Druckschrift 
De civitate dei : [Mit Kommentar von Thomas Waleys und Nicolaus Trivet]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

in dolē decepit amore dn̄andi ſacrilega d̓teſtanda curioſitas. cuius vanis deditꝰ oraculis erat quādo fretus ſecuritate victorie. naues qͥbꝰ victus neceſſarius portabat̉ īcēdit.deinde feruide inſtās in modiciſ auſibꝰ moymerito temeritatis occiſus in locis hoſtilibꝰegenū reliquit exercitū. ut aliter inde nōpoſſꝫeuadi. niſi ꝯtra illud auſpiciū dei termini deſuꝑiore libro diximꝰ. romani imperij terminimoue̓ntur. Ceſſit em̄ terminus deus neceſſitati. qui ceſſerat ioui. Hec plane deus vnuset verꝰ regit et gubernat vt placet. Et ſi occultis cauſis. nūqͥd iniuſtis. Ca. xxij.Ic etiā tēpora ip̄a belloꝝ ſicut in eiꝰarbitrio eſt. iuſtoqꝫ iudicō miſcd̓iavel attere̓ vel ꝯſolari genꝰ hūanum.vt aua citiꝰ. alia tardiꝰ finiant̉. Gellū pyratarum a pompeio. bellū punicū terciū a ſcipiōe.incredibili celeritate. tꝑis breuitate cōfectaſunt. Gellū qͦꝫ fugitiuoꝝ gladiatoꝝ. quāuismultis romanis ducibꝰ duobꝰ ꝯſulibus victis. italiaqꝫ horribilit̓ ꝯtrita atqꝫ vaſtata. tercio tn̄ anno pꝰ multa ꝯſūpta ꝯſūmatū eſt. Picentes marſi peligni gētes extere ſꝫ italice poſt diuturnā et deuotiſſimā ſb̓ romanoiugo ſeruitutem in libertatem caput erigeretemptauerunt. iam multis natiōibꝰ romanoimꝑio ſubiugatis deletaqꝫ carthagie. ī quobello italia rōanis ſepiſſime victis. vbi et duoꝯſules ꝑierūt. alij nobiliſſimi ſenatores. nondiuturno tn̄ tꝑe tractū eſt hoc malū. qͥntꝰei annꝰ finē dedit. Sꝫ bellū punicū ẜm maximis detrimētis calamitate reipublice perannos decē octo romanas vires ext̓minauitet pene ꝯſūpſit. Duobꝰ p̄lijs ferme ſeptuagta romanoꝝ milia ceciderūt. Gellū punicuꝫpͥmū viginti tres annos ꝑactū eſt. bellummitridaticū quadraginta. ac ne qͥſꝙͣ arbitretur rudimēta romanoꝝ fuiſſe fortiora ad bella citiꝰ ꝑagēda ſuꝑioribꝰ tꝑibꝰ multū in omīvirtute laudatis. bellū ſamniticū ānis tractūeſt ferme qͥnqͣginta. In quo bello ita romanivicti ſūt. vt ſub iugū etiā mitterent̉. Sed qꝛ diligebāt gl̓iam ꝓpt̓ iuſticiā ſꝫ iuſticiā ꝓpter gl̓iam dilige̓ videbant̉. pacē factā feduſqꝫ ruperūt. Hec ꝯmemoro. qm̄ multi p̄teritarū reꝝ ignari. qͥdā etiā diſſimulatores ſueſcīe ſi tꝑibꝰ xp̄ianis alqid̓ bellū paulo diutiustrahi vidēt. ilico in nr̄am regionem ꝓteruiſſime infiliūt. exclamātes ſi ip̄a eſſet et veteri ritunumina colerent̉. romana illa ꝟtute adiuuāte marte bellona tāta celerit̓ bella ꝯfecit. id qͦꝫ celerrime finiret̉. Recolāt igit̉ legerūt ꝙͣ diuturna bellaqͣꝫ varijs euētibꝰqͣꝫ luctuoſis cladibꝰ a veteribꝰ ſint geſta romanis ſicut ſolet orbis t̓raꝝ velut ꝓcelloſiſſi pelagꝰ varia taliū maloꝝ tēpeſtate iactari. et qd̓ nolūt aliqn̄ fateant̉ nec inſanis adu̓ſus deū lingͣuis ſe interimāt. et deciꝑiāt imperitos Ca. xxvj.Vod tn̄ nr̄a memoria r̓cētiſſimo tꝑedeꝰ mirabilit̓ miſcd̓it̓ fecit. cumgr̄aꝝ actiōe ꝯmemorāt. ſꝫ qͣntū in ipſis eſt. oīm ſi fieri pōt hoīm obliuione ſepelireconant̉. qd̓ a nobis ſi tacebit̉ ſil̓iter erimꝰ ingͣti. radagaiſus rex gothoꝝ agmīe ingeti et īmani ia in vrbis vicinia ꝯſtitutus romanis ceruicibꝰ īminēt. vno die tāta celeritateſic victꝰ eſt. vt ne vno qͥdē dicā extincto ſꝫnec vulnerato romanoꝝ multo āpliꝰ qͣꝫ cetumiliū ꝓſterneret̉ eius exercitꝰ atqꝫ ip̄e filijſmox captꝰ pena debita necaret̉. ſi illeimpius cūtatis et impijs copijs romā fuiſſet ingreſſus. cui peꝑciſſet qͥbꝰ honoreꝫ lociſmartiꝝ detuliſſꝫ. in qua ꝑſonā deū timēt. C ſangͥne fuſū. cꝰ pudiciciā vellet intactamQuas aūt iſti dijs ſuis voces hr̄ent. quātainſultatōe iactaret. ille viciſſet. tantapotuiſſꝫ. qꝛ quotidianis ſacrificijs placabatatqꝫ īuitabat deos. romanos face̓ xp̄ianaligion̄ finebat. ꝓpinqͣnte illo hijs locisvbi nutu ſūme maieſtatis oppreſſus ē. cuꝫ eiꝰfama vbiqꝫ crebreſce̓t. nobis apud cartaginem dicebat̉ hoc crede̓. ſparge̓. iactare. paganos ille dijs amicis ꝓtegētibꝰ opitulantibꝫ. qͥbꝰ īmolare qͦttidie ferebat̉. vinci poſſꝫ ab eis talia dijs romanis ſacra faceret. nec fieri a quoquā ꝑmitterent. Et agūt miſeri gr̄as tāte miſcd̓ie dei ſtatuiſſet irruptōe barbarica grauiore dignosmores hoīm caſtigare indignatōeꝫ ſuā tātamāſuetudīe tꝑauit. vt illū pͥmo face̓t miſerabilit̓ vinci ne ad infirmos aīos eu̓tēdos gl̓iadaret̉ demonibꝰ. qͥbus ſupplicare ꝯſtabatdeinde ab alijs barbaris roma caꝑet̉. contͣoēꝫ ꝯſuetudinē geſtoꝝ an̄ belloꝝ ad loca ſancta ꝯfugiētes xp̄iane r̓ligionis ruerentia tuerent̉. ipſiſqꝫ demonibꝫ atqꝫ īpioꝝ ſac̓ficioruꝫritibus de qͥbus ille p̄ſūpſerat. ſic adu̓ſarent̉noīe xp̄iano vt lōge atrociꝰ bellū eis qͣꝫ homībus gere̓ viderent̉ ita verus dn̄s gubernatorqꝫ reꝝ romanos miſcd̓ia flagellauitet incredibilit̓ victis ſupplicatoribꝰ demonum nec ſaluti reꝝ pn̄tiū neceſſaria ſacrificia illa mōſtrauit. vt ab hijs ꝑuicaciterꝯtēdūt ſꝫ prudent̓ attēdūt. nec ꝓpt̓ pn̄tes neceſſitates vera religio deſerat̉. et magis eterne vite fideliſſima expectatōe teneat̉.Ca. xxiijEqꝫ em̄ nos xp̄ianos quoſdā imꝑatoFres felices dicimus qꝛ vel diutiusimꝑarūt. vel imꝑatores filios mortē placida