Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

Diſtinctio. xiiiiPara. .V..De.flomicidio.

rep̄ſentat̉. Qui malediceret̉ non maledicebat. cum pateret̉ cōminabat̉. ut dicit̉. i. pe.ii. Et cōpetens eſt clerici ſint ꝑculſores nec occiſores. qꝛ mīſtros decꝫ ſuo dn̄o coformari. ẜm illd̓ ecc̄i. x. Scd̓m iudicē ppl̓i ſic etmīſtri eius. Alia ē quia clericis cōmittit̉ miniſteriū noue legis ī qua nulla pena occiſiōisuel mutilatōis determīari uidet̉. Et ut ſintydionei mīſtri noui teſtamēti debēt a talibusabſtinere. Licet de ſanctis aliquibꝰ ligamꝰ inueteri teſtamēto occiderūt pctōres. ut moyſes a leuitis fecit occidi vigītiduo milia hoīnūp̄pter ad orōeꝫ uituli. exo. xxxiii. Et phyneesſac̓dos int̓fecit iſrl̓itam madyanitide coeū. Nu̓i. xxv. Et ſamuel int̓fecit agag. regemamielech. i. Reg̓. xv. Et helyas ſacerdotes baal.iii. Reg̓. xix. Et mathathyas qui ad ſacrificandū acceſſerat .i. mach̓. ii. Iſti em̄ erāt mīſtriueteris legis ī & quā pene corꝑales īfligebant̉. & illis cōgruebat etiā manū ꝓpria occidere pctōres. In noua uero lege qꝛ clericorūofficiū ordīatum ē ad meliora qͣꝫ ſint occiſiones corꝑales ad ea ſcꝫ ꝑtinēt ad ſpūalem ſalutē. non ꝯgruit eis ut ſe ingerāt ī minora.Vn̄ p̄lati ecc̄ie ſi officia prīcipum terre ſuſcipiant. non tn̄ debēt iudiciū ſanguīs exerce̓ ſeip̄os. ſꝫ eoꝝ auctoritate dꝫ alios exerceri.Irca ſcd̓m ſcꝫ utrū ī aliquo caſu ſit licituꝫoccide̓ innocentē. Dicendū pt̄ ꝯſiderari duplicit̓. Vno ẜm ſe. Alio ꝯꝑatōem ad aliud. Scd̓m ſe quidē ꝯſiderādo hominē nullū licet occidere. qꝛ ī quolibꝫ etiā peccatore debemꝰ amae̓ naturā quā deꝰ ꝯdidit. occiſionē corrūpit̉. Sed ſic̄ dictuꝫ eſt occiſiopctōris fit licita ꝯꝑacōem ad bonū cōmuneqd̓ corrūpit̉ peccatū. uita aūt iuſtoꝝ ē ꝯſeruatīa boni cōis et ꝓmotīa. qꝛ ip̄i ſunt prīcipalior ꝑs multitudīs uniuerſi. & ideo nullo licet innocentē occide̓. Nec tn̄ peccauit abrahaꝫuolēs occide̓ yſaac qꝛ uolebat facere ex mandato dīno. Deus aūt uniu̓ſale dn̄ium hꝫ mortis & uite. Eiꝰ em̄ ordīatōne moriūt̉ & pctōres & iuſti. Et ille qui ex mandato dei occidit hoīem peccat. ſic̄ nec deꝰ cuiꝰ eſt execitor. Item iudex ſciēs aliquē innocentē tamē falſos teſtes ꝯuincit̉ debet diligentiꝰ examinare teſtes ut inueīat occaſionē liberādi īnoxium. ſic̄ fecit daniel. xiii. Si aūt hoc poteſtaut ſubt̓fugiat iudiciū mittēdo ad ſuꝑiorē. autcōponat īter ꝑtes ſi pt̄. aūt differat ꝓferre ſētentiam. aūt ſi nichil hoꝝ pt̄ facere peccatẜm allegata. ſnīam ꝓferēdo. qꝛ ip̄e occiditinnocentē. ſꝫ illi qui ip̄m aſſerūt nocentem.Itē miniſter iudicis ꝯdempnātis innoxiū ſi ſētentia maīfeſtū errorē cōtineat dꝫ obedirealioqͥn excuſarent̉ carnifices martires occiderūt. Si uero ꝯtineat iniuſtitiā maīfeſtaꝫ peccat p̄ceptū iudicis exequēdo. qꝛ ip̄ehabet ſnīam ſuꝑioris. nec ip̄e occidit innocentem ſꝫ iudex cuiꝰ p̄ceptum exequit̉.Irca tertiū ſcꝫ utrū alicui liceat occidere ſemerip̄m. Dicenduꝫ ſeip̄m occide̓ eſt oīo

illicitū triplici rōne. Primo quidē. qꝛ naturaliter quelibꝫ res ſeip̄am amat. et ad hoc ꝑtinꝫq̄libet res natural̓r ſeruat ſe in & corrūpentibꝰ reſiſtit quantū pt̄. & aliquis ſeipſuꝫoccidat ē ꝯtra inclīatōeꝫ naturalē. & ꝯtracaritatem qua quilibꝫ debet ſeip̄m diligere. & id̓oſuiip̄ius occiſio ſemꝑ eſt pctm̄ mortale. utpote ꝯtra naturalē lege & ꝯtra caritateꝫ exiſtensSecūdo qꝛ q̄libet pars id qd̓ eſt. eſt totiꝰ. quilibet aūt homo eſt ꝑs cōitatis. Vn̄ in hoc ſeip̄m interficit iniuriā cōitati facit ut patet perph̓m. v. eth̓. Tertō qꝛ uita ē quoddā donū diuinitꝰ hoī attributū & eiꝰ ptāti ſubiectū. quioccidit & uiue̓ facit & qui ſeip̄m uita pͥuatin deū peccat. Sic̄ qui alienū ẜuū int̓ficit peccat in dn̄m cuiꝰ eſt ſeruus & ſic̄ peccat ille quiuſurpat ſibi iudicium de re ſibi ꝯmiſſa. adſolū em̄ deū ꝑtinet iudiciuꝫ mortis & uite ẜmillud deut̓. xxii. Ego occidā & uiue̓ fatiā. Vn̄nulli etiā publicā ptātem hn̄ti licitū eſt ſeip̄moccide̓ quantūcūqꝫ ſit impiꝰ & pctōr. qꝛ aliuꝫpctōrem pt̄ occidere ꝓpt̓ p̄t de ip̄o iudicare nll̓s aūt eſt udex. ſuiip̄ius. Licꝫ tn̄ ei ſeip̄mcōmittere iudicō alioꝝ. Item nota licetſit doꝰ ſuiip̄ius & libeꝝ arbitriū & doꝰ ſuoꝝactuū ꝓpter hoc licite pt̄ diſpone̓ de ſeip̄o. qͣntum ad hoc qd̓ ꝑtinct ad iſta uitā libero arbitrio ip̄ius hoīs hꝫ regi. tn̄ trāſitꝰ de hac uitaad aliam feliciorem ſubiacet libero arbitriohoīs ſꝫ ptāti diuīe. & licet hoī ſeip̄m int̓ficere ut ad felicōrem trāſeat uitā. Sil̓r etiamnec ut miſerias pn̄tis uite euadat. qꝛ vltimuꝫmaloꝝ huiꝰ uite & maxīe terribile ē mors utptꝫ ph̓m in. iii. eth̓. & ita inferre ſibi morteꝫad alias huiꝰ uite miſerias euadēdas eſt inaiꝰmalū aſſume̓ ad mīoris mali uitatōem. Sil̓it̓etiā licet ſeip̄m occide̓ ꝓpter aliqd̓ peccatūcōmiſſum.. qꝛ in hoc ſibi maxīe nocet ſibi adimit neceſſariū pnīe tꝑs. etiā. qꝛ malefactorē occidere licet niſi iudiciū publiceptātis. Sil̓r etiā licet ml̓ri ſeip̄am occiderene ab alio corrūpat̉. qꝛ debet in ſe cōmitte̓crimē maxīm qd̓ ē ſuiip̄iꝰ occiſio ut uitet minus crimē alienū. em̄ eſt crimē mulierisuiolentiā uiolari ſi ꝯſenſus aſſit. qꝛ. inqͥnat̉ corpus niſi de ꝯſenſu mētis ut lutia dixit. Cōſtat aūt minꝰ eſſe pctm̄ fornicatōnē ueladulterium qͣꝫ hoīcidiū. & p̄cipue ſuiip̄iꝰ. qd̓eſt grauiſſimū qꝛ ſibi ip̄i nocet cui maxīaꝫ dilectōem debet. Eſt etiā ꝑiculoſiſſimū qꝛ reſtat tēpus ut pnīam expiet̉. Sil̓r nll̓i licet ſeip̄m occide̓ ob timore ne ꝯſentiat ī pctm̄. qꝛſunt facienda mala ut ueīant bona uel ut uident̉ mala. p̄ſertim mīora & minus certa. Incertū eſt em̄ utrū aliqͥs in futuꝝ ꝯſentiat ī peccatū. potēs eſt em̄ deꝰ quacūqꝫ tēptatōne ſuꝑueīente liberare a peccato. It̄ nota ſampſonqui ſeip̄m hoſtibus ruina domꝰ oppreſſit.Iud̓. xvi. alit̓ excuſat̉ ẜm augͥ. i. de ci. dei.niſi qꝛ latent̉ ſpūſſcūs ei iuſſerat qui per il miracula faciebat. & ip̄e in cathalogo ſcōꝝcōnūat̉. heb̓. xi. Eandē rōnem aſſignat aug.