Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

Pars quarta. De Dotibusin gn̓ali.Diſt. II.

aciem & mentis faciē eleuanteſ. et̓ne uite gauclia contēplemur. ut eius dulcedinē palato cordis aliqͣntuluꝫ p̄guſtemus. & ſuauitate deguſtationis illecti. deū ip̄m feruentius diligamꝰac ip̄am gloriā ardentius appetamus. pctm̄ uigilantius caueamus. mūdi contēnamuſ ꝓlꝑaletiuſqꝫ ac leuius ſuſtineamus aduerſa. omnibus quoqꝫ ī mūdo ſunt fundituſ moriamurSi enī de illius immēſe ſuauitatiſ abyſſo nob̓fuerit a ſummo largitore conceſſū ſtillam uelmodicū p̄ſentire. ſtatim uite p̄ſentiſtediū etiāfiniri optabimus. ac miſere ꝑegrinatōnis exiliū neqͣqꝫ patria diligemus. ſꝫ ad uitā beatāardenti deſiderio ſuſpirādo tendemus. Notā ē autē ait. Gre. dicenſ. diſtare inter delicias corꝑis & cordis ſolet. corꝑales delicie habent̉. graue in ſe deſideriū accendūt uero habite edunt̉ comedentē ꝓtinus ī faſtidiū ſatietatē uertunt. At contͣ. ſpūaleſ delicie habent̉ ī faſtidio ſūt. uero habēt̉.in deſiderio. Tantoqꝫ a comedēte ampliꝰ eſuriunt̉. qͣnto ab eſuriente āplius comedunt̉. Etidcirco habite amari pn̄t. qꝛ earuꝫ ſaporignoratur. Quis enī amare ualet qd̓ ignorat.Pro inde. pͣs. admonet dicēs. Guſtate & uidete qm̄ ſuauis eſt dn̄s. ac ſi aꝑte dicat. Suauita eius cognoſcitis. qꝛ hūc mīme guſtatis.Sed cibū uite ex palato cordis tangite. ut probanteſ eius dulcedinē valeatis amare. Adu̓tendū eſt aūt ſicn̄t ait Gre. iiii. dyal̓. Primꝰhumani gn̓is pareus poſtqͣꝫ de paradyſi gaudiis exigente culpa ſua pulſus eſt. in huius exiIii & cecitatis quā patimur erūnam uenit. et illa celeſtis patrie gaudia priꝰ contēplabat̉ videre non potuit. In paradyſo q̄ppe cōſueueratverbis dei ꝑfrui beatoꝝ angeloꝝ ſpiritibꝰ cordis mūditia et celſitudine uiſionis int̓eſſe. Sꝫpoſtqͣꝫ huc cecidit. ab illo quo implebat̉ mētislumīe receſſit. Ex cuius uidelicet carne nati inhuius exilii cecitate. audimus qͥdeꝫ celeſtē eſſepatriā. audimus ciues eius eſſe āgelos dei. audimus ſocioſ eoꝝ eſſe ſpūs iuſtoꝝ ꝑfectorum.Sed carnales quiqꝫ. qꝛ inuiſibilia exꝑimētūſcire non ualēt. dubitāt utrū ne ſit qd̓ corꝑalibus oculis non uidēt. Que nimirū dubietasmo parēti eſſe potuit. qꝛ excluſus a ꝑadyſiaudiis. quod amiſerat ſe uidiſſe recoluit.Nos aūt recolere uel ſentire audita poſſumus. qꝛ eoꝝ exꝑimentū de p̄terito tenemꝰac ſi enī mulier pregnans mittat̉ in carceremibiqꝫ pariēſ. puerū natū nutriat. adoleſcentiqꝫinater ſolē. lunā. & ſtellas. mōtes. colles. & capos. aues uolantes. currētes equos. varietatescoloꝝ. diu̓ſaqꝫ gn̓a noīet picturarū. Ille ueronatus & nutritus in carcere. nihil aliud ſcienſqꝫ tenebras. Nec audiens credat. qꝛ per expientiā cognouit. Ita ī hac cecitate nati hornīes. ſūma & inuiſibilia audiunt an veraſint diffidūt. qꝛ ſola infima ī qͥbus nati ſūtviſibilia cognouerūt. Vn̄ factū eſt ut uiſibilium inuiſibiliuꝫqꝫ creator ad hūani gn̓is redēptionē ueniret. ut uiſibilit̓ deū cognoſcere-

mus. ip̄m factū uiſibilē in amorē inuiſibiliūraꝑemur. Rurſus In corda noſtra ſpm̄ſanctūmiſit qͣtinus uiuificati crederemꝰ. exꝑimētū ad hūc ſcire poſſumus. Quotquotergo hūc ſpm̄ hereditatis noſtre pignuſ accepimus de uita inuiſibiliū non dubitamuſ. Quiſqͥs autē in hac credulitate eſt ſolidus. debetꝓculdubio maioꝝ dictis credere. ac illis experimentū inuiſibiliū ſpm̄ſanctum hn̄tibuſfidē p̄bere. ſtultus eſt puer ſi matrē ſuamideo putat de luce mentiri. qꝛ nihil tale potuitexꝑiri. Nos itaqꝫ in cognitione inuiſibiliū.& exꝑimentali deguſtatione celeſtiū inexptiſcripture ſacre ſentētiis. viroꝝqꝫ ꝓbatiſſimo tam cōtinua exercitatiōe u̓tutū. qͣꝫ iugi meditatione. qͣꝫ ſubtili contemplatione. qͣꝫ etiā diuina reuelatione celitus inſtructoꝝ teſtimoniis & exēplis. fideꝫ plenā indubitant̓ adhiberedebemus. Quoꝝ unus uſqꝫ ad terciūceluꝫ raptus. ut inter augeloſ beatoſ diſceret. qd̓ interhoīes p̄dicaret. ait. i. Coꝝ. iii. oculus uidit. nec auris audiuit. nec in cor hoīs aſcendit. p̄ꝑauic deus hiis diligūt. Sed qm̄ ſicin gn̓ali ꝓlata & ſūmaria breuitate ꝓmiſſa pa alliciūt et inexꝑtoꝝ mentes non nutriūt.non nouerunt ex paucis multa colligere. necex pͥncipiis cōcluſiōes elicere. nec ex minutiiseximia cogitare. niſi enūcleatius explicent̉ &velut in ꝑticulas diuidantur. puta ſi puero po groſſum porrexeris. aut integrū panē adedendū p̄bueris. ꝓpter cōplexionis teneritudinē & oris anguſtiā neqͥd aſſumere. nec nūt̓tur. niſi eius capacitate in ꝑticulaſ diſcindātur. Ideo diuidamus in ꝑtes magna diximꝰut ꝑuuloꝝ guſtuſ afficiat̉ ſapidius. & menteſefficatius attrahant̉. ac aīe ad uitā eternā vegetatius nutriātur. DE DOTIB VSIN GEN ERALI.DIS..II.Vm beatitudo ſit finis vltimuſ homīs. & om̄is eius deſiderii cōpletiuus. et duplex ſit finis eius .ſ. intn̓ſecus & extrinſecus. ē duplex beatitudo. Eſt enī q̄daꝫ beatitudo ītrinſeca. nosbeatificat formaliter id ē beatitudo creata. Eſtetiā beatitudo extrinſeca nos beatificat effectiue. uidelicet ip̄e deus. Prima eſt tanqͣꝫ finisquo qͥeſcimus. Scd̓a ē tanqͣꝫ finis ī quo qͥefeimus. Beatitudīs create ſeptē ꝑtes principales a ſanctis & doctoribus aſſignant̉. doteſcōmuniter ſolent dici. quaꝝ tres ſūt in aīabꝰ.& qͣtuor in corꝑibuſ beatoꝝ. Dicuntur aūt dotes in patria methaphorice ad ſimilitudinē dotis in matrimonio carnali. qm̄ ſicut ibi dos datur ſponſo a patre ſponſe id eſt ad uſū ſponſiꝓpt̓ onera matrimonii ſuſtinēda. tn̄ ꝓprietasremanet penes ſponſam. Vn̄ ſoluto matrimonio carnali. dos remanet penes. Sic dos inpatria dicit̉ qd̓cūqꝫ donū datū aīe in traductōne ſui in gloriā. ſꝫ donū p̄cipuum. aīam adactū vite glorioſe diſponens. qd̓ dat deus pat̓anīe beate ad poſſidendum. ſꝫ ſponſo xp̄o adgloriā & honorē. & non ad uſū. qꝛ bonorum