Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

lIſed quia reſiſtit dominiū humiditātis nonpoteſt compingi ex ficcitate terrea ipſa ſubſtancia mediocris dominio frigiditatiset humiditatis que ſūt prīcipia iſtiꝰ ſaporisqui abuſiue ſapor inſipidus nominatur.Hec igit̉ de ſaporibꝰ ſimplicibꝰ quo ad eoꝝdifferencias et naturas dicta iam ſufficiantque oīa de dictis yſa. ꝯſtā. ga. alioꝝ autoꝝmedicine breuiter ſūut excerpta. Sunt autēquidā ꝯpoſiti ſapoe̓s ſicut mixti ſūt colorespariter odoe̓s. hij ſapores ſcd̓m diuerſasꝯpoſiciones diuerſimode oꝑant̉. quia aliomodo ſapiunt in ſolidis. aliomodo in liqͥdisaliter in ſenſibilibꝰ. alit̓ in aīatis. de qͥbꝰin naturis ꝓp̓etatibꝰ reri corpoꝝ aīatoꝝet maīatoꝝ in libris precedentibꝰ ē oſtenſū.de liquoribꝰ tn̄ in quibꝰ fundati ſūt ſaporesaliquā arbitror hic ſupplenda que in librisſuperioribus caſualiter ſūt omiſſa. De liquorē⁂Iquor eſt liquidus liquor in plātis animaliū corꝑibus per digeſtionēgeneratus eliqnatus violencia velnatura de ſubſtācia corꝑis mixti vel expreſſQuibꝰ aūt humor non vocat liquor ſꝫ ſolusille qui artificialiter vel naturaliter liquaturde plātis liquoribꝰ aīatis. vt lac vrinade animalibus. vinū oleū de arboribꝰ. melde floribꝰ. ficera de fructibꝰ. ceruiſia de gnisoxizacra de pomis ſilueſtribꝰ granatis. etinter hos liquores quidā compoſiti quidāſimplices. nam ꝯpoſiti dicunt̉ qui ꝯficiunt̉ex diuerſis qui parit̓ ꝯmiſcent̉. Simplicesvero ſūt qui ita ꝑmanent ſn̄ ꝯmixtione aliqͣprout a ſuis ſubiectis primitus producuntnullus tn̄ liquor eſt ſimplex abſolutē preterſolā aquā que ſimplex dicit̉ ꝓut in elem̄tariꝑmanet puritate. Alij aūt liquores omnesſicut humores ex qͣtuor elemētis ꝯſtituunʳſimplices tn̄ dicunt̉ qui alijs miſcent̉ſimplices eciam dicunʳ in quibus ſimpliceselementoꝝ qualitates ex prima ꝯpoſicionedn̄ant̉ que a terreſtri fetulencia naturalit̓vel accidentaliter plus colant̉. Scd̓m autēvarias ꝯmixtiones liquoꝝ qualitatē elementorū predominantes ꝯplexiones variosſorciunt̉ odores pariter et ſapores. nam illiliquores in quibus predominat̉ calidū cumhumido ſunt dulciores. in quibꝰ aūt calidū ficto ſūt acuciores. in quibus vero p̄exiſtitfrigidū ſicco ſūt acetoſiores ſtipciores.ſed in quibus frigidū humido ſūt guſtuiinſipidiores vt pꝫ in p̄tiſina huiōi Quidāaūt liquores de quibuſdā arboribus inciſiscorticibꝰ per attractionē caloris ſolais ſpōte22 3egrediunt̉ vt balſamꝰ therebītina lacrīaque colore prius mundantur in mirre ſb̓aindurant̉ Quidā vero de fructibꝰ arboꝝ perexpreſſionē colligunt̉ vt vinū oleū ficerā ethuiōi. Quidā vero exuſtionē ignis liqͥdiores ꝑtes quorundā lignoꝝ in extremitatibꝰeducentes magno artificio acquiruntur vtcolophonia. pix liquida. oleū iuniꝑis ſilīaQuidā aūt ex herbaꝝ ſuccis exprimunt̉ vtopiū aloe hmōi. qui poſtea calore ignis velſolis defictat̉ Et quidā ex rore celi extremafloꝝ perfundentes ſe cirta eorum ſuperficiēinuiſcantes apū miniſterio ꝯponunt̉ vt melet quidā ex venis terre hauriuntur vt aquaſalmantina vitroſa aluminoſa. et huiōi. dequibus arte vel natura fit ſal. vitrū. alumēet huiōi. Oc hijs omnibꝰ liquoꝝ differēcijsꝓprietatibꝰ cauſis ſufficient̉ dictū eſt ſuiin li. xvij. de herbis arboribus eaꝝ ſucciset li. xv. de veīs terre. li. viij. de paſſionibꝰaeris vbi tangit̉ de natura manne et mellisque dicunt̉ de aere generari De melle tamēaliqͣ ſūt hic dicēdā et de lacte cero butiroque de animaliū vberibus emunguntur dequibus ſuperius eſt omiſſū.De liquorē in ſpeciali primo de melle.El vt dicit yſid̓. li. xx. dicỉ a melliſſegrece ideſt apibꝰ latine Sic greciapes vocant. apū ſolercia mirādonatue artificio parāt mella que primitus derore aeris ſunt creata et in arundinū folijsad inuenta. vn̄ virgilius Protinus aereimellis celeſtia dona Vnde adhuc in indiaet in arabia inueniunt̉ in ſimilitudinē ſalisramis folijs depēdencia vt dic̄ idē Sardūtn̄ amarū abſinthij cauſa cuius copia illiusregioīs apecule nutriunt̉ Dicūt aūt mediciqui de reꝝ tractant naturis precipue gal̓.nel pueris et iuuenibus perfectis viris inquibus habundat calor cibus eſt inutilisnociuus. ſenibꝰ aūt qui parua vitā laborātet frigore dicit vino veteri cibis calidisꝯuenire. hucuſqꝫ yſid̓. li. xx. ca. i. Eſt itaqꝫmel liquor dulciſſimus a materia puriſſimaarte medicinali generatus. cui tn̄ ex caloreapis mellis ſubſtāciā ꝯponētis. ex admixtione alicuius calidi ſe mellis ſubſtanciāadmiſcētis acumen dulcedine ē admixtūIn̄ mellis dulcedo cetei̓s eſt magis calidaſed minus humida vt dicit yſa. Meligitur ſit hn̄s multū caloris aereitatis minꝰterreſtritatis aqueitatis ꝓpter ficcitatēterre ignis. multū hn̄s ficcitatis acumīset minus frigiditatis hūoris. iudicaʳmel calidū et ſiccū in fine ſcd̓i gradus. tn̄ qͥa