Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

Pars quarta. De Dono.Conſilil. Diſt .IIII.

per modū cōſilii creaturā rationalē mouet. etpter hoc cōſiliū ponit̉ inter dona ſpūſſanctiDiffert at̄ ꝯſiliū qd̓ acquirit u̓tutē prudētie vel eubulie. et donū ſpūſſancti. qꝛ prudētia vel eubulia ſiue ſit acquiſita ſiue infuſa dirigit hoīem in inqͥſitione cōſilii ẜm ea quecōprehende̓ pōt. Vn̄ homo prudentiā velbuliā fit bn̄ cōſiliatiuus vel ſibi vel alij. ſꝫ quiahūana pōt cōprehende̓ ſingularia cōtingentia occurre̓ poſſūt. fit cogitatōes mortaliū ſūt timide & incerte ꝓuidētie nr̄e. vt dicit̉. ſap̄. ix. Et ideo indiget inquiſitōe cōſilii dirigi a deo qui oīa cōprehendit. quod fitdonū cōſilii. qd̓ dirigit̉ qͣſi conſilio a deoaccepto. Sicut etiā in rebꝰ hūanis qui ſibiip̄is ſufficiūt in inquiſitione cōſilii a ſapientioribus ꝯſiliū requirūt. Et nota ad gr̄am gratis datā ꝑtinere poteſt aliquis ita boni cōſilii ſit alijs cōſiliū p̄beat in agendis. Sꝫ aliquis a deo cōſiliū habeat in his que ſūt neceſſaria ad ſalutē hoc eſt cōmune oīm ſanctorū.Ad ẜm .ſ. vtrū donū cōſilii rn̄deat prudētie. Dicendū pͥncipiū motiuū inferius precipue adiuuat̉ & ꝑficit̉ hoc mouet̉ a ſuo ſuperiori motiuo pͥncipio. ſicut corpus in hocmouet̉ a ſpūſancto. Manifeſtū eſt at̄ rectitudo rōis hūane comꝑatur ad rōem diuinamſicut pnͥcipiū motiuū inferius ad ſuꝑius. ratōem̄ eterna eſt ſup̄ma regl̓a om̄is hūane rectitudinis. & ideo prudētia que importat rectitudinē rationis maxīe ꝑficit et iuuat̉ ẜm qd̓ regulat̉ et mouet̉ a ſpūſancto. quod ꝑtinet addonū cōſilii vt dictū eſt. vn̄ donū cōſilii reſpōdet prudentie. Sicut ip̄am adiuuās et ꝑficiensAd tertiū .ſ. vtrū donū conſilii maneat inprīa. Dicendū ſicut dictū eſt dona ſpūſſancti ad hoc ꝑtinet vt creatura rōnalis mouet̉ adeo. Circa motōeꝫ aūt hūane mētis a d̓o duocōſiderari oportet. Primo quidē. qꝛ alia eſt diſpoſitio eiꝰ qd̓ mouet̉ mouet̉. & alia duꝫ ēin termīo. & quidē qn̄ mouēs ſolū eſt pnͥcipiūmouēdi. ceſſante motu ceſſat actio mouentisſuꝑ mobile. quia iam ꝑuenit ad terminū. ſicutdomus poſtqꝫ edificata eſt vlteriꝰ edificatur ab edificatore. ſꝫ qn̄ mouēs ſolū eſt cauſa mouendi. ſꝫ etiā ē cauſa ip̄ius forme ad quāeſt motus. tūc ceſſat actus mouētis. etiampoſt adeptione formē. ſicut ſol illumīat aereꝫ.etiā poſtqꝫ eſt illuminatꝰ. & hoc deus cauſat in nobis virtutē et cognitionē. ſolū. qn̄pͥmo acquirit̉. ſꝫ etiā quādiu in eis ꝑſeueramꝰ& ſic cognitionē agendoꝝ cauſat deus ī bt̄is. q. in ignorātibꝰ. ſꝫ qͣſi cōtinuādo ī eis cognitionē eoꝝ que agenda ſūt. Tn̄ quedā ſūtbt̄i & angeli vel hoīes cognoſcūt que nonſūt de eſſentia bt̄itudinis. ſꝫ ꝑtinent ad gubernationē reꝝ ẜm diuinā ꝓuidentiā. & quantūad hoc eſt aliud conſiderandū .ſ. mens beatoꝝ aliter mouet̉ deo. & aliter mēs viatorū.Nam mens viatoꝝ mouet̉ a deo in agendishoc ſedat̉ anxietas dubitatōis in eis p̄cedēsin mēte vero bt̄oꝝ circa ea que cognoſcunt̉

eſt ſimplex neſciētia a qua etiā angeli purgantur ẜm dyo. v. ca. eccl̓iaſtice vl̓ celeſtis. iherar. aūt p̄cedit in eis inquiſitio dubitationis. ſꝫſimplex cōuerſio ad deū. & hoc eſt deū cōſule̓.ſicut Augꝰ dicit ſuper gen̄. Ad lr̄am. angeli de inferioribus deū cōſulūt. vnde inſtinctōqua ſuꝑ hoc a deo inſtruunt̉ conſiliū dicitur.& ẜm hoc donū cōſilii eſt in beatis inquantūin eis a deo cōtinuat̉ cognitio eoꝝ que ſciunt& inquantū illuīantur de his que neſciūt circa agēda. Licet autē cōſiliū ẜm ſtatū vie ſit dehis que ſūt ad finē. et om̄s beati iam fine vltimo potiant̉. tn̄ in eis pōt eſſe conſiliū. ſicut &alij actus ordinati in finem qui ſūt in beatis.vel qͣſi ꝓcedentes ex conſecutōe finis. ſicutdeū laudāt vel quibus alios ꝑtrahūt ad fineꝫ.quē ip̄i ſūt ꝯſecuti. ſicut ſūt miniſteria angelorum et or̄ones ſcōꝝ. & quantuꝫ ad hoc habetin eis locū donū cōſilii. Item licet cōſiliū ẜmſtatū vie pn̄tis dubitatōeꝫ importet. tn̄ m eſt in patria. ſicut etiaꝫ virtutes cardinales hn̄t omnino eoſdē actus in pr̄ia & in via.Circa quartū .ſ. de excellentia huius doni& de effectibus eius. Sciendū ꝯſiliū duobꝰmodis accipit̉. Vno large dicit̉ cōſiliū deliberatio eoꝝ que a nobis fienda ſūt valētibusad finem eorū que intendimꝰ. vt ſi quis velitedificare domū. deliberat vbi. qn̄. qūo. quosde qua materia. & quō hēbit expenſas. &.Alio ſtricte ſumēdo dicit̉ cōſiliū deliberatio de rebus excellētibus adimplendis. ad que tenemur ex p̄cepto. niſi ad eoꝝ obſeruātiāobligauerimus nos voto. talia ſunt cōſiliafectionis euāgelice que angelus magni cōſiliiadmirabilis cōſiliariꝰ dei filius attulit in huncmundū. Ad que implenda quidā ſe obligantvoto & ꝓfeſſione ſolēni vt viuāt continent̓ inobediētia & ſine ꝓprio ꝓpter deū. & vt aliasregulas euāgelice ꝑfectōis obſeruent. & ſtatuta maiorū ſuoꝝ. Alii vero diuinitus illuſtratietiā ſine obligatione voti ſequi uolūt monita& pia ueſtigīa ſaluatoris. ſolū adimplendo p̄cepta que ſūt de neceſſitate ſalutis. verūetiā eius cōſilia. & ſic cōſiliū dicit̉ mentis illuminatio uel inſpiratio diuini bn̄placiti. de hisque ꝑtinent ad ꝑfectionis euāgelice cōplemen. Bern̄. ad fr̄es de mōte dei. Attendamꝰſolum que deus p̄cipiat. ſꝫ que ſit volūtas eiusbona bn̄placēs & ꝑfecta. Augͥ. ſi ꝯſilio uti uolueris. maius bonū adipiſceris mali aliqͥdꝑpetrabis. Sciendū aūt cōſiliū dat aīe ꝑitiāeligēdi. letitiā cōgaudēdi cōſtantiā ꝑſiſtendi.fidutiā obtinēdi. Dat inquā ꝑitiam eligendi.& diſcernēdi qͥd bonū. quid malū. qͥd melius.quid optimū. qͥd expediens. quid dānoſum.quid facile. qͥd difficile. quid certū. qͥd incer. quid ſecurū. qͥd ꝑiculoſuꝫ. & ſic de alijs circūſtantiis. p̄eligit aūt bonū a malo. expediensa damnoſo. certū ab incerto. tutū a ꝑiculoſo.facile a difficili. id̓o monet ſapiēs. eec̄i. xxxvii.Ante oīa uerbū uerax p̄cedat te. & omneꝫactū ꝯſiliū ſtabile. Et thob̓. iiii. Dete ab eo id ē