Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ꝓpter hābuſidantē in eis virtutē. pulſū hn̄tfortē velocē. Senes vero ecōuerſo ꝑuū tar debilē raꝝ qͥa eoꝝ ꝯpulſio appropinqͣt frigiditati vn̄ ē neceſſe multū attrahe̓aerē frīgidū cauſa refrigeracōis. Alie aūt etates hijs affines ẜm ea cui magis approxīantpulſū ſimiliorē ſūt habentes in maſcul̓ in feminis Itē ꝓpter tꝑis inmutacōeꝫ.ver ꝓpter tꝑanciā frigiditatis caliditatispulſū facit fortē. ſimilit̓ autūpnus. Omneem̄ temꝑamentū virtuti naturali adhibꝫ incrementū Eſtas vero qͥa calidiſſima ē debilēpulſū reddit paruū. ꝓpt̓ nimiā pectoris dilatacōem ꝓpter quā euaneſcit virtus debilitat̉. ideo pulſus debilitati non ſufficit vtmagnus efficiat̉. hyenis aūt qͥa frigidā eſtfacit pulſū tardū. ſꝫ tn̄ multū fortē. tarditasaūt ꝓuenit ex hoc non oportꝫ multū refrigerari. fortis aūt eſt. qͥa calor naturalis adinteriora refugit corꝑis. vnde virtutē pulſūꝯfortat qn̄ non excedit. Calor vero eſtiualisvtrūqꝫ diſſoluit Itē ꝓpt̓ diuerſoꝝ clymatūet regionū inhabitacōeꝫ. qͥa in calidā regiōehabitates vt ī ethiopia pulſū hn̄t velocē qͣſieſtiuū. Habitātes vero in frigidā pulſū hn̄tſimilē hyemali. Inhabitates vero ſub lmneaequinoxiali pulſū hn̄t mediocrē. ſicut in tempore v̓nali autūpnali. Similit̓ aer calidusfrigidus fictus ſiue temꝑatus pulſū variat inmutat. Itē ꝓpter impregnacōeꝫ.pregnātes ī pulſu ſūt mutabiles. quia in prīcipio vſqꝫ ad ſextū menſem pulſū hn̄t fortēſpiſſū velocē. qͥa calor fetus. calorē augmētat naturalē vires mulieris vſꝫ ad tēpſūt mediocres fetus adhuc ꝑuus vn̄ parūnutrimenti abſtrahit ab earū corꝑibꝰ eteſt pulſus adhuc temꝑatus. In ſeptīo verome et fetus maiorrat ideo maius nutrimē requirit vn̄ natura grauat̉ ꝯn̄s pulſusdebilitat̉ Itē ꝓpt̓ ſompni vigiliarū alteracionē qͥa tꝑe ſompni ꝑuus eſſe ſolet tardꝰSed poſt ſompnū ſit fortis magnus quiatūc calor naturalis ꝯforta. verūtn̄ ſi ſompnꝰnimis ꝓlonget̉ pulſus rareſcit debilitaturPreterea ſi qͥs a ſompno excitet̉ ſubito. natura diſcutit̉ pulſus velox ſpiſſus tremenset inordinatus ſubito inuenit̉. ſꝫ quieſcititerū reuertit̉ in priſtinū ſtatū. Itē ꝓpt̓ labo corꝑis excercitacōem. que ſi fuerit tēꝑatapulſū facit fortē. magnū velocē ſpiſſū quiacalor natural̓ pꝰ huiōi excita Si vero excerciciū exiuei̓t tꝑamentū. accidit ecōtra pulſꝰuꝰ durus tarbus rarus a ī fine laborātibꝰvirtus deficit calor natural̓ diſſoluit̉ pulſus ꝯn̄s minorat̉ Itē propt̓ balneoꝝ aſſueLb 4factionē. in aqua calida balneātes temperate. pulſū habent fortē magnū ſpiſſūhoc ꝓpter nature ꝯfortacōem ꝓpter ſuperfluitatū humidarū ꝯſūpcōem. ſed in nimismorantibꝰ in aqua pulſus debilis efficit̉. remanet tamē ſicut priꝰ velocitas et ſpiſſitudoSimilit̓ balneates in aqua frigidā tēꝑatepulſū hn̄t fortē velocē et hoc ꝯtīgit propt̓caloris naturalis coadunacōeꝫ ꝯfortacōemvirtutis ꝓueniētis ex temꝑamēto exteiorisinfridacōis. ſꝫ nimia mora in tali balneo pulſū debilitat virtutē hoc ꝯtīgit in macilētis plus ꝙͣ in craſſis propot̓ frigiditatē adexteriora nimis ſubito. qͣſi ſn̄ obſtaculo penetrantē. quaſi precordia plus debito ꝯſtrīgentē. Itē propt̓ cibi potus variā ſūpcōemCibus em̄ ſuꝑfluus indigeſtus pulſū debilitat. moderatus vero digeſtuſqꝫ ac per menbra diffuſus excitata v̓tute pulſū augmētatSimilit̓ potus modea̓tus digeſtus pulſūfacit fortē magnū velocē. frigidus aūt raet tardū Itē propt̓ paſſionū aīe variacōem ira fā̄t pulſū velocē fortē ſpiſſū. leticiamediocrē. Timor ſimilit̓ pulſū efficit velocēinordinatū trementē ſimilit̓ dolor ita dealijs ꝯtīgit. Hec aūt dicta de aīe eius poteciarū ꝓp̓ͥetatibꝰ effectibꝰ ꝙͣtū ſpectat ad hopuſculū ſufficiāt. Nūc aūt de ꝓp̓etatibꝰhumani corporis cuius anima virtus ē perfectio adiuuante dei grā aliqua ſūt dicenda Incipit liber. iiij. de ꝓp̓etatibꝰ ſb̓e corꝑeeE humani itaqꝫ corporis etparciū eius proprietatibustractaturi ab elementaribꝰqualitatibus et humoribusex quibꝰ conſtat corpus eſtprimitus inchoandum Caplm̄ pͥmū de. iiij. elemētaribꝰ qͣlitatibꝰVatuor itaqꝫ ſūt elementa elementares qualitates ex quibus ꝯſtituit̉omne animatū corpus materialiterprēcipue corpus humanū qd̓ int̓ oīa elemētaeſt nobiliſſimū et nobiliſſime inter oīa ꝯpoſita ordinatū vtputa ꝓp̓ū aīe racional̓ orga ipſius oꝑacōibꝰ naturalibꝰ voluntarijs deputatū. Eſt itaqꝫ corpus hoīs ꝯpoſitūex qͣtuor elemētis ſcꝫ extra aqua ignē aerequoꝝ qd̓libet habet ꝓp̓as qͣlitates. Sūt aūtquatuor pͥme prīcipales ſcꝫ caliditas. frigiditas. ſiccitas humiditas dicūt̉ pͥme. qͥaprimo labuntur ab elementis in elemētataDicun̉ eciā prīcipales quia ab eis oēs ſcd̓arij effectus oriunʳ̉ Harū qͣlitatū due ſūt acti-