QueſtioCI
ccrimonialia dicūtūr que ad cultuꝫ dei ꝑtinēt. ¶ Ad. iiij.dd̓m ꝙ illa ratio cerimoni aliū eſt quodāmodo ꝓbabilisnon ꝙ ex eo dicantur cerimonialia. quia eorum ratio nōeſt manifeſta. ſꝫ hoc ē quoddā ꝯſequēs. qꝛ enī precepta adcultū dei ꝑtinentia oꝑtet eſſe figuralia. vt īfra dicet̉ indeeſt ꝙ eoꝝ ratio non ē a deo manifeſta.Ad ſecunduꝫ ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ p̄cepta cerimonialia non ſint figuralia. Pertinet enī ad officiū cuiuſlibet doctoris vt ſic ꝓnūciet vt d̓ facili ītelligi poſſit. ſicut Augꝰ dicit ī. iiij. de doctrina xp̄iana⁊ hoc maxime videtur eſſe neceſſariū in legis latione. qꝛprecepta legis populo ꝓponuntur. vn̄ lex debet eē manifeſta. vt Iſidorꝰ dicit. ſi igitur precepta cerimonialia dataſint in alicuius rei figuram. videtur incōuenienter tradidiſſe huiuſmodi precepta Moyſes non exponens quid figurarent. ¶ Pre. ea que in cultum dei aguntur maximedebent boneſtatem habere. ſed facere aliqua facta ad aliqͣrepreſentanda videtur eſſe theatricum ſiue poericum Intheatris enim repreſentabātur olim ꝑ aliqua que ibi ingerebātur quedā aliorum facta. ergo videtur ꝙ huiuſmodi non debeant fieri ad cultum dei. ſed cerimonialia ordinantur ad cultum dei. vt dictuꝫ eſt. ergo cerimonialia nōdebent eſſe figuralia. ¶ Pre. Augꝰ dicit in Enche. ꝙ deus maxime colitur fide. ſpe. ⁊ charitate. ſed precepta quedantur de fide. ſpe. et charitate. non ſunt figuralia. ergoprecepta cerimonialia non debent eſſe figuralia ¶ Pre.dominus dicit Iohan. iiij. Spiritus eſt deus ⁊ eos queadorant eum in ſpiritu et veritate adorare oportet. ſed figura non eſt ipſa veritas. īmo contra ſe inuicem diuiduntur. ergo cerimonialia que pertinent ad cultuꝫ dei nō debent eſſe figuralia. ¶ Sed cōtra eſt quod Apoſtolus dicit ad Col̓. ij. Nemo iudicet vos in cibo aūt in potu aūt īparte diei feſti. aut neomenie. aut ſabbatoꝝ que ſunt vmibra futurorum. ¶ Rn̄. dicendum ꝙ ſicut iam dictum eſtprecepta cerimonialia dicūtur que ordinantur ad cultuꝫdei. Eſt autem duplex cultus dei. interior et exterior. cumenim homo ſit compoſitus ex anima ⁊ corpore. vtrūqꝫ debet applicari ad colendum deuꝫ. vt ſcꝫ anima colat interiori cultu. ⁊ corpus exteriori. vnde dicitur in pͣs. Cor meum ⁊ caro mea exultauerunt in deum viuum. ⁊ ſicut corpus ordinatur in deum per animaꝫ. ita cultus exterior ordinatur ad interiorem cultū. Conſiſtit aūt interior cultꝰin hoc ꝙ anima coniungatur deo per intellectuꝫ et affectū⁊ ideo ẜm ꝙ diuerſimode intellectus ⁊ affectus colentisdeum deo recte coniungitur. ẜm hoc diuerſi mode exteriores actus hominis ad cultum dei applicantur. In ſtatuenim future beatitudinis intellectus humanus ipſaꝫ diuinam veritatem in ſeipſo intuebitur. ⁊ ideo exterior cultus non conſiſtit in aliqua figura. ſed ſolum in laude deique procedit ex interiori cognitione ⁊ affectione. ẜm illudEſa. lj. Gaudiuꝫ ⁊ leticia inuenitur in ea gratiarum actio⁊ vox laudis. In ſtatu autē preſentis vite non poſſumusdiuinaꝫ veritatem in ſeipſa intueri. ſed oportet ꝙ radiusdiuine veritatis nobis illuceſcat ſub aliquibus ſenſibilibus figuris. ſicut Dionyſius dicit primo ca. ce. hierarchie diuerſimode tamen ẜm diuerſum ſtatum cognitionis humane. In veteri enim lege neqꝫ ipſa diuina veritas in ſeipſa manifeſtata erat. neqꝫ etiam adhuc ꝓpalataerat via ad hoc perueniendi. ſicut Apoſtolus dicit ad Hebre. vij. Et ideo oportebat exteriorem cultum veteris legis non ſolum eſſe figuratiuū future veritatis manifeſtā
de in patria. ſed etiā eſſe figutatiuā xp̄i qui eſt via ducēsad illam patrie veritateꝫ. Sed in ſtatu noue legis hec viaiam eſt reuelata. vnde hanc prefigurari non oportet ſicutfuturam. ſed cōmemorari oportet per moduꝫ preteriti velpreſentis. ſed ſolum oportet prefigurari futuram veritatem glorie nondum reuelatam. et hoc eſt quod Apoſtolꝰdicit ad Hebre. x. Umbram habet lex futurorum bonorum. non ipſam imaginem rerum. Umbra enim minuseſt qͣꝫ imago. tanqͣꝫ imago pertinet ad nouam legem. vmbra vero ad veterem. ¶ Ad. j. ergo dd̓m ꝙ diuina nō ſūtreuelanda hominibus niſi ẜm eorum capacitatem. alioquin daretur eis precipitij materia dum contemnerentque capere non poſſent. ⁊ ideo vtilius fuit vt ſub quodaꝫfigurarum velamine diuina myſteria rudi populo traderētur vt ſic ſaltem ea implicite cognoſcerent. dum illis figuris deſeruirent ad honorem dei ¶ Ad. ij. dicendum ꝙſicut poetica non capiuntur a ratione humana propter defectum veri tatis qui eſt in eis. ita etiam ratio humana ꝑfecte capere non poteſt diuina propter excedentem ipſoꝝveritatem. ⁊ ideo vtrobiqꝫ opus eſt repreſentationē ꝑ ſenſibiles figuras. Ad. iij. dicēdum ꝙ Augꝰ ibi loquiturde cultu interiore. ad quem tamen ordinari oportet exteriorem cultum. vt dictum eſt. Et ſimiliter dicendum eſt.ad quartum. qꝛ ꝑ xp̄m hoīes pleniꝰ ad ſpi ritualeꝫ dei cultum ſunt introducti.Ad tertium ſic ꝓcediturUidetur ꝙ non debuerunt eſſe multa cerimonialia precepta. Ea enim que ſunt ad finem debent eſſe fini ꝓportionata. ſed cerimonialia precepta. ſicut dictum eſt. ordinātur ad cultum dei ⁊ in figuram chriſti. eſt autem vnus deus a quo omnia ⁊ vnus dominus Ieſus chriſtus ꝑ quēomnia. vt dicitur. jͣ. ad Coꝝ. viij. ergo cerimonialia nō debuerunt multiplicari. ¶ Pre. multitudo cerimonialiumpreceptorum tranſgreſſionis erat occaſio. ẜm illud qd̓ dicit Petrus Act̉. xv. Quid temptatis deum imponere iugum ſuper ceruicem diſcipulorum qd̓ neqꝫ nos neqꝫ patres noſtri portare potuimus tranſgreſſio diuinorum p̄ceptorum cōtrariatur humane ſaluti. cum igitur lex omnis debeat ſaluti congruere hominum. vt Iſidorus dicitvidetur ꝙ nō debuerunt multa precepta cerimonialia dari. ¶ Pre. precepta cerimonialia pertinebant ad cultumdei exteriorem et corporalem. vt dictum eſt. ſed huiuſmodi cultum corporalem lex debebat diminuere. quia ordinabat ad chriſtum. qui docuit homines deum colere ī ſpiritu et veritate. vt habetur Ioh. iiij. non ergo debueruntmulta precepta cerimonialia dari. ¶ Sed cōtra eſt qd̓dicitur Oſee. viij. Scribam eis multiplices leges intuset Iob. xj. Ut oſtenderem tibi ſecreta ſapientie. ꝙ multiplex ſit laus eius. ¶ Rn̄. dicendum ꝙ ſicut ſupra dictuꝫeſt. omnis lex alicui populo datur. In populo auteꝫ duogenera hominum cōtinentur. quidam ꝓni ad maluꝫ quiſunt per precepta legis cohercendi. vt ſupra dictum eſtquidam habentes inclinationem ad bonum vel ex natura. vel ex conſuetudine. vel etiam ex gratia. ⁊ tales ſunt ꝑlegis preceptū inſtruendi. ⁊ in meliꝰ ꝓmouendi. Quantum igitur ad vtrūqꝫ genus hominum expediebat precepta cerimonialia in veteri lege multiplicari. Erant enimin illo populo aliqui ad idolatriā ꝓni. ⁊ ideo neceſſe eratvt ab ido latrie cultu ꝑ p̄cepta cerimonialia reuocarēt̉ adcultū dei. ⁊ qꝛ multipliciter hoīes idolatrie deſeruiebantoportebat ecōtrario multa inſtitui ad ſingula reprimēda