Pars. Septima. De. Auaricia.Diſtinctio.Secunda.
diuitias & occupatōes terrenas ꝯtempſeruntut lapiētie liberius uacarent. Vt patet in bragmānis. qui fuerūt nudi ſapientes u̓tētes garmine ꝓ lecto. ſiluis ꝓtecto. herbis & radicibꝰꝓ alimento. aqua fluminis ꝓ ſitis medicamēto. Item Hiero. de quodā ph̓o. refert. ꝙ cū adphiloſophandū ꝓficiſceret̉ athenas. magnuꝫpondus auri ſecum ferens cōſiderans ꝙ nonpoſſet ſimul poſſidere auꝝ & uirtutes. illud aſe ꝓiecit dicens. O diuitie abite ꝓcul a nobis.Aliud exemplū de dyogene. qui in dolio degens locupletem ducebat pauꝑtatem. ad quēquidam aulicꝰ cū mūdaret olera ſua accedenſait. Tu cum ſapiēs ph̓s ſis ſi michi credidiſſeſ& regibꝰ ſeruire uoluiſſes nō olera tua lauares. ſꝫ in aula lūmus princeps mecū maneres.Cui rn̄dens ait. Et ſi michi credidiſſes & pauꝑtate mediocrit̓ uti uoluiſſes. nō oporteret teregibꝰ adulādo mētiri. ¶ Hic etiā cum uidiſſet quēdam cū manibꝰ haurientē aquā & bibere ad fontem ait. Neſciebā naturaꝫ dediſſemichi cyphum. & ꝑuulum uas cū quo aquā bibere ſolebat ad lapidē fregit. ¶ Tertiū qd̓ diſſuadet auaritiā eſt mortis meditatō. que ſubito om̄ia aufert. Luc̄. xii. Ponit̉ exemplū d̓ diuite qui dicebat. Anima mea multa bona habes &c̓. Cui rn̄dit dn̄s. Stulte ac nocte aīamtuam repetent a te. nullas tibi dantes indutias. & que cōgregaſti cuius erūt. ꝓu̓. xi. Nil ꝓderunt diuirie īdie ultōnis. &c̓. Poeta. Defūctūqꝫ leues nō cōmitant̉ opes. eci. xli. O morsqͣꝫ amara eſt memoria tua homini iniuſto pacem habēti in ſubſtantiis ſuis. Bern̄. Mūdusinexorabilē cōſtituit ianitorem ſcꝫ mortē. quide omnibꝰ rebus nichil aſportari ꝑmittit. ſedpeccatū nichil eſt nulla mortis anguſtia poterit retineri. Augꝰ. Auaritie morbus nūqͣꝫ melius cōpeſcitur quā cū dies mortis meditaturHiero. Facile cōtemnit om̄ia qui ſe ſemꝑ cogitat morituꝝ. Item Hiero. Si habeas ſapientiam ſalomonis & pulchritudīem abſalonis. ſifortitudinē ſampſonis. longeuitatē enoch. diuitias creſy. ptātem octauiani. fecunditatē inſobole gedeonis. agilitatē azael̓. ſtrenuitatemiulii. ſucceſſum alexandri. delitias aſſueri. gratiam tyti. quid tibi ꝓdeſt ſi caro det̉ uermibꝰaīa demonibꝰ cū diuite epulone ineternū crucianda& cōcremanda. Diuitie etiā relīquunt̉crudelibꝰ ſucceſſoribꝰ. Ad hoc multa habent̉exempla ſupͣ. de morte. Nota ꝙ in morte omnia ut ſomnū euaneſcūt. pͣs. Dormierūt ſomnum ſu. &c̓ ¶ Quarto deteſtandā on̄dūt auaritiā damnoꝝ occaſio uel incurſio. Innumerabilia nāqꝫ mala oriunt̉ ex auaritia. ī qua cauſa breuitatis poſſunt ſub iſtis quatuor cōprehendi. que ſunt. Infirmitas abſcidēda. Eatuitas irridenda. Iniquitas deteſtanda. Calamitas formidāda. Primo quidē ex auaritia naſcit̉ uel potius ip̄a eſt infirmitas ualde grauis& ꝑiculoſa multas cōditōnes & circūſtantiasmalas hn̄s. ecc̄es. v. Eſt īfirmitas peſſima quāuidi ſub ſole diuitie cōgregate ī malū domini
ſui. Dericuloſa quidē eſt. quia ducit in multaꝑicula. ſicut ꝑiclitantes in mari uehement̓ adherent hiis que poſſunt app̄hendere. ſic auariamore fortiſſimo tēporalibꝰ adherētes ꝑeuntcum eis. ecc̄i. iii. Qui amat ꝑiculum ꝑibit ī illoAuari etiā ſunt in pn̄ti in ꝑiculis fluminū latronū ex genere ex gente &c̓. ut dicit̉. ii. coꝝ.xi. quia ꝑ ignē & aquā & fures & alia multaꝑiclitant̉ iſtis cum ip̄is rebus. & ꝑtimēr om̄iaiſta. Seneca. Videt pauꝑem & ſuſpicat̉ furē.uidet diuitem & ſuſpicat̉ p̄donem &c̓. Doeta.Impiger extremos currit mercator ad yndos.Per mare pauꝑiem fugiēs ꝑ ſaxa ꝑ ignes. Inuit̓. pa. Sicut nemo pt̄ nocere eum qͥ iuxta imꝑatorem eſt. ſic nec dyabolus aīam que appropinquat deo. cuiꝰ aūt ſenſus huc atqꝫ illuc diuerſus eſt & uertit̉ facillime. aīam illius mimicus in diuerſas paſſiones inducit. Item ꝑiculoſa eſt. qꝛ multi hac laborāt qui neſciūt. ideo remediū nō querunt. Seneca. Initiuꝫ ſalutis eſtnotitia peccati. qꝛ qui ſe peccare ignorat corrigi non uult. Seneca. Nemo ſe auaꝝ intelligitnemo cupidū. ideo ad ſanitatē difficile ꝑueīmus qꝛ nos egrotare neſcimus. Iteꝫ ꝑiculoſaquia multos inuoluit. om̄es uidelicet heredles& ſucceſſores ad quos hmōi diuitie deuoluūtur. Item ꝑiculoſa. qꝛ ꝓceſſu tēporis nō minuitur ſꝫ auget̉. Seneca. Auaritia mōſtro ſimiliſeſt que in ſenibꝰ iuueneſcit. Item hec infirmitas nō ſolum ē ꝑiculoſa. ſꝫ etiā ualde gͣuis ml̓tiplici rōne. Primo quia reddit hoīem graueꝫnimis ad bene agendū. uel grauem .i. ponderoſum ad ſe ſurſum erigendiū & celeſtia iudicandū. pͣs. Filii hominū uſqꝫ quo graui corde.Abac̄. ii. Iniquitas ſuꝑ talentū plūbi. Cum eītēporalia ſint terrena & ideo ponderoſa noneſt mirū ſi reddūt hoīem pōderoſum. Abac̄.ii. Ve qͥ ꝯgregat nō ſua. Vſqꝫ quo & aggrauatcōtra ſe denſum lutum. Hoc eſt primū ſignūinfirmitatis qn̄ homo ſe ſentit plus debito pōderolum. Adeo autē reddit hoīem grauem ꝙſui ponderis grauitate ip̄m ad inferiora cleflectit. & quē deus ereauit erectū ad ſydera. ip̄mad modū beſtie incuruat ad infima. ut nichiluelit cogitare. diligere. loqui. uel ſaꝑe niſi terrena. Seneca. Cetera aīalia deus ꝓiecit ad paſtum. hoīnem erexit ad ſydera. Ouidius. Pronāqꝫ cū ſpectēt aīalia cetera terrā. os hominiſublime dedit. yſa. li. Dixerūt anime tue. īcuruare ut trāſeamus. poſuiſti ut terrā corpus tuum. q. uiam trāſeuntibꝰ ſcꝫ adherendo terrenis. Glo. Niſi te incuruaueris dyabolus ſuperte ptātem non habebit. Dyabolꝰ facit de hoīne ſicut lupus de puero quē nutrit in ſpelūcaqui cum ẜm naturaꝫ cōditionis hūane uult ſeerigere ſuꝑ pedes ſuos ſurſum ad ſydera lupnutritor eius cauda ꝑcutit eum in capite ut adterrā more beſtiali ſe ꝓſternat. pͣs. Oculos fuos ſtatuerūt declinare ī terrā. ecc̄i. x. Proiecit īterrā intima ſua. cordis .i. amoris & affectōisſue. quia ubi eſt theſaurꝰ tuus ibi ē & cor tuūSic igit̉ patꝫ ꝙ auaritia eſt infirmitaū grauis