Druckschrift 
De civitate dei : [Mit Kommentar von Thomas Waleys und Nicolaus Trivet]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

deſideria motuſue anime matris valeant aliquid liniamentoꝝ aut coloꝝ aſpergere teneris mollibuſqꝫ ꝯceptibꝰ. ipſas omnino naturas. que ſic vel ſic in ſuo gne afficiantur.facit niſi ſummus deus cuius occulta potentia cuncta penetrans incontaminabili p̄ſentia facit eſſe quicquid aliquo modo eſt inqͣntūcunqꝫ eſt. quia niſi faciente illo. tale veltale eſſet. ſed prorſus eſſe poſſet. Quapropter ſi in illa ſpecie quā forinſecꝰ corporalibꝰopilices rebus imponunt. vrbem romam etvrbem alexandriam non fabros et architectos ſed regēs quoꝝ voluntate. conſilio imperio fabricate ſunt. iſtā romulū. illam alexandrum habuiſſe dicimus conditores. quanto potius niſi deum debemus conditoreꝫdicere naturarum. qui neqꝫ ex ea materia facit aliquid. quā ip̄e non fecerit. nec operarios habet niſi quos ip̄e creauerit. et ſi potentiam ſuam vt ita dicam fabricatoriā. rebusſubtrahat; ita non erunt. ſicut anteqͣꝫ fierēt fuerunt. Sed an̄ dico. eternitate tempore. Quis em̄ alius creator eſt temporū. niſiqui fecit ea qͦꝝ motibus currerēt tꝑa.Capitulū. xxvj.Ta ſane p̄lato minores et a ſummodeo factos deos effectores voluitanimalium ceterorum vt immortalem partem ab ipſo ſumerent. ip̄i vero mortalem attexerent. Proinde animarum noſtrarum eos creatores noluit eſſe ſed corporum. Vnde quoniam porphirius ꝓpter anīepurgatōnem dicit corpus omne fugienduꝫſimulqꝫ cuꝫ ſuo platōne alijſqꝫ platonicis ſētit eos qui immoderate atqꝫ inhoneſte vixerint propter luendas penas ad corpora rediremortalia. plato quidem etiam beſtiarum.porphirius tantūmodo hominum. ſe qͥtur utdicant deos iſtos quos a nobis volunt quaſi parentes et conditores noſtros coli. nihilaliud eſſe qͣꝫ fabros compedum carcerumuenoſtrorum. nec inſtitutores. ſed incluſores:alligatoreſqꝫ noſtros ergaſtulis erumnoſis.et grauiſſimis vinculis. Aut ergo deſinant.platonici penas animarū exiſtis corporibꝰcomminari. aut eos nobis deos colendospredicent quorum in nobis operatōnem vtquantum poſſimus fugiamus et euadamushortantur. cuꝫ tamen ſit vtrumqꝫ falſiſſimūNam neqꝫ ita luunt penas anime. in iſtāvitaꝫ denuo deuoluuntur. et omnium viuentium ſiue in celo ſiue in terra. nullus eſt conditor niſi a quo facta ſunt celum et terra. Namſi nulla cauſa eſt viuendi in corpore niſi ꝓpter pendenda ſupplicia. quomodo dicit ideꝫplato aliter mundum fieri non potuiſſe pul-cherrimum atqꝫ optimum niſi omnium anſmalium id eſt immortalium et mortaliuꝫ generibꝰ impleretur. Si autem noſtra inſtitutio. qua vel mortales conditi ſumus diuinuꝫmunus eſt. quomodo pena eſt ad iſta corꝑaid eſt ad diuina beneficia remeare. Et ſi deꝰqd̓ aſſidue plato cōmemorat ſicut mūdi vniuerſas ita cunctoꝝ animalium ſpecies eterna diligentia continebat. quomodo non ip̄ecuncta condebat. An aliquorum eſſe artifexnollet. quoꝝ efficiendoꝝ artē ineffabilis eiꝰet ineffabiliter laudabilis mens habe̓t. Merito igitur vera religio queꝫ mundi vniuerſi eum animalium quoqꝫ vniuerſoruꝫ hoc eſt animarū et corporū conditoreꝫ cognoſcit predicat. In quibus terrenis precipuꝰ abillo ad eius imagineꝫ. homo propter cauſam quaꝫ dixiet ſi qua forte alia maior latetfactus eſt vnus. ſed relictus eſt ſolus. Nihil em̄ eſt qͣꝫ hoc genus taꝫ diſcordioſum vicio. taꝫ ſociale natura. Neqꝫ eniꝫ cōmodiuscontra viciuꝫ diſcordie vel cuꝫ cauenduꝫ exiſteret vel ſananduꝫ cuꝫ extitiſſet naturaloqueretur hūana. qͣꝫ recordatōeꝫ illius parētis queꝫ ꝓpterea deus creare voluit vnū dequo multitudo ꝓpageretur. vt hac cōmonitōne etiaꝫ in multis concors vnitas ſeruaretur. Quod vero illa femina ex eius latere fc̄aeſt. etiā ſatis hinc ſignificatuꝫ ē qͣꝫ cara mariti vxoris debeat eſſe coniunctio. Hec deiopera ꝓpter hoc ſūt vtiqꝫ inuſitata. quia pͥſma. Qui auteꝫ iſta non credunt. nulla factaꝓdigia debent credere. Neqꝫ em̄ et ip̄a ſi vſitato nature curriculo gignerentur. prodigia dicerentur. Quid aūt ſub tanta gubernatōne diuine ꝓuidentie qͣꝫuis eius cauſalateat. fruſtra gignitur. Ait quidem pſalmusſacer. Venite videte oꝑa domini. que poſuit ꝓdigia ſuper terram. Cur ergo ex latereviri femina facta ſit. et hoc primū qd̓ammōꝓdigium quid p̄figurauerit dicetur alio loco. quatum me deus adiuuerit. Capitulū. xxvij.Vnc qm̄ liber iſte claudēdus ē. inprimo hoīe qui primitus factus eſt.nondū quidē ẜm euidentiā tamēẜm dei preſcientiaꝫ. exortas fuiſſe in generehūano exiſtimemus ſocietates tanqͣꝫ ciuitates duas. Ex illo enim futuri erāt hoīes alijmalis angelis in ſupplicio. alij bonis in p̄mioſociandi. qͣꝫuis occulto dei iudicio: ſꝫ tamēiuſto. em̄ ſcriptū ſit vniuerſe vie dn̄i miſericordia veritas. nec iniuſta eius gratianec crudelis poteſt eſſe iuſticia. Explicit liber duodecimus.