Druckschrift 
2,1 (1485)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

QueſtioLXXX

ꝑſuadentis vel ꝓponentis appetibile. Ad.. ergo dd̓m oēs ille auctoritates ſi qua ſimiles inueniantur ſuntre ferēde ad hoc diabolus ſuggerendo vel aliqua appetibilia ꝓponendo inducit in affectū peccati Ad. ij. dd̓m ſil̓itudo illa eſt attendenda qͣꝫtum ad hoc diabolusquodāmodo eſt cauſa peccatoꝝ noſtroruꝫ. ſicut deus eſtaliquo modo cauſa bonoꝝ noſtroꝝ. tn̄ attendit̉ qͣꝫtumad modū cauſandi. deus cauſat bona interius mouendo voluntatē. qd̓ diabolo ꝯuenire non poteſt. Ad. iij.dd̓m deus ē vniuerſale principiū oīs interioris motꝰhūani. ſꝫ determinet̉ ad malū ꝯſiliū voluntas hūana.hoc directe quidē ē ex volūtateʸ hūana. a diabolo modum ꝑſuadentis vel appetibilia ꝓponentis.Ad ſecunduꝫ ſic ꝓcediturUidetur diabolus poſſit inducere ad peccandū interius inſtigādo. Interiores enī motus aīe ſunt quedaꝫoꝑa vite. ſed nullū opus vite pōt eſſe niſi a principio intrinſeco. nec etiā opus aīe vegetabilis. qd̓ ē infimū interoꝑa vite. ergo diabolus ẜm interiores motus pōt hominē inſtigare ad malū. Pre. oēs interiores motusẜm ordinē nature a ſenſibilibus exterioribus oriunt̉. ſedp̄ter ordinē nature aliquid oꝑari ſolius dei. vt in primo dictum ē. ergo diabolus non pōt in interioribus motibushoīs aliquid operari niſi ẜm ea in exterioribus ſenſibilibus apparent. Pre. interiores actus aīe ſunt ītelligere imaginari. ſed qͣꝫtum ad neutꝝ hoꝝ pōt diabolus alquid oꝑari. qꝛ vt in primo habitum ē. diabolus imprimit in ītellectum humanū. in fantaſiā etiā videturimprimere non poſſit. qꝛ forme imaginate tanqͣꝫ magisſpūales ſunt digniores qͣꝫ forme que ſunt inmateria ſenſibili. quas tn̄ diabolus imprimere pōt. vt ptꝫ ex his in primo habita ſunt. ergo diabolus pōt ẜm interiores motꝰ inducere hoīem ad pctm̄. Sed ꝯtra ē. quiaẜm hoc nunqͣꝫ tēptaret hoīem niſi viſibiliter apparēdo.qd̓ ptꝫ eſſe falſum. Rn̄. dd̓m interior ꝑs aīe ē intellectiua ſenſitiua. intellectiua aut ꝯtinet ītellectum voluntatem. de voluntate quideꝫ iam dictum eſt quō adeam diabolus ſe habet. intellectus autē ſe quidē mouetur ab aliqͦ illumināte ip̄m ad cognitionē veritatis. qd̓ diabolus circa hoīeꝫ intendit. ſed magis obtenebrat rationem eius ad ꝯſentiēdum peccato. quidē obtenebratioprouenit ex fantaſia appetitu ſenſitiuo. vn̄ tota interioroꝑatio diaboli eſſe videt̉ circa fantaſiā appetitum ſenſitiuū. quoꝝ vtrūqꝫ cōmouēde pōt inducere ad pctm̄. pōtenī oꝑari ad hoc imaginationi alique forme imaginatiue p̄ſentent̉. pōt etiā facere appetitus ſenſitiuꝰ ꝯciter̄ad aliquā paſſionē. Dictū eſt enī in primo li. nat̉a corporalis ſpūali naturaliter obedit ad motū localē. vn̄ diabolus oīa illa cauſare pōt ex motu locali corpoꝝ inferiorum ꝓuenire pn̄t niſi virtute diuina reprimat̉. auteꝫalique forme rep̄ſentent̉ imaginationi. cōſequit̉ qn̄qꝫ admotū localem. dicit enī phūs in li. de ſomno vigilia. aīal dormierit deſcēdente plurimo ſanguine ad principium ſenſitiuū. ſimul deſcēdunt motus ſiue imp̄ſſionesrelicte ex ſenſibiliū motionibꝰ. in ſenſibilibꝰ ſpeciebusꝯſeruant̉. mouēt principiū apprehenſiuū. ita appareat ac ſi tūc principiū ſenſitiuū a rebus ipſis exterioribusīmutaret̉. vn̄ talis motus localis ſpirituū vel humoꝝcurari pōt a demonibus ſiue dormiant ſiue vigilent homines. ſic ſequitur homo aliqua imaginetur. Similiter etiā appentꝰ ſenſitiuꝰ cōcitat̉ ad aliquas paſſiōes ẜm

quendaꝫ determinatū motū cordis ſpirituū. vn̄ ad hocetiam diabolus pōt cooꝑari. Et ex hoc paſſiōes aliqueꝯcitantur in appetitu ſenſitiuo. ſequitur motū ſiue intenſionem ſenſibilem p̄dicto modo reductam ad principium apprehenſiuū magis ꝑcipiat. qꝛ vt phūs in eodem li. dicit. amātes modica ſimilitudine in apprehēſiōerei amate mouētur. Cōtingit etiā ex hoc paſſio ē ꝯcitata. vt id qd̓ ꝓponitur imaginationi iudicet̉ ꝓſequenduꝫ.qꝛ ei qui a paſſione detinetur videtur eſſe bonū id ad qd̓ paſſionem īclinat̉. Et hūc modū interius diabolusinducit ad peccādū. ¶Ad.. ergo dd̓m oꝑa vite ſemꝑ ſi ſint ab aliquo principio intrinſeco. tn̄ ad ea pōt cooperari aliqd̓ exteriꝰ agens. ſicut etiam ad oꝑa aīe vegetabilis oꝑatur calor exterior vt facilius digeratur cibꝰ. Adij. dd̓m hmōi apparitio formaꝝ imaginabilium eſtomnino p̄ter ordinem nat̉e. nec eſt ſolum imꝑium. ſed motū localem. vt dictū eſt. Un̄ patet rn̄ſio ad tertiū.qꝛ forme ille ſunt a ſenſibus accepte primordialiter.Ad tertium ſic procedit̉.Uidetur diabolꝰ poſſit neceſſitate inferre ad peccandūPoteſtas enī maior pōt neceſſitatē inferre minori. ſꝫ dediabolo dicitur Iob. xli. Non eſt ptās ſuꝑ terrā ei valeat cōꝑari. ergo pōt hoī terreno neceſſitatem inferre adpeccandū. Pre. ratio hoīs pōt moueri niſi ẜm eaexterius ſenſibus ꝓponunt̉ imaginationi rep̄ſentātur.qꝛ oīs nr̄a cogitatio ortū habet a ſenſu. non ē intelligereſine fantaſmate. vt d̓r in li. de aīa. ſed diabolus pōt mouere imaginationē hoīs. vt dictū eſt. etiā exteriores ſenſus. Dicit enī Augꝰ ī li. lxxxiij. q. ſerpit hoc malum. ſcꝫquod eſt a diabolo per oēs aditus ſenſibiles. dat ſe figuris accomedat ſe coloribꝰ. adheret ſonis. infundit ſe ſaporibus. ergo pōt rōnem hoīs ex neceſſitate inclinare ad peccandū. Pre. ẜm Auguſ. nōnullum peccatū eſt cuꝫ caro ꝯcupiſcit aduerſus ſpiritū. ſed ꝯcupiſcentiā carnis diabolus poteſt cauſare ſicut ceteras paſſiones eo modoſupra dictum eſt. ergo ex neceſſitate pōt inducere ad peccandum. Sed ꝯtra ē qḋ dicitur.. Pet. vlti. Aduerſarius veſter diabolus tanqͣꝫ leo rugiēs circūit querēs quēdeuoret. cui reſiſtite fortes in fide. fruſtra autē talis āmonitio daretur ſi homo ei ex neceſſitate ſuccūberet. ergopoteſt homini neceſſitatē inducere ad peccandū. Rn̄.dd̓m diabolus ꝓpria virtute niſi refrenet̉ a deo pōt aliquē inducere ex neceſſitate ad faciendū aliquē actuꝫ quide ſuo genere peccatū eſt. aūt pōt inducere neceſſitateꝫpeccādi. qd̓ ptꝫ ex hoc motiuo ad peccādū non reſiſtit niſi rōnem. cuius vſum totaliter impedire pōt mouendo imaginationē appetitum ſenſitiuū. ſicut in arrepticijs patet. ſed tūc rōne ſic ligata quicquid agatimputatur ei ad peccatū. ſed ſi ratio non ſit totaliter ligata. ex ea parte qua eſt libera pōt reſiſtere peccato. ſicut ſupͣdictum ē. Un̄ manifeſtū eſt diabolꝰ nullo modo pōtneceſſitatē inducere hoī ad peccandū Ad. j. ergo dd̓m q̄libet ptās maior hoīe pōt mouere volūtate hoīs.ſꝫ ſolus deꝰ vt ſupra habitū eſt Ad. ij. dd̓m illud qd̓eſt apprehenſum ſenſum vel imaginationē ex neceſſitate mouet voluntatem ſi homo habet vſum rōnis. necſemꝑ hmōi apprehenſio ligat rationē. Ad. iij. dd̓mconcupiſcentia carnis cōtra ſpiritum qn̄ ratio ei actualiter reſiſtit ē peccatū. ſꝫ materia exercēde virtutis autem ratio ei reſiſtat eſt in ptāte diaboli. ideo non

N3