QueſtioLXXX
ꝑſuadentis vel ꝓponentis appetibile. ¶ Ad. jͣ. ergo dd̓mꝙ oēs ille auctoritates ⁊ ſi qua ſimiles inueniantur ſuntre ferēde ad hoc ꝙ diabolus ſuggerendo vel aliqua appetibilia ꝓponendo inducit in affectū peccati ¶ Ad. ij. dd̓mꝙ ſil̓itudo illa eſt attendenda qͣꝫtum ad hoc ꝙ diabolusquodāmodo eſt cauſa peccatoꝝ noſtroruꝫ. ſicut deus eſtaliquo modo cauſa bonoꝝ noſtroꝝ. nō tn̄ attendit̉ qͣꝫtumad modū cauſandi. nā deus cauſat bona interius mouendo voluntatē. qd̓ diabolo ꝯuenire non poteſt. ¶ Ad. iij.dd̓m ꝙ deus ē vniuerſale principiū oīs interioris motꝰhūani. ſꝫ ꝙ determinet̉ ad malū ꝯſiliū voluntas hūana.hoc directe quidē ē ex volūtateʸ hūana. ⁊ a diabolo ꝑ modum ꝑſuadentis vel appetibilia ꝓponentis.Ad ſecunduꝫ ſic ꝓcediturUidetur ꝙ diabolus nō poſſit inducere ad peccandū interius inſtigādo. Interiores enī motus aīe ſunt quedaꝫoꝑa vite. ſed nullū opus vite pōt eſſe niſi a principio intrinſeco. nec etiā opus aīe vegetabilis. qd̓ ē infimū interoꝑa vite. ergo diabolus ẜm interiores motus nō pōt hominē inſtigare ad malū. ¶ Pre. oēs interiores motusẜm ordinē nature a ſenſibilibus exterioribus oriunt̉. ſedp̄ter ordinē nature aliquid oꝑari ſolius dei. vt in primo dictum ē. ergo diabolus non pōt in interioribus motibushoīs aliquid operari niſi ẜm ea q̄ in exterioribus ſenſibilibus apparent. ¶ Pre. interiores actus aīe ſunt ītelligere ⁊ imaginari. ſed qͣꝫtum ad neutꝝ hoꝝ pōt diabolus alquid oꝑari. qꝛ vt in primo habitum ē. diabolus nō imprimit in ītellectum humanū. in fantaſiā etiā videtur ꝙimprimere non poſſit. qꝛ forme imaginate tanqͣꝫ magisſpūales ſunt digniores qͣꝫ forme que ſunt inmateria ſenſibili. quas tn̄ diabolus imprimere nō pōt. vt ptꝫ ex hisq̄ in primo habita ſunt. ergo diabolus nō pōt ẜm interiores motꝰ inducere hoīem ad pctm̄. ¶ Sed ꝯtra ē. quiaẜm hoc nunqͣꝫ tēptaret hoīem niſi viſibiliter apparēdo.qd̓ ptꝫ eſſe falſum. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ interior ꝑs aīe ē intellectiua ⁊ ſenſitiua. intellectiua aut ꝯtinet ītellectum ⁊ voluntatem. ⁊ de voluntate quideꝫ iam dictum eſt quō adeam diabolus ſe habet. intellectus autē ꝑ ſe quidē mouetur ab aliqͦ illumināte ip̄m ad cognitionē veritatis. qd̓ diabolus circa hoīeꝫ nō intendit. ſed magis obtenebrat rationem eius ad ꝯſentiēdum peccato. q̄ quidē obtenebratioprouenit ex fantaſia ⁊ appetitu ſenſitiuo. vn̄ tota interioroꝑatio diaboli eſſe videt̉ circa fantaſiā ⁊ appetitum ſenſitiuū. quoꝝ vtrūqꝫ cōmouēde pōt inducere ad pctm̄. pōtenī oꝑari ad hoc ꝙ imaginationi alique forme imaginatiue p̄ſentent̉. pōt etiā facere ꝙ appetitus ſenſitiuꝰ ꝯciter̄ad aliquā paſſionē. Dictū eſt enī in primo li. ꝙ nat̉a corporalis ſpūali naturaliter obedit ad motū localē. vn̄ ⁊ diabolus oīa illa cauſare pōt q̄ ex motu locali corpoꝝ inferiorum ꝓuenire pn̄t niſi virtute diuina reprimat̉. ꝙ auteꝫalique forme rep̄ſentent̉ imaginationi. cōſequit̉ qn̄qꝫ admotū localem. dicit enī phūs in li. de ſomno ⁊ vigilia. ꝙcū aīal dormierit deſcēdente plurimo ſanguine ad principium ſenſitiuū. ſimul deſcēdunt motus ſiue imp̄ſſionesrelicte ex ſenſibiliū motionibꝰ. q̄ in ſenſibilibꝰ ſpeciebusꝯſeruant̉. ⁊ mouēt principiū apprehenſiuū. ita ꝙ appareat ac ſi tūc principiū ſenſitiuū a rebus ipſis exterioribusīmutaret̉. vn̄ talis motus localis ſpirituū vel humoꝝ ꝓcurari pōt a demonibus ſiue dormiant ſiue vigilent homines. ⁊ ſic ſequitur ꝙ homo aliqua imaginetur. Similiter etiā appentꝰ ſenſitiuꝰ cōcitat̉ ad aliquas paſſiōes ẜm
quendaꝫ determinatū motū cordis ⁊ ſpirituū. vn̄ ad hocetiam diabolus pōt cooꝑari. Et ex hoc ꝙ paſſiōes aliqueꝯcitantur in appetitu ſenſitiuo. ſequitur ꝙ ⁊ motū ſiue intenſionem ſenſibilem p̄dicto modo reductam ad principium apprehenſiuū magis hō ꝑcipiat. qꝛ vt phūs in eodem li. dicit. amātes modica ſimilitudine in apprehēſiōerei amate mouētur. Cōtingit etiā ex hoc ꝙ paſſio ē ꝯcitata. vt id qd̓ ꝓponitur imaginationi iudicet̉ ꝓſequenduꝫ.qꝛ ei qui a paſſione detinetur videtur eſſe bonū id ad qd̓ꝑ paſſionem īclinat̉. Et ꝑ hūc modū interius diabolusinducit ad peccādū. ¶Ad. jͣ. ergo dd̓m ꝙ oꝑa vite ſemꝑ⁊ ſi ſint ab aliquo principio intrinſeco. tn̄ ad ea pōt cooperari aliqd̓ exteriꝰ agens. ſicut etiam ad oꝑa aīe vegetabilis oꝑatur calor exterior vt facilius digeratur cibꝰ. ¶ Adij. dd̓m ꝙ hmōi apparitio formaꝝ imaginabilium nō eſtomnino p̄ter ordinem nat̉e. nec eſt ꝑ ſolum imꝑium. ſedꝑ motū localem. vt dictū eſt. ¶ Un̄ patet rn̄ſio ad tertiū.qꝛ forme ille ſunt a ſenſibus accepte primordialiter.Ad tertium ſic procedit̉.Uidetur ꝙ diabolꝰ poſſit neceſſitate inferre ad peccandūPoteſtas enī maior pōt neceſſitatē inferre minori. ſꝫ dediabolo dicitur Iob. xli. Non eſt ptās ſuꝑ terrā q̄ ei valeat cōꝑari. ergo pōt hoī terreno neceſſitatem inferre adpeccandū. ¶ Pre. ratio hoīs nō pōt moueri niſi ẜm ea q̄exterius ſenſibus ꝓponunt̉ ⁊ imaginationi rep̄ſentātur.qꝛ oīs nr̄a cogitatio ortū habet a ſenſu. ⁊ non ē intelligereſine fantaſmate. vt d̓r in li. de aīa. ſed diabolus pōt mouere imaginationē hoīs. vt dictū eſt. ⁊ etiā exteriores ſenſus. Dicit enī Augꝰ ī li. lxxxiij. q. ꝙ ſerpit hoc malum. ſcꝫquod eſt a diabolo per oēs aditus ſenſibiles. dat ſe figuris accomedat ſe coloribꝰ. adheret ſonis. infundit ſe ſaporibus. ergo pōt rōnem hoīs ex neceſſitate inclinare ad peccandū. ¶ Pre. ẜm Auguſ. nōnullum peccatū eſt cuꝫ caro ꝯcupiſcit aduerſus ſpiritū. ſed ꝯcupiſcentiā carnis diabolus poteſt cauſare ſicut ⁊ ceteras paſſiones eo modo qͦſupra dictum eſt. ergo ex neceſſitate pōt inducere ad peccandum. ¶ Sed ꝯtra ē qḋ dicitur. jͣ. Pet. vlti. Aduerſarius veſter diabolus tanqͣꝫ leo rugiēs circūit querēs quēdeuoret. cui reſiſtite fortes in fide. fruſtra autē talis āmonitio daretur ſi homo ei ex neceſſitate ſuccūberet. nō ergopoteſt homini neceſſitatē inducere ad peccandū. ¶ Rn̄.dd̓m ꝙ diabolus ꝓpria virtute niſi refrenet̉ a deo pōt aliquē inducere ex neceſſitate ad faciendū aliquē actuꝫ quide ſuo genere peccatū eſt. nō aūt pōt inducere neceſſitateꝫpeccādi. qd̓ ptꝫ ex hoc ꝙ hō motiuo ad peccādū non reſiſtit niſi ꝑ rōnem. cuius vſum totaliter impedire pōt mouendo imaginationē ⁊ appetitum ſenſitiuū. ſicut in arrepticijs patet. ſed tūc rōne ſic ligata quicquid hō agat nōimputatur ei ad peccatū. ſed ſi ratio non ſit totaliter ligata. ex ea parte qua eſt libera pōt reſiſtere peccato. ſicut ſupͣdictum ē. Un̄ manifeſtū eſt ꝙ diabolꝰ nullo modo pōtneceſſitatē inducere hoī ad peccandū ¶ Ad. j. ergo dd̓mꝙ nō q̄libet ptās maior hoīe pōt mouere volūtate hoīs.ſꝫ ſolus deꝰ vt ſupra habitū eſt ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ illud qd̓eſt apprehenſum ꝑ ſenſum vel imaginationē nō ex neceſſitate mouet voluntatem ſi homo habet vſum rōnis. necſemꝑ hmōi apprehenſio ligat rationē. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙconcupiſcentia carnis cōtra ſpiritum qn̄ ratio ei actualiter reſiſtit nō ē peccatū. ſꝫ materia exercēde virtutis ꝙ autem ratio ei nō reſiſtat nō eſt in ptāte diaboli. ⁊ ideo non
N3