PARS .I. De PenisPurgatorii DIS .XI.

in carne tanta inuenta eſt pena. licet mirabiliapaſſi ſint martyres tormenta. Idem dicit aliqͥsad me nō ꝑtinet qͣꝫdiu morā habeā in purgatorio. tm̄ vt ad vitā eternā pergam. Nemō em̄dicat fr̄es kariſſimi. quia ille purgatoriꝰ ignisdurior erit. qͣꝫ quicqͣꝫ penaꝝ in hoc ſeculo. autvideri potuit. aut ſentiri. Et cuꝫ de die iudiciiſcriptum eſt ꝙ erit dies vnus tanqͣꝫ mille āni& mille anni tanqͣꝫ vnus dies. vn̄ ſcit vnuſqͥſqꝫ vtrū diebus aūt menſibus. aut forte etiamannis ꝑ illū ignē ſit trāſiturus. Et qui digitūſuum mō timet in ignē mittere. qͣre nō timeatnō paruo temꝑe. in aīma ſimul et corꝑe cruciari. Et ideo totis viribus vnuſquiſqꝫ laboret.vt et capitalia crimīa poſſit euadere. & mīmapeccata ita bonis oꝑibus redimere. vt aūt paꝝex ip̄is aūt nihil inueniat̉ remane̓. qd̓ ignis ille poſſit abſumere. Quāuis autē alia forſitanelementi vel elemētata corꝑa ad cruciatū aīarum cōcurrāt. tamē ignis qm̄ inter oīa elemēta minus habet de materia ſubtilior & purioreſt. magis eſt actiuus & penetratiuus. & magis afflictiuꝰ. Ideo magis dicunt̉ igne qͣꝫ aliomateriali corꝑe cruciari. ¶ Item ꝙ pena puigatorii ſit grauior qͣꝫ pena aliqͣ huius mūdi.eſt ratio ex parte aīme patiētis. quia cū doloreſſential̓r loquēdo. n̄ ſit leſio. ſꝫ leſionis ſenſusanima vero ſeꝑata viuatius ſentit leſiuū qͣꝫ cōiūcta. ideo vehemētior ē dolor aīme ſeꝑate qͣꝫcōiuncte. Ad idem ſumit̉ ratio ex parte iudicis penas hmōi infligentis. qꝛ plus q̄rit deusemendā qͣꝫ penam. Non em̄ delectat̉ in penisnr̄is inqͣntum ſūt afflictiue & leſiue in natura. ſꝫ inqͣntum ſunt ſatiſfactorie pro offenſa.Ideo plus pōderat in pena virtutē bone volūtatis acceptātis. & deuote aſſūmentis ex meralibertate. qꝫ gͣuitatē doloris affligentis. & tolerantiā voluntatis nō recuſantis ex neceſſitate. Vn̄ et actiones nr̄e & paſſiones qͣntoplushn̄t de volūtario. tāto ceteris paribus plus habent de merito. & ſūt ampliꝰ grate deo. Quāobrē multoplus acceptat. & approbat modicāpenitentiā volūtariā in pn̄tiqꝫ penā lōge grauiorē minus voluntariā in futuro. Quapropter exigit equitas diuine iuſtitie. vt qd̓ deeſtibi de volūtario. ſuppleat̉ acerbius in tormēto¶ Cū eſſꝫ quidā malus p̄poſitus. dedit ei deꝰquandā grauē infirmitatē in qua expēdit oīaque habebat in medicinis. et alijs. & nihil valuit ei. Vn̄ cū ꝑ qͥnquēniū ſuſtinuiſſet ita grauem infirmitatē. ꝙ nō poſſet ſurgere. nec haberet aliquid vnde neceſſaria poſſet hr̄e. & abomnibus deſtitutus eſſꝫ. & ꝓpter pauꝑtatemet vilitatē lāguoris & dolorē cepit murmurare cōtra deū. deſperans de hoc ꝙ in iſtis miſeriis tam diu viueret. Mittit̉ ei angelus increpans eum de murmure. monēs ad patientiaꝫ.et vt per duos annos alios ſuſtinerꝫ. per quosplene purgatus ad gloriā euolaret. Qui cū diceret ſe hoc face̓ nō poſſe. ſꝫ potius occidi velledixit angelus ꝙ aūt ꝑ duos annos oportereteum ſuſtinere. aut ꝑ duos dies in purgatorio

penā ſuſtinere. & ſic poſt ad deū euolaret. Cūiſtē duos dies in purgatorio accepiſſet. raptusab angelo dimittit̉ in purgatorio. Iſte aūt pene acerbitatē ſentiens credidit ibi fuiſſe ꝑ infinitos dies anteqͣꝫ dimidiā diē cōpleuiſſet. clamans et eiulans. & cōquirēs angelū mendacēnec angelū eſſe. ſꝫ dyabolū. Affuit angelꝰ adpatiētia monēs eū et arguēs de murmure. &dicens ꝙ parū fuiſſet adhuc ibi. Tūc rō gauitangelum ꝙ reduceret eū ad priorē ſtatū. Et ſivellet ip̄e paratus eſſet nō ſolū ſuſtinere patiēter vſqꝫ ad duos annos. īmo vſqꝫ ad diē iudicii. quod fecit angelus. et vſqꝫ ad cōplementūduoꝝ annoꝝ omīa patienter ſuſtinuit. ¶ Itēpetrus cluniac̓. dicit ꝙ quidā ſancto viro proſtratō in oratione in die veneris ſancti. raptoin fletū vſqꝫ ad diē paſche fuit facta hec reuelatio. vidit quidē in purgatorio quendā grauiſſime puniri. qui fuerat penitētie magne. ſꝫfrequēter cōſueuerat nimis bibere. Qui cū aliquādo exceſſiſſꝫ ī potū. dyabolꝰ ingurgitātemſuffocauit eum. aſcēdens ſuꝑ cor eius in ſimilitudinē maximi bufonis. cōprimēs & oppͥmēseum. & dum eum traheret ad in infernū. bt̄snicholaus quē multū dilexerat & honoraueratin vita. occurrit ei. & traxit eum ad iudiciumdei. qͥ gͣuiſſime pene purgatorie adiudicauiteum. Iteꝫ vidit aliū ibi qui fuerat miles largꝰcurialis. hoſpitalis & ꝯtinēs ī ſuo coniugio. &multas bonas gr̄as habuerat. tam̄ multū ſemper amauerat ludū auiū et aucupiū ſemꝑ fuerat ſecutus. hic ab alijs penis fuerat liberatus.excepto eo ꝙ auiculā in manu tenebat. que cūroſtro & vnguibus manū eius dilacerabat. &maximū dolorē ei inferebat. Iteꝫ vidit ibi quēdā militē iuuenē qui fuerat vanus et vitioſus& crucē acceperat et abierat qui ꝑ totam diema demonibus torquebat̉ mirabiliter in mediorogo. de nocte faciebat ꝑegrinationē trāſmarinā. ſꝫ parū ꝓficiebat ꝓpter tenebras & noctisintempiem & vie & aeris incommoditatem.quē facto die demones reducebāt eum ad eornientū affligendū. facta nocte vbi pͥmo acceperāt eum reponebāt. Et ſic poſtea. vidit ideꝫqui ſupͣ aliū militē. qui cū hr̄et ius patronatusin quadā eccleſia accipiēs a quodā clerico vigitiquinqꝫ marchas pn̄tauit eū ad curiā. Qui dehoc penitens a ꝑegrinatione tranſmarina inqua mortuus eſt mādauit vxori reddi pecuniam. & ꝙ miſſas pro eo faceret celebrari. Hicdicte pecunie denarios accēſos ſingulis diebꝰmīſtratibus ſibi demonibꝰ accipiebat & reddebat. & dicebat ſe liberari poſt ſe oīno vt credebat ſi adhuc pro eo reddita pecunia qͥnqꝫ tricenalia celebrarent̉. Multa em̄ acceꝑat pene alleuiatiotionem ꝑ miſſas poſſe celebratas. Itē cūquidā abbas moriēs interrogaret̉ a monachisſuis quē ei ſubſtituerēt in abbatē. Motus carualiter monuit & cōſuluit quendā nepotē ſuum ſibi ſubſtitui. quod et ip̄i fecerūt. Cū autēdictus nepos factus abbas iret ſolꝰ ad fontē.qui erat in orto ſuo audiuit de fonte exire qͣſi