Druckschrift 
De probrietatibus rerum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

VI.Itē eis ꝯuenit vindemiacio. ē vindemiatede vite vuas demere qd̓ ſit qn̄ fructus vineeprecidunt̉ recolligunt̉ De vitibꝰ aūt dicitpliꝰ. liº. xvij. ca. xxij. vitis qn̄ precidit̉ tꝑeꝯgruo debito ex preciſiōe vires recipitet ꝯcipit materiā ex qua fructus vel floresin poſterū ꝑiunʳ. niſi preciſione caſtigaret̉ſuperfluoꝝ tota infecundā ſterilis redderenichil auidius naſcit̉ ideo niſi vires adꝑiendū ſeruent̉ non fructus ꝑitura. in viteaūt ē natura vt malit parere ꝙͣ viuere.quicquid de materia ſuperflua a vite demifructui accedit. vites vero putacōis tꝑe ꝙͣtocito putant̉ tanto plus effundūt de materiaet ꝙͣto cicius tanto fert fructū vberiorē. itatn̄ putacio tempus debitū excedat. vn̄vites graciles tenues cicius oportet putareyalidās aūt nouiſſime. Debet aūt preciſiofieri oblique inter duas gemimas. ita vt inparte oppoſita gēme preciſionis fiat vulnꝰideo aūt debet fieri oblique non directe vtcito deſcendāt defluant guttule pluuialesper quarū frequenciā et permanenciā ſuperplana inciſſurā vitis ſūmitas lederẻ vt ꝙͣtovitis eſt gracilior macrior tanto plus ē deea putandū. qn̄ aūt pāpinacione indigetdebet remoueri foliū quod eſt circa vuā niſiymea ſit nouella ſed pocius alia que magisſunt remota. hoc em̄ vuā ſupplantaret qͥcqdvero erūpit pulluſat alias ꝙͣ ab oculis ſū̓geminis ſpuriū inutile iudicatur ſtatī eſtrumpendū Item idē ca. xxiiij. vitibꝰ acciditmorbus ſpecialis ſcꝫ quādo germina nimistēpeſtiue auferun̉. aut qn̄ in ſupinū incidūaūt qn̄ noxio rore vel ymbre floracōnis tꝑeperfundunt̉. aut qn̄ nouella germīa prumaaut frigore decoquunt̉. aut qn̄ ab imꝑitiscultoribꝰ aut terre foſſoribꝰ radices vulnereiniurioſe ledunt̉. et qn̄ deſquam ant̉ ideſt aſuo cortice totaliter ſpoliant̉. Inter oīa aūtmaxīe lediʳ qn̄ fortis ymber ꝑcutit pamitēfloreſcentē quia ſimul defluit ipſe fructus.Ex aere autē corrupto rore vel ȳbre noxiocreſcūt quidā v̓mes eruce teſtudīes vitisgerminā folia depaſcēte s ſic depaſtāfacile derelinqnunt. naſcit̉ aūt hoc malū intꝑe nimis humido atqꝫ lento. Accidit autēeis alius morbꝰ quē araneū vocāt vinitoresquia ex flatu venti noxio ymbre corruptogenerant̉ quedā tele quaſi araneaꝝ quibusobuoluūt̉ fructus ꝯſumunt̉ adurunturIedit eciā vitē raphanus odit eciā et corulūvnde qn̄ talia vitibus ſunt vicina triſtesegre efficiūt̉. vitrū quidem alnū et aquamarina fabe ac vicie putamina vltimā et787maxime internūcia vitiū ſunt venena hucuſꝫpli. li. xviij. ca. ij. Dicit idē vt apud priſcosvites inter mgͣnas arbores numerabant̉ Inaliquibus em̄ partibꝰ ſūt vites ita magnevt ex eaꝝ trūcis ſtatue fiāt colūpne vt pꝫin ſimulachro iouis ī vrbe p̄plōnia ſuꝑ tectūeciā templi epheſie diane vna vice antiqͥtusſcādebat Columpne quoqꝫ de talibꝰ vitibꝰfacte diutiſſime permanent incorrupte. Inpaucis em̄ lignis naturā eternior ē in vitenullo fine creſcunt. et circa domos villascircūduci poſſunt. ſcādun̉ in multis ꝑtibꝰad vlmi vel populi arboris ſūmitates et eoꝝram quaſi maritali affectu ſuis brachijs ſeꝯnectunt. Arbor eſt vtilis et medicinalisin folijs in fructu et emittit ac emit etreddit liquorē ſuccis omniū arboꝝ melioremqn̄ preſciditur lacrimā emittit puriſſimā.illa lacrīa collirijs adhibet̉ per illius lacrīeemulſionē deputat̉ eius ſubſtācialis humorin radice. vnde fructus poſtea ſurgit dulcioret purior ex ipſa vite. folia vitis ſunt latainterius plana viridia mollia. exteriꝰ aūtvallicula villoſa in ext̓mitate. lateribusinterciſa acuta. multū obumbrancia quoꝝvmbra eſtuantibus quieſcere cupientibuseſt iocunda. et ſūt multū medicinalia. namvulnera mundāt et munde ſanant. in aquadecocta refrigerant. calorē febrilē mitiganteſtuacionē et tumorē ſtoͣchi cathaplaſmatamire ſedant. pregnantē adiuuant. ſompnūꝓuocant. cecebꝝ recreant ꝯfortant. eiuslacrima potata ſepe calculos frangit vt dicitdiaſ. viſum acuit. lippitudinē oculoꝝ tollit.morſibus venenatis vexacionibꝰ ſuccurritcinis eciā eius valet ad predicta. qui ſuccōruthe et oleo admixtus tumorē ſpleīs ſꝑgitvt dicit idem pliꝰ. li. xxiiij. ca. i. vbi dicitfolia vitiū dolores capitis āputāt inflacōesſedant. farina ordeī calidam archeticamiuuant. diſſentericos valde iuuant ſi eorūſuccū bibant paciētes. lacrima eius oleoſuper locū piloſum illita modo pſilotri pilosamputant. hoc facit maxime lacrima quāramꝰ vitis viridꝫ emittit reſudat. v̓rucastollit. cortex vitium folia arida vulnerūſanguinē ſedant. ipſūqꝫ vulnus ꝯglutinātet ſanant. cinis vitiū mox fiſtulam purgatatqꝫ curat. neruoꝝ dolores et contractionesmitigat. ſcorpionū canum plagas oleoſanāt ciciꝰ cinis corticis ſe pilos ablatosreſtaurat multiplicat. hucuſqꝫ plinius. De vite agreſti.Itis agreſtis ē labruſcula ſic dictaquia in terre marginibus creſcit. a