiqꝫeſt eos ꝓpheciaruꝫ que de xp̄o p̄miſſe ſunt teſtes in oībus gentibus habe̓ nō poſſet.¶ Ca .xlvij.Vapropter quiſquiſ alienigena id ēnon ex iſrahel progenitus. nec ab ilopopulo in canonem ſacrarum literarum receptus legitur aliquid prophetaſſede criſto. ſi in noſtram noticiam venit aut venerit. ad cumulum a nobis commemorari poteſt. non quo neceſſarius ſit etiam ſi deſit. ſedquia non in congrue creditur fuiſſe et in alijsgentibus homines quibus hoc miſterium reuelatum eſt. et qui hoc etiā predicere impul̓ſi ſunt ſiue participes eiuſdem gracie fuerintſiue exꝑtes ſed per malos angelos docti ſuntquos etiam preſentem criſtum quem iudei n̄agnoſcebant ſcimus fuiſſe confeſſos Nec ipſos iudeoſexiſtimo audere contendere neminem pertinuiſſe ad deum preter iſrahelitasexquo propago iſrahel eſſe cepit. reprobatoeius fratre maiore. populus em̄ reuera qui ꝓprie dei populus diceretur. nullus alius fuit.Homines autem quoſdam non terrena. ſꝫ celeſti ſocietate ad veros iſrahelitas ſuperneciues patrie pertinentes etiam in alijs gentibus fuiſſe negare non poſſunt. quoniam ſi negant. facilime conuincuntur. de ſancto et mirabili viro iob. qui nec indigena nec proſelitus id eſt aduena populi iſrahel fuit. ſed exgente ydumea genus ducens. ibi ortus. ibidem mortuus eſt. qui diuino ſic laudatur eloquio vt quod ad iuſticiam pietatem attinetnullus ei homo ſuorum temporum coequet̉Que tempora eius quamuis non inueniamꝰin croniciſ. colligimus tamen ex libro eiꝰ queſui merito iſrahelite in auctoritatem canonicam receperunt. tercia generaciōe poſteriorem fuiſſe quam iſrahel. Diuinitus aūt ꝓuiſum fuiſſe non dubito vt ex hoc non ſciremꝰetiam per alias gentes eſſe potuiſſe qui ſecūdum deuꝫ vixerunt. eiqꝫ placuerunt pertinetes ad ſpiritualem iheruſaleꝫ. Quod neminiconceſſum fuiſſecredendum eſt. niſi cui diuinitus reuelatus eſt vnus mediator dei et hominū homo criſtus iheſꝰ. qui venturꝰ in carne. ſic antiquis ſanctis prenunciabatur queadmodū nobis veniſſe nunciatus eſt. vt vnaeademqꝫ per ipſum fides omnes in dei ciuitatem. in domum dei in dei templum predeſtinatos perducat ad deum. Sed quecunqꝫ aliorum prophecie d̓ dei per criſtū iheſuꝫ gracia ꝓferūt̉. poſſunt putari a criſtianis eſſe cōficte. Ideonihil eſt firmius ad cōuincendosquoſlibet alienos ſi de hac re contenderint.noſtroſqꝫ faciēdos ſi recte ſapuerīt. ꝙͣ vt diuina p̄dicta de criſto ea ꝓferant̉ q̄ in iudeoꝝſcp̓ta ſunt cōdicibꝰ qͥbꝰ auuiſis de ſedibꝰ ꝓprijs. ⁊ ꝓpter hoc teſtimoniū toto orbe diſꝑ.ſis. criſti vſqꝫquaqꝫ creuit eccleſia¶ Ca. xlviij.Ec domus dei maioris ē glorie. quāfuerat illa prima lignis et lapidibusceteriſqꝫ p̄cioſis rebꝰ metalliſqꝫ conſtructa. Non itaqꝫ aggei ꝓphecia in templiilliꝰ inſtauracōne cōpleta ē. Ex qͦ em̄ ē inſtauratū nunꝙͣ oſtēdit̉ habuiſſe tanta gloriā qͣmtam habuit tꝑe ſalomonis imo pocius oſtendit̉ pͥmū ceſſaciōe ꝓphecie fuiſſe domꝰ illiusgloriā diminutā. de inde ip̄ꝰ gētis cladibustantis vſqꝫ ad vltimū excidiuꝫ qd̓ factum ē aromanis. ſicut ea que ſupra ſunt ꝯmemoratateſtāt̉. Hec aūt domꝰ ad nouū ꝑtinēs teſtamētū tāto vtiqꝫ maioris e glorie. qͣnto nielioris ſunt lapides viui quibꝰ credētibus renouatiſqꝫ conſtruit̉. Sed ideo ꝑ inſtauracioneꝫtempli illiꝰ ſignificata ē. qꝛ ip̄a renouacio illius edificij ſignificat eloquio ꝓphetico alterum teſtam̄tuꝫ qd̓ appellatur nouum. Quodgͦ deꝰ dixit ꝑ memoratū ꝓpheta. ⁊ dabo pacem in loco iſto ꝑ ſignificantē locum ille qͥ eoſignificatur intelligendꝰ ē. vt quia illo locoinſtaurato ſignificata eſt eccleſia que fueratedificāda ꝑ xp̄m. nichil aliud accipiat̉ qd̓ dictum eſt. dabo pacē in loco iſto. niſidabo paceꝫ in loco que ſignificat locus iſte. qm̄ om̄iaſignificacia vident̉ quodāmō eaꝝ reꝝ quasſignificat ſuſtinere ꝑſonas. ſicut dictum ē abapoſtolo. petra erat xp̄us. quoniā petra illade qua hoc dictū ē ſignificabat xp̄m. Maiorē itaqꝫ gloria domus illius noui teſtamenti.qͣꝫ domus prioris veteris teſtamenti. ⁊ tuncapparebit maior cū dedicabit̉. Tūc em̄ veniet deſideratꝰ cūctis gentibꝰ. ſicut legit̉ ī hebreo. Nam prior eius aduētus nōdum erat d̓ſideratꝰ om̄ibus gentibus. Nō em̄ que deberent deſiderare ſciebant in quē nondū crediderat. Tūt et̄ ſcd̓m ſeptuagīta interpretes.qꝛ ⁊ ip̄e ꝓpheticꝰ ſenſꝰ ē veniēt qͥ ē lecta ſuntdn̄i d̓ cūctis gētibꝰ. Tūc em̄ vere n̄ veniēt nͥelecta de qͥbꝰ dicit apl̓ꝰ. ſic̄ elegit nos in ip̄oante mūdi ꝯſtitucōnem. Ip̄e quippe architectus qui dixit multi ſunt vocati pauci vero electi. nō de hijs qui vocati venerunt ſic vt deꝯuiuio ꝓicerent̉ ſꝫ de electis demoſtraturꝰē edificatā domū q̄ nullā ruinā deinceps formidabit. Nūc aūt qn̄ ⁊ hij replēt eccleſias qͦſtanqͣꝫ in area ventilacio ſeparabit. n̄ appae̓ttanta gloria domus huiꝰ quanta tunc apparebit. quando quiſquis ibi erit ſemper erit.¶ Ca. xlix.