Druckschrift 
Tertia pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus acreplicis: .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Glo. ordi.OPſalmus VIIMoraliter

a¶ Augꝰ. Hereticos qͥ ex ſcripturis venenāt anidit ⁊ parauit illum. Et in eo ꝑā­ aias. a Iinde etiā ſagittas iaculat̉ .i. apl̓osfecit ardētibꝰ amore dei qui omnia cōtēnentescūt. Quis me ſeꝑabit ab amore xp̄i. Apoſtolos. vnde ſagitte po. acu.uit vaſa mortis: ſagittas ſuas ara ſ aūt. b F cū nequicia in aīo cōcepta in operecōſūmaFnititur efficera dentibus effecit. Ecce̓ parturit ina¶ Quia a diabolo ꝑ ſuteſtionem. b¶ AugꝰQui ē d̓ terrenis reiala machinamurhe ſūt ſemē. vn̄ iniquitas .i.uſticia naſcit̉.l iuſticiā: conce̓pit dolorē ⁊ peꝑita § etiā. § cōſentiendo ſuggeſtioni terrenarumcupiditatū. § fraudē inchoauit. b § inſtandooperi fraudisdiniquitatē. Lacū aperuit ⁊ effo­ di¶ Augꝰ. fraudē pariēdo prius ledit̉ fraudatordamno innocentie qͣꝫ alius damno pecunie.dit eū: et incidit in foueā quā fe-a Augꝰ. Quia noluit euadere: ſed ſeruꝰ eſſe peccati libidine rōni dn̄ante. b Quē cōcepit.c § menteecit. Conuertet̉ doͣlor eius in caa ſ rationē. b5 quā peperit In zacharia: ſedēsalentum plumlput eiꝰ: ⁊ ī verticē ipſius iniqͥtasa Quaſi impetu: ⁊ ideo grauat̉ vt non reuoletad requiem ſanctorū. bſ Hec cōfeſſio nō eſt peccatoꝝ ſed iuſticie dei: qͥ iuſtus iuſtos ꝓtegit: ⁊ malos ꝓ ſua malicia ꝑpunit. Cōtra hāc laudē nihil valenit vbalphemie inip̄iorū qui mala excuſant ꝑ forfatū vel diabolū cui nō pōt reſiſti vel aliānaturā q̄ nō ē ex deo.laudabo. I ideo.f eius deſcendet. Confitebor dn̄o fopere. F hoc ad gaudiū pertinet. ſicut penintia ad triſticiamſecūdū iuſticiā eius: et pſallā noquia.mini domini altiſſimi.

Glo. ordi.uit. q. mox miſſurus ſagittā putet̉: ſicut qͥs ar. parat vt ſagittā mittat. Augꝰ. Arcū ſ. t. Tēperādo vetꝰ te. ꝑ nouū teſtamētū. Parauit: ꝑ explanationē. Augꝰ. Uel parauit. Parat⁊ diſpōit deꝰ nō quidē faciēdo ſed errare ꝑmittēdo: vt ꝓpt̓ peccata quidā malo voto legētes: male intelligant̉ in ſcripturis:qd̓ ē eis pena peccati: vt ⁊ quaſi ſpinea ſomno excitet bonos vt ſcripturis īuigilēt: vel de bonis vtrūqꝫ pōt accipi qͥ ijdē ſūt vaſa mortis ⁊ ſagitte ẜmillud apl̓i. Alijs ſumus odor mortisin mortē: alijs odor vite in vitā. Un̄veniet iudiciū d̓ quo dicit: qd̓ nō paxdei ⁊ in effabile lumen de ſe ꝓfert. vn̄puniant̉ iniqui: ſed ipſa pct̄a vertunt̉homini ī penā: vt q̄ fuerūt delectamēta hoī facēiti: ſint inſtrumēta deo punienti: vel vaſa mor. obſcura quedaꝫloca. vn̄ mors hereticis ſed ardētibꝰſtudio ſagitte. a Ecce. Quaſi. hecparauit deꝰ ī ſcripturis. Augꝰ. vndevidet̉ hoī eſſe cauſa dānationis. Sedecce. q. nō ex deo ſed ex hoīe eſt: qꝛ lacū ape. ⁊cͣ. b Cōcepit. Augꝰ. id eſtappetitū tēporaliū rerū. cPeperit. effecit: emiſit: ⁊ in emiſſa iniquitate eſt lacus .i. p̄cipitiū alijs. vnde ſubdit: d Lacū aperuit. Et ſic eſt cōꝑarabilis aperienti lacū: aperit em̄ cōcipiendo fraudē: effodit: parturiendoinſtando operi fraudis: īcidit pariendo fraudē .ſ. ꝑpetrādo. e Cōuertetur in caput eiꝰ. Caput anima. vertexratio cui dn̄ant̉ pcta ⁊ vtraqꝫ ſuꝑſunt⁊ poſtea ſuꝑdeſcēdēt cū ī penas detrudēt. f Cōfitebor. Caſ. Cōcluſio qͣioīa in ſūmā colligens: alacriter ſe dicit confiteri.I In finēNico. de lyraratus a ſagittarijs: vt hr̄. j. Reg. vlti.quorū arcus dicunt̉ arcus dn̄i: eo ꝙordine ſue iuſticie fuit ſic vulneratꝰ: ⁊nō ſolū ſaul fuit ſic mortuꝰ ſꝫ etiā complices eiꝰ. a Et in eo ⁊cͣ. inſtrumenta mortifera: qꝛ in hebreo inſtrumētacuiuſlibet artis dicunt̉ vaſa: ⁊ iō oſtēdēs q̄ ſint iſta vaſa ſubdit: b Sagittas ⁊cͣ. ſagitte em̄ ille quaꝝ ferra igniunt̉ an̄qͣꝫ ꝓijciant̉ grauiꝰ nocēt: ꝓpter qd̓ talibꝰ ſagittꝭ aliqn̄vtūt̉ ī bellis maxime ꝯͣ obſeſſos. Sagitte aūt philiſtinoꝝ q̄ dicunt̉ ſagitte dei rōne p̄dicta fuerunt valde graues ſauli ⁊ ſuiscōplicibꝰ: ⁊ iō ſagittis ardētibꝰ cōꝑant̉: cā aūt huiꝰ nocumētiſubdit̉. cū d̓r: c Ecce parturit ⁊cͣ. h̓ ē ordo p̄poſterꝰ: qꝛ cōceptio p̄cedit ꝑturitionē. ſaul aūt primo cōcepit dolorē ex īuidiaꝯdd̓ dolēs ꝙ plus ꝓbitas dd̓ laudaret̉ cū cātaret̉ ī choris: ꝑcuſſit ſaul mille ⁊ dd̓ decē milia: vt hr̄. j. Reg. xviij. parturit ātiniuſticiā qn̄ dolore inuidie īualeſcēte qͥ ſil̓is ē dolori mulierisparturientis filiā ſuā dedit ipſi dd̓ vt eum faceret ruere gladiophiliſtinoꝝ. ita ꝙ ſub ſimulatione amicitie q̄rebat eū interficere: ẜm ꝙ hr̄. j. Reg. xviij. Peperit aūt iniqͥtatē qn̄ aꝑte ⁊ manifeſte voluit eū interficere: vt hr̄. j. Reg. xix. tūc em̄ manifeſteapparuit malicia ſua q̄ priꝰ latebat ī ip̄iꝰ corde: ſicut ī partu apparet fetꝰ qͥ priꝰ latebat in vētre. ꝯ Lacū aperuit ⁊cͣ. qꝛ ſauq̄ſiuit occiſionē dd̓ ꝑ philiſteos: vt dictū ē: ⁊ ip̄e incidit in hocmalū: qꝛ ab eis occiſus fuit. iō ſubdit̉: e Cōuertetur doloreiꝰ .i. malū qd̓ ex dolore inuidie ꝯcepit ꝯͣ me cōuertet̉ ſuꝑ eū: ⁊ptꝫ lr̄a ex dictis. Et ptꝫ etiā ex dictis ꝙ dauid hic ꝓphetādop̄dixit mortē ſaulis ⁊ modū ⁊ eiꝰ cām. f Cōfitebor dn̄o. Hicvltimo in fine psͣ. cōuertit ſe dauid ad laudē dei de ſua liberatione a ꝑſecutione ſaulis ẜm ordinē diuine iuſticie: ⁊ ptꝫ lr̄a.Moralit̓ aūt poſſet exponi psͣ. iſte vt ſit oratio cuiuſlibet poſiti ī afflictiōe corꝑali ex ꝑſecutiōe īiuſta: vl̓ ī afflictione ſpūaliex tēptatiōe demonū maligna: petētꝭ dīnitꝰ liberari allegādoſuā īnocētiā ⁊ ꝑſecutoꝝ maliciā: ⁊ ꝑtrāſeo: tū qꝛ ad hͦ pōt lr̄a⁊facili applicari ẜꝫ p̄dicta: tū qꝛ ſic̄ p̄dixi ītēdo īſiſte̓ ſēſui lr̄aliMora li Er. Pſalmū iſtū fecit dauid. eo ꝙ fueratDn̄e deꝰ nr̄ ī te ſꝑaui ⁊VIIoccaſio

occaſio mortis ſacerdotū nobe: vt habet̉. j. Reg. xxij. petēs adn̄o ne ꝓpter hoc traderet̉ in manꝰ ſaulis ⁊ aliorū ꝑſequētiūip̄m. Hūc igit̉ pſalmū debet dicere dn̄o qͥ ꝑ incautelā ſuā eſtoccaſio magni mali petēs a dn̄o liberari ⁊ dicat: Dn̄e deꝰmeus in te ſperaui. .i. in tua miſericordia nō in mea iuſticia.Saluū me fac ex oībus ꝑſequentibus me. corporaliter vel ſpiritualiter.Nequādo rapiat vt leo animā meā. ſcꝫ ꝑſecutor corporal̓ ꝑͤ mortem corporalē: vel ſpiritualis ꝑ mortēſpiritualē. Dū nō eſt qui requirat⁊cͣ. ſcꝫ ſalutē meā p̄ter te. Domine deus. Hic allegat̉ triplex ratio ꝓpetitionis exauditione: accipit̉ autēprima ex parte ſui d. Domine deꝰmeus ſi feci iſtud. malicioſe ſciēs ꝙtm̄ malū ſequi deberet ex mea actiōe.Uel ſi eſt iniquitas in manibꝰ meis. Italis ꝙ vellē reddere mala benefactoribus meis. Decidam meritoab inimicis meis inanis. quaſi di. iuſtū eēt ꝙ tarderer meis inimicis ⁊ ꝙipſi me cōp̄henderēt ⁊ totaliter cōculcarēt. Sed quoniā adhuc ſum innocens ab iſtis. Exurge dn̄e ī ira tuaid eſt in effectu vindicte tue. Et exaltare in finibꝰ inimicorū meorū. repellendo inimicos a me ita ꝙ retrocedāt ad loca ſua. Exurge domine.Hic ponit̉ ſcd̓a rō et accipit̉ ex partedei q̄ p̄cepit iudicibꝰ inferioribꝰ facere iuſticiam ⁊ ſic facere debet ip̄am. iōdicit̉: Exurge dn̄e in precepto qd̓mādaſti. ſcꝫ faciendo iuſticiā de ꝑſequētibꝰ me. Et ſynagoga populorū circūdabit te. ſcꝫ ad te laudandūde facto iuſticie. Et ꝓpter hanc.ſcꝫ iuſticiā. in altū regredere. oſtēdēdo altitudinē tue iuſticie in iniquorū punitiōe. Dn̄s iudicat ppl̓os.q. d. ſicut quilibet dominus temporalis iudicat ⁊ punit ſuos ſubditos ſictu qui es dominus generalis omniūdebes iudicare ⁊ punire omnes iniquos homines vel demones. ideo cōcludit̉: Iudica me domine ſecundum iuſticiam meā. ferendo pro meſententiam. Cōſumet̉ ⁊cͣ. Hic ponitur tertia ratio et accipit̉ ex maliciaperſequētiū cū dicit̉: Conſumet̉ nequicia peccatorū. itaꝙ non habeat effectum. Et diriges iuſtū. ſaluando ipſū.Scrutans corda et renes deus. id eſt cogitationes interiores et actus exteriores. Iuſtum adiutoriū meū a domino. qui cognoſcit innocentiā meam. Deus iudex iuſtus⁊cͣ. nunqͥd iraſcitur per ſingulos dies. Iſtatim puniendo mala quaſi di. nō: ſed expectat penitentiam que ſi nō ſequat̉ augebit̉ pena. ideo ſubdit̉: Niſi cōuerſi fueritis gladium ſuum vibrabit ⁊cͣ. id eſt punitionē ſuā parabit. Et in eo parauit vaſa mortis. ſcꝫ gehenne que eſt mors ſecunda: ⁊ ſubditur cauſa. Ecce parturit iniuſticiam ⁊cͣ. cōcipere precedit parturire et parturire parere. Malus igitur ex ſuggeſtione diaboli concipit voluntatem peccandi: parturit auteꝫ perconatum ad implendi: parit aūt in actu peccati: ⁊ ſic lacum īferni ſibi aperit et incidit. Conuertet dolor eius in caputeius. quia malum ipſius reuertitur per penā ſuꝑ caput eiuset innocens liberatus ad dei laudem conuertit̉: ⁊ ſic in eiuserſona ſubditur: Confitebor domino ⁊cͣ.In Pſalmo. .vij. Domine deus in te ſperaui.Additio. Titulus ipſius pſalmi nō bene exponit̉ īpoſtilla: nec ꝑ conſequens recte aſſignat̉principalis materia eius. Ad quod ſciendum ꝙ licet hoc nomen chuſi appellatiue hic ſumat̉ prout ſignificat ethiopemẜm tranſlationē Hiero. ⁊ etiam ethiops in hoc loco intelligatur ꝓ aliquo hoīe denigrato in fama et moribꝰ: nō tamen debet intelligi de ſaul. Nā manifeſtū eſt ꝙ tanta fuit humilitasdd̓ ꝙ nūqͣꝫ legit̉ vocaſſe ſaul niſi noīe ꝓprio vel nomīe regio:vel xp̄m dn̄i tā in abſentia qͣꝫ in p̄ſentia: nō ſolū ī vita vt pꝫ īqͣꝫplurimiſ locꝭ. j. Reg. ſꝫ etiā poſt mortē ſepcauit eū xp̄mdn̄i vt ptꝫ

11. Coꝝ. 2. d

Iob .13..

o 4