¶ Glo. ordi.Canti. Ca.VIII ¶ Nico. de lyra
a ſ egrediēdū vere eſt: quia iudea mnbrū ſineF capite. I iamb Fopinnē ſpem.a Mandragorę dederunt odorem aI in introitu ad nos fide: cōuerſione. b ſ oīaeſtimonia ⁊ exempla.ſuum in poͣrtis noſtris. Omnia ba ſ nouoūr apl̓oꝝ b §veteꝝ patrū ⁊ ꝓphetaꝝ.pomā noua et vetera dilecte mi cI in illo tempore exponendaſeruaui tibi. Ca. VIIIb cuiꝰ nō debui īmemor eſſe: qꝛ ẜmaliquis.Uis mihi det te fratreꝫ dcarnē frater meꝰ ē. a5 qͥbuſcunqꝫſabbatis dū loq̄ret̉ inter ſapiētes interrogans ⁊ reſpondēs.b § legis vel ſynagoge.meū ſuge̓ntē vbera matris meę: e§ id eſt cognoſcā tue hūanitatꝭ naturā. b 5 qꝛitus nulli phas eſt.§ incipiā iungi fide: vtqn̄qꝫ plene iungar nutaꝝ tempore.vt inuēniam te ſoluꝫ fōris: ⁊ de 5a Fiā gētilitas nō dicat me excecatā ⁊ reprobatāoſculer: et iam nemo me deſpi ha ſ Et exinde ap. ſi velis aufugere. b Falios dociat? Apprehendam te: ⁊ ducam jcebo iudeos. a I in multitudinē.b I in ſecretariū.in domum matris meę: et in cu 1a I te mihi māifeſtabiſ. cognitiōeꝫ tuā ī me ſꝑ aug biculum genitricis meę. Ibi me̓ mgebis. plꝰ qͣꝫ ꝑ legē ⁊ ꝓph̓as. a § faciā te d̓lectaridocebis: et dabo tibi poculum n̄a §in cōuerſis multis virtutū ⁊ opeꝝ pigmētis.b ſet etiā calefieri ⁊ exhilarari ī ſāguīe martyꝝ.ex vino cōdito: et mu̓ſtum malo oI tunc erit.h lorūgranatoꝝ meoꝝ. Leua eius ꝑI in hoc preſenti.I qn̄qꝫ.ſb̓ capite meo: ⁊ dextera illiꝰ am qa Fī lauacro regenerati ⁊ fide vniti qͣꝫuis īꝑfecti.iplexabit̉ me Adiuro vos filię hie rI tumultū cꝫrn̄aliū ꝑturbationū. b Fa quieē placidiſſimedeuotiōis qua cōſpectibus ſui conditoris aſtare delectatur.ruſalē neͣ ſuſcitētꝭ: neqꝫ eu̓igilaresk faciatis dilectā: dnoec ip̄a velit.a § qͣꝫ digna. b 5 q̄ gͣdibꝰ ꝟtutū ad gr̄aꝫ ꝑueīt.d̓ priori excecatiōe d ſoꝑibꝰ electis: ⁊ deſi¶ Quę ē iſta q̨̄ aͦſcēdit d̓ deẜtō deli ꝫderio ſoliuspatrie celeſtis. a § merito ſuꝑ illumiō ſolo omnis gratiainnixa: a qutijs affluēs: innixā ſuꝑ dilectum xa § prius meū qn̄ erat excecata. b5 Q. qꝛ.g ⁊ eſt cō pū r8 tetāpuecta es gr̄aꝫpctō pͥmi parētis. vl̓ ſub pctō cruoē ſit ā ſiet ali o ſyrzoga: vel modo ſub ſaluatiōe cricſ per fidem paſſionis te reuocſuuꝫ? Sub arbore malo ſuſcitāui 3
a Mandragore. Merito inuocat ſpōſuꝫ adauxilū p̄dicatiōis: vbi predicatores p̄cipuisflagrant virtutibꝰ. Porte apl̓i ⁊ eoꝝ ſucceſſores. mandragore .i. virtutes illoꝝ que ſuntapte medicamētis: que ꝯtra ſollicitudīes mūdi adducūt quieteꝫ:q̄ nauſeam verbi deiexcludūt: q̄ vitia abhominibꝰ ſine dolore excidi faciūt: queꝓferūt mala .i. eccleſias ſuauit̉ redolētiain ꝯfeſſoribꝰ: ſimiliamaliſpunicis in martyribꝰ dederūt odorem: qꝛ exēplis maloꝝ mīores ꝯfirmāt̉b Seruaui tibi. Ul̓ẜuaui .i. intellexi oīap̄cepta et teſtimoniavel ꝓmiſſiōes vtriuſqꝫ teſtamēti a te eſſedatas: vel oīa pomaid eſt iuſtos vtriuſqꝫteſtamēti ꝑ te ſolumincarnatum iuſtificatos cognoui.Capi. VIII¶ ¶ Vis mihi ⁊cͣ.Introducit̉iudea iā inſpirata etedocta ⁊ ſūmo d̓ſiderio deū inueſtigat.Foris. Intꝰ eratdilectꝰ: dū ī pͥncipioerat ꝟbū. foris dumꝟbū caro factū eſt.e Deoſculer .i. facioad faciē videā. ⁊ orad os loqͣr. fIbime do. Tu augebisgr̄aꝫ ī me ⁊ ego nō īgrata augebo ẜuitiūLeua .i. myſteriūincarnatiōis ⁊ donaq̄ dat in pn̄ti: erit ſubcapite: qꝛ ꝑ ea ſuſtentata ī pn̄ti ꝯͣ ꝑturbatiōes mūdanas quieſcit: ⁊ qͦdāmodo cumdeo dormit: et dextera .i. futura bona: idē plena ip̄iꝰ viſio amplexabit̉ me .i. ita vndiqꝫ circundabit vtnulluſ turbo miſeriepoſſit interuenire.h Adiuro vos. Audiēs ſpōſus illaꝫ vltimā eccl̓iam: et ī pn̄tivelle dormire: et qn̄qꝫ reqͥeſcere: ⁊ vidēsml̓tos gigni ab eccleſia q̄ alios ꝑ turbāt.admonet illos vt a ꝑturbatiōibꝰ deſiſtāt.i Donec ip̄a ve. Dnec cōpletʸ diuīe ẜuitutis obſequijs: ipſaad cōmunē redire curā hūane fragilitatꝭ neceſſitatibꝰ admōita cōſentiat. k Que ē iſta. Iudea ī tantā ſpōſiagniti charitatē exardeſcēte: gētil̓ admirādoet ꝯgratulādo dic̄: Que ē iſta. lSub arbore. Gētilibꝰ admirātibꝰ rn̄det ille qͥ ē pax nr̄aꝫqͥ fec̄ vtraqꝫ vnū: ⁊ āmonet meminiſſe gr̄e perquā ip̄a erepta ē ⁊ alioꝝ congaudere ſaluti.l Suſcitaui. Qd̓ fuit effectꝰ magne benigniG tatis: qꝛ
a Mandragore. poma ſunt pulchra ⁊ odorifera ⁊ valde rara: ⁊ per hoc intelliguntur excellentes viri in eccleſia chriſti odorem famē ꝑ ſanctam vitaꝫet ſanam doctrinam dantes in eccleſia dei. iō ſubdit̉: b Oīa poma noua⁊ vetera .i. veteris ac noui teſtamēti teſtimonia. c Dilecti mi ẜuaui tibi.id eſt ad honorē tuū ordinaui. ꝓpter qd̓ dicit ſaluator Matth̓. xiij. Oīs ſcriba doctꝰ ī regno celoꝝ ſil̓is ē homini pr̄ifamilias quiꝑfert d̓ theſauro ſuo noua ⁊ vetera.Ca. VIIIUis mihi det. Hic vltimo deſcribit̉ eccl̓ie xp̄i¶ q pacificatio. Et diuidit̉ in duas ꝑtes: qꝛ pͥmoponit̉ huiꝰ pacis deſideriū. ſcd̓o cōplementūibi: Soror nr̄a. Prima adhuc in duas: qꝛ primo deſideriū hͦ ponit̉. ſcd̓o ad eiꝰ cōplementū ratio inducit̉.ibi: Sub arbore malo. Circa pͥmū ſciendū: ꝙ ī pͥmitiua eccl̓ia: eccleſie ⁊ eiꝰ miniſtrꝭ īiurie multe inferebātur ⁊ opprobria. Un̄: Maximianꝰ auguſtꝰ eccl̓iaꝫ a beato Marcello ꝯſecratā fec̄ ſtabulū publicū: ⁊ beatūmarcellū deputauit ad cuſtodiā aīaliū: ꝓpt̓ qd̓ ſponſa petit ab his ⁊ ꝯſil̓ibꝰ ꝑ pacē eccl̓ie dandā liberari.dicēs: Quis mihi det te fratrē meū. rōne hūanitatisaſſumpte. e Suggentē vbera matris mee .i. virginis marie: q̄ nō ſolū d̓r mater xp̄i: ſꝫ etiā totiꝰ eccl̓ie.Ꝙ aūt hic locꝰ intelligat̉ d̓ xp̄o ad lr̄aꝫ: ptꝫ ꝑ trāſlationē chaldaicā apud hebreos autenticā q̄ ſic hꝫ: Inillo tꝑe qͦ rex meſſias reuelabit ſe eccl̓ie iſrl̓: dicēt ei filie iſrl̓: tu eris nobis ad fratrē: ſꝫ iudei moderni expectāt hͦ futuꝝ qd̓ iā diu ē p̄teritū. f Vt īueniā te ſolū.latria honoratū. Per hāc āt dictiōeꝫ ſolū n̄ excludit̉pater ⁊ ſpūſſanctꝰ: qꝛ tres ꝑſone adorant̉ vna adoratiōe quaꝝ vna ē diuinitas: ſꝫ ꝑ li ſolū excludit̉ idolorū ẜuitus. g Foris .i. manifeſte abſqꝫ infideliū timore: qd̓ poſtea fuit impletū tꝑe Cōſtātini imꝑatorꝭqͥ ꝯceſſit eccl̓ias licite fabricari ꝑ totū imperiū romanū. Antea ꝟo celebrabant̉ diuīa in criptꝭ martyꝝ etalijs locꝭ occultꝭ timore paganoꝝ. h Et iā me nemo deſpiciat: qꝛ an̄ tp̄s Cōſtantini multi ꝯtemptꝰ fiebāt eccleſie ⁊ eiꝰ mīſtris. vt dictū ē: ſꝫ ipſe lege ab eoꝓmulgata ꝓhibuit hͦ fieri. i App̄henda te. fideideuotiōe. k Et ducā .i. p̄cibꝰ meis faciā te veīre ꝑcōdeſcēſiōeꝫ bonitatꝭ tue. ¶ In domū matrꝭ mee.id ē ī eccl̓iaꝫ beate ꝟgini ꝯſecratā: ⁊ etiā ī ꝯſecratꝭ alijs ſanctꝭ: qꝛ totū cedit ad honorē ꝟginis cū ī oībꝰ eccleſijs honoret̉. m Ibi me docebis. reuelando ſecreta myſteria eccl̓ie mīſtrꝭ: ſic̄ ptꝫ ī beato Silueſtroet ī multꝭ ſanctis doctoribꝰ ⁊ prelatis. n Et dabotibi poculū ex vino cōdito .i. ex deuotiōe fideliū queplacet xp̄o ſic̄ vinū bibētibꝰ ip̄m. o Et muſtū malorū granatoꝝ meoꝝ. ꝑ muſtū qd̓ eſt vinū nouū: ītelligitur deuotio nouit̓ ꝯuerſoꝝ: qd̓ fuit impletū tꝑe Cōſtatini: cuiꝰ exēplo multi valde deuote receperūt baptiſſmū. p Leua eius .i. ſponſi. q Sub capitemeo ⁊cͣ. q. d. tūc oſtēdet mihi amicitiā ſicut ſpōſus adſpōſam p̄dilectā. Et qꝛ huiꝰ amicitie ꝯtinuatio ē deſiderādā: ⁊ īterruptio abhorrēda. iō ſubdit̉: r Adiuro vos filie hierl̓m .i. ꝑſone de eccl̓ia. s Ne ſuſcitetis ⁊cͣ .i. qn̄ ꝑſona obtinuerit quietē pacꝭ ꝙ nō faciatis aliqͥd vn̄ ſpōſus offendat̉: ⁊ ſpōſe reqͥes interrūpat̉: vt ſic p̄ admiratiōe ꝓſperitatꝭ ſue dicat̉.t Que ē iſta q̄ aſcēdit d̓ deſerto .i. de aſperitate ꝑſecutiōis tyrānoꝝ. v Delitijs affluēs. tꝑe Cōſtatini ⁊ alioꝝ pͥncipū chriſtianoꝝ. Pax em̄ et trāqͥllitaspꝰ ꝑ ſecutiōes magnas delitie reputāt̉. Un̄ dic̄ Priſcianꝰ ī mīori volumīe: Si q̄rat̉: qͥd ē ſūmū bonū ī vita: bn̄ rn̄det̉: pax. ⁊ Heſter. xiij. Vt abſqꝫ vllo terrorevitā ſilētio trāſigēteſ: optata cūctꝭ mortalibꝰ pace fruerēt̉. x Innixa ſuꝑ dilectū ſuū. q. d. hāc trāqͥllitatēob tinuit: eo ꝙ ī xp̄o totalit̓ ꝯfidit. y Sub arbore.Exp̄ſſo ſpōſe deſiderio. Hic ꝯn̄r ad eiꝰ īpletionē allegat̉ ratio. Circa qd̓ ſcienduꝫ ꝙ p̄ces eccleſie ſunt exaudibiles potiſſime per virtutem paſſionis chriſti. iōdicit ſponſa: Sub arbore malo: id eſt per virtutē ſancte crucis et tue paſſionis. z Suſcitaui te: id eſt inuocaui te in oratione:vt cum in oratione dicit eccleſia: Per crucem et paſſionem tuam libera nosdominē. Et ſciendum ꝙ limalo non eſt hic adiectiuum: vt credunt aliqui:exponētes hoc de arbore vetita Ade ⁊ Eue: quia in hebreo pro iſtis duabꝰdictionibus: arbore malo ponitur punica: que ſignat malogranatum. ideoexpoſitio illa procedit ex ignorantia idiomatis hebrei. Dicitur autem hicſancta crux malogranatum que eſt arbor fructifera: ad deſignandum fructum crucis qui eſt innumerabilis.Ibi corrupta
I
A
Ro. 13.
Fsͣ. 2. b. 3. l.et. 5. c
B