Glo. ordi.Nico. de lyra¶ Iob Ca.XLI
a cōpactū ſquamis ſeſe p̨̄mentibꝰ. aa § qꝛ ſibi timet dū ſimul increpatur.b Unā vni cōiūgit̉: ⁊ ne ſpiraculū bc qͥdē īcedit ꝑ eaſ. Una adherebitalteri: ⁊ tenētes ſe nequaqͣꝫ ſepaa ſ extrema cōmotio ꝑ anti chriſtū.b F luces miraculis.drabūt̉. Sternutatio eiꝰ ſplendora § cuiꝰ ſapiētes mūdi ſūt cōſiliarij. b 5 ꝓmittētes meliora vt ſerpēs in paradiſo.e ignis: ⁊ oculi eiꝰ vt palpebrę di diluculi. De ore eiꝰ lāpadeſ ꝓcedūt exa § ꝓ his certior viſus caligat ī electis.gͦ ſicut tedę ignis accēſę. De naͣri / fra § qͥ ⁊ electoꝝ ocl̓os turbat: ſꝫ nō excecat.i bus eiꝰ ꝓce̓dit fumꝰ: ſic̄ ollę ſuc skcēſę atqꝫ feruētes. Halitꝰ eiꝰ pru hnas ardere facit: ⁊ flāma de ore iin eiꝰ egredit̉. In collo eiꝰ morabi kntur fortitudo: ⁊ faciem eiꝰ p̨̄cedit ia priꝰ bōa ſubtrahit vires minuit: ⁊ tūc noticiam ſue iniquitatis infundit.o egeſtas. Membra carniū eius my
¶Ltam fragiles ſcutis fuſilibus cōparant̉: qui ne ad ſe corripiētium verba ꝑueniāt qͣſi ꝯtra aduerſātiū iacula ſcuta defēſionū parāt. a Cōpactū ſquamis ⁊cͣ. Corpꝰ diaboli .i. reprobi cū de iniqͥtate ſua corripitur qͥbꝰ valet tergiuerſatiōibꝰ ſe excuſare conat̉: ⁊ qͣſi qͣſdā defēſiōisſquamas obijcit: ne trāſfigi ſagitta veritatꝭ poſſit. b. Una vni cōiūgit̉ ⁊cͣ. Iſte ſquamē peccātiū ne ab ore p̄dicatiūaliquo vite ſpiraculo penetrent̉ ⁊ obdurate ſūt⁊ cōiūcte. Quos enī ſil̓is reatꝰ cōcordi ꝑtinaciaſociat: etiā defenſio ꝑuerſa ꝯſtipat: vt de facinoribꝰ ſuis alterna ſe inuicē defēſiōe tueant̉: ⁊ dūiniqͥtatibꝰ ſuis ſuꝑba defēſiōe ſe ꝓtegūt: ſcē exhortatiōis ſpiracl̓a ad ſe nullatenꝰ ītrare ꝑmittūt. c Una adherebit al. ⁊cͣ. Qui eī diniſi corrigi poterant iniqͥtatū ſuaꝝ ꝑtinacia vniti ꝑdurāt: ⁊ tenētes ſe ſeꝑari nequeūt: qꝛ eo ad defenſionē ſuā viciſſim ꝯſtricti ſūt: qͦ ſe ſibi ꝑ oīa ſimiles eē meminerūt. Deſcripto āt corꝑe: ad caputqͥd agat extremo tꝑe ẜmo reducit̉. d Sternutatio eiꝰ ⁊cͣ. In ſternutatione īflatio a pectore exurgit: q̄ cū aꝑtos ad emanādū poros nō īuenitcerebrū tāgit: ⁊ ꝯgeſta ꝑ nares exiēs totū caputꝓtinus ꝯcutit. In hͦ itaqꝫ leuiathan corꝑe .i. inmalignis ſpiritibꝰ ſiue ī reprob̓ hoībꝰ īflatio ſurgit a pectore: dū elatio ſe erigit ex ſcl̓i ptāte: quevelut ad emanādū pͥoros nō inuenit: qꝛ in hͦ ꝙꝯͣ iuſtos extollit̉: diſponēte deo qͣꝫtū appetit p̄ualere ꝓhibet̉. Exurgēs aūt cerebrū tagit ⁊ cōcutit: qꝛ collecta elatio ſathāe caput turbat: duꝫip̄m auctorē malignoꝝ ſpirituū ꝑ antichriſtū inꝑſecutionē fideliū excitat. Tūc ꝯgeſta īflatio ꝑeiꝰ nares egredit̉: qꝛ tota ſuꝑbie eiꝰ iniqͥtas aꝑtis malicie flatibꝰ demōſtrat̉. Et qꝛ eiꝰ tyrānidiſapiētes mūdi adherēt. Sequit̉: e Et oculieiꝰ ⁊cͣ. Per oculos qͥ īherētes capiti vtilitati viſiōis īſeruiūt: nō īmerito eiꝰ ꝯſiliarij deſignāt̉:qͥ dū ꝑuerſis machinatiōibꝰ q̄ qualit̓ agēda ſūp̄uidēt: malignis eiꝰ oꝑarijs qͣſi oſtēſū iter pedibꝰ p̄bēt: qͥ palpebrꝭ diluculi cōparāt̉. Palpebras diluculi extremas horas noctꝭ accipimꝰ:ī quibꝰ qͣſi nos ocl̓os aꝑit dū vēture lucꝭ iā initia oſtēdit. Prudētesigit̉ ſcl̓i malicie antichriſti ꝑuerſis ꝯſilijs īherētes qͣſi palpebre ſūt diluculi: qꝛ fidē quā in xp̄o īueniūt qͣſi errorē noctꝭ aſſerūt: ⁊ venerationē anthichriſti verā eē mane pollicent̉. Spōdēt ſe tenebras repellere⁊ veritatis lucē ſignis clareſcētibꝰ nūciare: iō ſeqͥt̉: f De ore eiꝰ ⁊cͣ.Qui ꝓuidēt ocl̓i: qͥ aūt p̄dicāt os vocant̉. Sꝫ de hͦ ore lāpades exeunt: qꝛ mētes audientiū ad amorē ꝑfidie accēdūt: ⁊ vn̄ qͣſi ꝑ ſapiētiālucēt: inde ꝑ neqͥciā ꝯcremāt. g Sic̄ tede ignis. Teda dū accediturodorē ſuauē qͥdē hꝫ ſꝫ lumē obſcurū: ita p̄dicatores antichriſti: qꝛ ſanctitatꝭ ſpeciē ſibi arrogāt: oꝑa iniqͥtatis exercēt. Quia ⁊ ſi blādū ē ꝙredolēt: ſꝫ nigrū ꝙ lucēt: olēt ꝑ ſil̓ationē iuſticie: ſꝫ obſcuꝝ ardēt ꝑ nequicie ꝑpetratione. h De naribꝰ ē. p. ⁊cͣ. Oculoꝝ qͥppe acies fumoſauciat̉. ſumꝰ ergo de naribꝰ eius ꝓcedere dicit̉: qꝛ de miraculoꝝ eiꝰinſidijs caliginoſa dubietas etiā in electoꝝ corde generat̉. Bn̄ aūt inhac fumi caligīe: ip̄e etiā aīoꝝ feruor expͥmit̉ cū ſubīfert̉: i Sic̄ olle⁊cͣ. Uelut olla feruēs ē vnaq̄qꝫ aīa tūc cogitationū ſuaꝝ īpetꝰ qͣſi ſpumas vndarū ardētiū ſuſtinēt: qͣs ⁊ ignis celi cōmouet: ⁊ ip̄a tꝑal̓ opp̄ſſio more olle ītrīſecꝰ clauſas tenet. vl̓ de naribꝰ eiꝰ ꝓcedere fumusaſſerit̉: cuiꝰ noxijs īſpiratiōibꝰ praua ī hūanis cordibꝰ cogitatio naſcit̉: ꝑ quā acies mētis obtūdit̉: cuiꝰ fumi vim expͥmit. cū ſubiūgit: Sicut olle ſuc. ⁊cͣ. Olla enī ſuccēdit̉: cū mēs hūana maligni hoſtꝭ ſuaſionibꝰ inſtigat̉. Olla aūt feruet cū iā etiā ꝑ cōſenſū ī deſiderijs praue ꝑſuaſiōis accēdit̉: ⁊ tot vndas qͣſi feruēdo vijcit: ꝑ qͣs neqͥcias vſqꝫ adīteriora oꝑa extēdit: qd̓ adhuc aꝑtiꝰ exeqͥt̉. k Halitꝰ eiꝰ ⁊cͣ. Quidprunas niſi ſuccēſas in terrenis ꝯcuſpicētijs reproboꝝ mētes ad illicita īflāmātes appellat. Tāto igit̉ halitu ī prunis flat qͣꝫto a viſu ſugeſtiōis occulte humanas mētes ad illicita īflāmat. l Et flāma ⁊īFlāmā oris eiꝰ ē ip̄a īſtigatio occulte locutiōis. m In collo eiꝰ ⁊cͣ.Collo leuiathan elatiōis extēſio deſignat̉: qꝛ ꝯtra deū ſe erigēs cū ſimulatiōe ſctītatis: etiā tumore poteſtatꝭ extollit̉. In collo aūt eiꝰ fortitudo demorari d̓r: qꝛ elatiōi illiꝰ etiā ſubiūcta potētia ſuffragat̉. Nāqͥcqͥd ſuꝑbe tūc extollit̉: etiā cū virtute ſcl̓aris potētie exequit̉: ⁊ qꝛ qͥꝑuerſis moribꝰ amicitijs eiꝰ īnoteſcit priꝰ mētis diuitias amittit. Sequit̉: n Et faciē eiꝰ ⁊cͣ. Per faciē noticia deſignari ſolet: leuiathanergo faciē egeſtas an̄cedit: qꝛ negligētia mētes an̄ tēptādo virtutibꝰſpoliat: qͣꝫ eiꝰ inſidias is qͥ tēptat̉ agnoſcat: ꝑ hͦ ergo qd̓ dictum ē: Incollo eiꝰ mo. for. virtꝰ violētie oſtēdit̉. ꝑ hͦ ꝟo qd̓ ſb̓dit̉: Et faciē eiꝰ p̄.⁊cͣ. fraudis ſubtilitas d̓ſignat̉. Ul̓ faciē eiꝰ p̄. Quia poſtqͣꝫ ī illo dānato hoīe quē aſſumet appareat: a ſctā eccl̓ia miraculoꝝ diuitie ſb̓trahunt̉. Nā cū ꝓphetia abſcōdit̉ curationū gr̄a auferet̉. o MembraI carniū eius
7a Cōpactū ſqua. ⁊cͣ. ⁊ cōplectētibꝰ. ſquame eī ceti magne ſūt ad modū ſcuti. ꝑ hͦ aūt deſignat̉ multitudo maloꝝ hoīm qͥ ſūt qͣſi q̄dā ſquame diaboli: ⁊ ꝯnexio eoruꝫad male agēdūlit̓: Una vni cōiūgit̉. b Et neſpi. ⁊cͣ. ſqtſūt ita ꝯiūcte ꝙ vix aer pōt intereas ingredi: ⁊ ꝑ hͦ intelligit̉ ꝙmali hoīeſ ita aliqn̄ ſūt ad male agēdꝯnexi ⁊ obſtīati ꝙ n̄recipiūt īſtīctū ſpūſſctī ad bonū: ẜm ꝙ d̓r. sͣ. xxiiij. Ip̄i fuerūt rebelles ⁊cͣ. c Sternutatio eiꝰ ⁊cͣ. Hic ꝯn̄r oſtēdit̉ demon terribil̓ ſub ſil̓itudīe ceti:ex eiꝰ oꝑatiōe ⁊ pͥmo deſcribit̉eiꝰ terribil̓ oꝑatio. ⁊ ſcd̓o eiusmirabilis īpugnatio: ibi: Mittet ꝯtra eū. Circa primū ſciendū ꝙ ſicut in deſcribēdo diſpoſitionē ipſiꝰ ceti īcipit a capite:ita ſil̓r īcipit d̓ſcribēdo eiꝰ operatiōes. pͥncipalior aūt ꝑs capitis eſt cerebrū: ex cuiꝰ cōmotione cauſat̉ ſternutatio. iō dicit: Sternutatio eiꝰ ſplēdor ignis: qn̄ enī hō fortit̉ ſternutat:ex cōmotiōe cerebri cōmouent̉oculi: ⁊ ſic ab eis vident̉ qͣſi q̄dā ſcītille egredi: ⁊ hͦ tāto magis fit ī ſternutatiōe ceti: qͣꝫtocaput eiꝰ ⁊ cerebrū ſūt maiora.Audiui aūt a qͦdā exꝑto ī mari ⁊ hoīe veridico: ꝙ ī riꝑa maris iuxͣ portugaliā fuerit īuētcetꝰ de cuiꝰ lingua particulatīdeciſa fuer̄t onerati. xxiiij. muli. ex qͦ ſatꝭ apparet magnitudocapitis ⁊ cerebri ⁊ etiā oculoꝝ. iō ſubdit̉: d Et oculi ei vt palpebre diluculi. oculi eī ꝓpt̓ leuitatē hn̄t quādā claritatē: ⁊ ideo oculi ceti ꝓpter magnitudinē vidētur a lōge ꝑ modū cuiuſdā claritatis diffuſe ſil̓is aurore ſeu diluculo. ꝑ ſternutationē aūt ceti intelligit̉ tēptatio diaboli ex qua ꝓcedit ignis ire ⁊ ꝯcupiſcētie: ⁊ perclaritatē oculoꝝ ꝓſperitas tꝑaliū quā diabolꝰ pctōribus repromittit. Cōſequēter deſcribit̉ effectꝰ oris. cumdicit̉: e De ore eiꝰ lāpades ꝓcedūt ſicut tēde ignisaccēſe. eſt aūt tēda genꝰ ligni lūiaribꝰ apti: ⁊ dicit̉ a tedet ꝑ antiphraſim. cetus enī habet maximū calorē intēriꝰ: qͥ neceſſariꝰ ē ad mouēdū tantā molē corꝑis: ē etiāanimal reſpirās ſicut delphin: ⁊ ideo de ore eiꝰ egreditur aer multū calefactꝰ ꝓpter qd̓ igni cōparatur: ⁊ qꝛnō ſolū reſpirat ꝑ os ſꝫ etiā ꝑ nares. iō ſubdit̉: f Denaribꝰ eiꝰ ꝓcedit fumꝰ .i. aer calefactꝰ ⁊ aduſtꝰ. g Sic̄olle ſuccēſe atqꝫ feruētes. ſicut enī aqua in olla calefitꝑ hoc ꝙ ignis apponit̉ olle: ita aer reſpiratus ī pulmone ꝑ calore cordis ꝓpe exiſtentē. h Halitꝰ eius prunas ardere facit .i. ita magnꝰ eſt ⁊ calidus ꝙ poſſit accēdere prunas. ⁊ loquit̉ hͦ de ceto ad modū ſufflatorij magni: quo ſuccendit̉ ignis in magna fornace. i Et flāma de ore eius egredit̉ .i. aer tā aduſtus ⁊ calidꝰ ꝙ merito flamine cōparat̉. Per iſta aūt p̄dicta intelligit̉ ꝙꝑ tēptationes diaboli: feruores ire inuidie ac ſuperbieſuccendunt̉. Conſequēter deſcribit fortitudinem colliꝙ īmediate cōiungit̉ capiti. dicens: k In collo eiusmorabitur fortitudo. In libro. ij. de animalibꝰ diciturꝙ nullus piſcis habet collū niſi generans: cuiuſmodieſt cetus: in cuiuſ collo requiritur magna fortitudo adportandū pondus tanti capitis: ſicut predictū eſt: ⁊ adcōiungendū ip̄m reliquo corpori. Et per collū cēti deſignantur mali homines per quos diabolus ſuā maliciāad alios deriuat. l Et faciem eius precedet egeſtas.In ceto eī ꝓpter magnitudinē corporis requirit̉ multum de nutrimento: ⁊ ideo quando vertit faciē ad querendum cibū euacuat illā partē maris ſibi ꝓpinquampiſcibus eos deuorando: ⁊ ꝑ hoc deſignatur ꝙ egeſtas⁊ carentia virtutū ex ſuggeſtione demonis cauſat̉. Cōſequenter deſcribit fortitudinē aliaꝝ partiū corporꝭ ceti. dicens: m Mēbra carniū eiꝰ coherētia ſibi. ꝓpterſpiſſitudinē membroꝝ ⁊ carniū: ⁊ ꝑ hoc deſignat̉ ꝙ homines in
j
B
C
m 2