labro em̄ dicit̉ labruſca ſcꝫ ab extremitateterre vbi naſcit̉ ſic̄ dic̓ yſid̓. li. xiiij. Eſt aūtſimilis viti vinifere in folijs ſꝫ nō in fructunam fructū facit modicū aūt nullū. ⁊ ſi quēfecerit ille durus eſt et ſtipticus ⁊ amarusvitis vinifera degenerat ſepe in labruſcā qn̄non colit̉ nec putat̉. ⁊ ecōnerſo. de labruſcafit vitis vinifera per culturā debitā ⁊ conſurāvt dicit pli. ⁊ ꝙͣuis labruſca non ſit qūo adcibū vtilis eſt tn̄ quo ad medicinā. nā eiusradix clixa in aqͣ pluuiali ⁊ mixta vino ydropicos curat. oēs maculas tollit. tuſſī ꝯpeſcitpuluis radicis eius ꝯtra defectū ſtoͣchi mireſubueīt vt dicit diaſ. Plinius aūt li. xxiij.ca. ij. dicit ſic. labruſca grece ampeloe ſargieappellatur. ſpiſſis folijs vinoſo cortice fertvuas rubentes mō cocti quaꝝ ſuccō mulierescutē faciei purgāt. ⁊ ille vue cū folijs ⁊ ſuccoterre vtiliter apponunt̉ vicijs coxaꝝ ⁊ lūboꝝtrite cū aceto ſcabiē hoīs ⁊ qͣdrupēdū curat.hucuſꝫ pli.¶ De vitulamne.Itulamen a vite dicitur illa plantahaſtarda ſiue ſpuria ⁊ infructuoſaque naſcit̉ a radice vitis ſiue aliasnon ꝓcedens ex ipſis gēmis et tales plantedegeneres ſūt ⁊ mnaturales. ⁊ ideo nō fructificant ſed vitē onerāt et grauant ⁊ fructūimpediūt ac retardat. nā humorē attrahūta radice qui deberet tranſferri ad fructū nutriendū ⁊ augnētandū. ⁊ ideo debent ciciusextirpari ne diucius creſcentes diminuantfructu vitis. ⁊ ideo tales p ante adulterinedicunt̉ ſpuria vitulamna ideſt degenerāciaet non numeralia li. ſapͥ. ca. iiij. ⁊ eſt hec lrārabani ⁊ antiqͦꝝ ꝙuis aug. ni li. de doctrinaxp̄iana dicit. ꝙ melius diceret̉ adulterineplātagines qd̓ quidē vrū eſt qͦ ad ſimpliciūintellectū. vera tn̄ lrā eſt ⁊ bona qͦ ad intelligentes ſcꝫ ſpuria vitulamina¶ De vinęa ⁂Inea vt dicit papi as. eſt locus vbiplantant̉ vites vn̄ ⁊ vinetū vocamꝰlocū vbi conſita eſt multitudo vitiūymea diligent̓ excoliʳ ⁊ ab omnibꝰ ſuꝑfluisexpurgat̉ ⁊ a cultoribꝰ ſepe illuſtratur. et neledat̉ a beſtijs macerijs ⁊ ſepibus circūdat̉⁊ ne diripiant̉ fructus eius cuſtos in ea ſuꝑſpeculā ordīat̉. in hyeme ſn̄ cuſtodia relinqiſꝫ in autūpno a multis frequenta. in hiemevalde pallet. in vere et in eſtate viret floretac redolet. ſed in autumpno fructu gaudetodor florētis vinee omni venenoſo ꝯtrariat̉et iō ipſa florēte fugiūt colubri ⁊ buphonesluſtinere eius flagranciā nō valētes viroreamēītate delcāt viſū. flagrācia ⁊ aroͣticitateafficit olfactū. ſaporis ſuauitate reficit guſtūfolioꝝ lenitate demulcet factū. aerē diligitpurū ſerenū vt dic̄ pli. ⁊ minꝰ diligit calidaet ficcā mediocriter pinguē ac dulcē. nā qn̄terra eſt minis pinguis vel minis humidaluxuriāt in ramos ⁊ in folia ⁊ paucos habetfructꝰ. qn̄ v̓o ī terra arenoſa ⁊ minis macracito deficit ⁊ areſcit cū non inueniat ſufficiēsfūdamentū ſcū nutrimentū. ſimilit̓ ſi fueritin terra amara vel ſalſugmoſa corrūpit̉ radixeius ⁊ malicioſo humore radicis ſubſtanciāſubnitnte. ⁊ idro diligit terrā dulcē ⁊ in ſuisqualitatibus temperatā ⁊ ideo montes altiſoli bene expoſiti ſūt optima loca ad vineaquia in eis eſt humor dulcis ⁊ calor fortis. ⁊ꝙͣto vineā ſoli inagis ē expoſita tāto fructꝰreddit dulciores. Primo autem eſt fructusviridis. durus. ſtipticus ⁊ acetoſus. deindeper decoctionē ſolis dulcis efficỉ ⁊ delicioſusſub folijs ipſius vinee latitāt vulpes vuasvuas vinee corrodentes auide ⁊ deuaſtātes⁊ maxime vbi cuſtodes ſūt negligentes necꝓdeſt ꝙ aliqui minus ſapientes ponunt etclaudūt vulpiū adu̓ſarios ideſt cānes intravitiū macei̓es ſiue ſepes. nā plus demoliunet deſtrunnt vuas vinee ſic incluſi paucicanes ꝙ furtiue facerēt plue̓s vulpes vt dicityſid̓. ⁊ ideo ſapiētes vinitores ſummā ſtudētdiligēcia ne ſubintrēt porci ſcū cānes doēſticiſeu vulpes. a muſcaꝝ aūt ⁊ vermiū corroſiōenon pōt/ ſeruari vinea niſi per ipſius manūqui oīa in ſua ꝯtinet poteſtate vt dicit yſid̓.⁊ ſaluat magnifice vniu̓ſa. ¶ De vuaVa ab humeo mes dicỉ ⁊ ē dicta qͣſihumida. eo ꝙ intrinſecus humoriseſt plena vt dicit yſid̓. li. xvij. Extribꝰ aūt ꝯponiʳ vua ſcꝫ ex folliculis glare aet arillis. folliculi dicunt̉ vinaria ſiue tecein quibus glarea ꝯtinet̉. ⁊ eſt glarea ſuccusſiue humor pinguis ipſius vue. Axilli autēdicunt̉ ꝑuula grana q̄ ſūt in racemo ⁊ dicun̉alio nomīe acini ab aceo ces ⁊ debet dici hicacinꝰ ni. ſicut patet in maiori volumīe pͥſtiani. vbi dicit̉ illd̓ verbū paulini. Exprimithumentes acinoſqꝫ ſuccūqꝫ liquentē. aliquitn̄ dicūt hͦ acinū. Sua eī eſt generale nomēad botros ⁊ racemos. nā vua ꝓpͥe ē multoꝝgranoꝝ coadunacio racemus aūt dicit̉ vnūgranū. Botrus aūt vuaꝝ ꝯgeries vel ꝯgregacio que gallice dicỉ moiſſime Scd̓m aūtpap̓. ⁊ yſid̓. racemus ē botronis ꝑs ſiue ramuſculus cū vius preciſus. vn̄ a ramo dicit̉racemus. Scd̓m yſid̓. vue aūt m̄ltis dicunt̉ſuburbane eo ꝙ ī vrbibꝰ vendū̉ ad amedēdū. ꝯmēdat eī eas ⁊ ſpēs ⁊ iocūditas ſapoī̓s
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten