¶ Capitulum¶ Quartum
aſcēſionis ⁊ hmōi. p̄cipue de his que coīter ſolēnizat eccl̓ia. ⁊ que publice ꝓponunt̉. aut etiam de miſterio trinitatis ꝙͣtuꝫ ad numeꝝ ⁊ diſtinctōeꝫ ꝑſonaꝝ: quia hoc expͥmit̉ ī miſterioincarnatōnis vt dictum eſt ſupra: hoc em̄ ꝑ ſeeſt obiectū fidei. quia illud ꝓprie ⁊ ꝑ ſe ad obiectū ꝑtinet. ꝑ quod hō ꝯſequit̉ bt̄itudinē: ⁊ qd̓eſt biā hominibꝰ veniendi ad beatitudinē. hoceſt miſteriū incarnatōnis ⁊ paſſionis ⁊ hmōi.vnde Augꝰ. Firmiſſime tene ⁊ nullatenꝰ dubites. omnē hominē qui ꝑ ꝯcubitū viri ⁊ mulieris ꝯcipit̉ cū originali peccato naſci. mortiqꝫſubiectū: ob hoc naturalit̓ naſci filiū ire. a qͣira nullꝰ liberat̉ niſi ꝑ fideꝫ mediatoris homīsih̓u xp̄i. de ꝯſe. di. iiij. Sed vt dictū eſt in veteri teſtamēto implicitā. nūc explicitā in nouoteſtamēto quo ad adultos. Per accidēs aūt ⁊ ſecūdario ꝑtinēt ad obiectū fidei. om̄ia que inſcriptura ſacra. diuinitꝰ tradita ꝯtinent̉. Sīcꝙ abrahā habuit duos filios. ꝙ dauid fuit filius ÿſai ⁊ hmōi. ⁊ ꝙͣtū ad iſta que ſecūdario ꝑtinēt. nō tenet̉ homo explicite crede̓. ſed ſoluꝫimplicite ⁊ in p̄paratōne animi. inqͣtū parateſt crede̓ quicqͥd in ſacra ſcriptura ꝯtinet̉. Sꝫtūc tenet̉ explicite crede̓ qn̄ hoc ei ꝯſtiterit indoctrina fidei ꝯtineri. ¶ Sed ꝯtra pt̄ ſic arguiNullꝰ tenet̉ ad id qd̓ nō eſt in eius poteſtate.Sed crede̓ aliquid explicite. nō eſt in eiꝰ poteſtate. Dicit̉ em̄ ad Ro. x. Quō credent ei quēnō audierūt. Quō audient ſine p̄dicāte. Quōpredicabūt niſi mittant̉. Sed ad multos nō ēmiſſus predicator: ergo ⁊cͣ. Rn̄dit. b. tho. ſcd̓aſcd̓e. q. ij. arti. v. ꝙ ſi in pt̄ate homīs dicat̉ aliquid eſſe excluſo auxilio gracie. ſic ad multatenet̉ homo. ad que nō poteſt ſine gr̄a reꝑareSicut ad diligendū deū ⁊ ꝓximū. ⁊ ſimilit̓ adcredendū articulos fidei. Sed tn̄ hoc pt̄ homocum auxilio gracie. quod quidē auxiliū qͥbuſcūqꝫ diuinitꝰ dat̉. ⁊ miſericordit̓ a deo dat̉: qͥbus aūt nō dat̉. ex iuſticia ī penā p̄cedētis peccati ſaltē originalis nō dat̉. Vt Augꝰ dicit inli. de natura ⁊ gracia. Et ad hoc facit quod habetur. de pe. diſ. ij. Quicūqꝫ ab illa ⁊cͣ.¶ De obiecto fidei qd̓ ē veritas pͥma. Ca. IIIICobiecto fidei. ſciēduꝫꝙ obiectū fidei ē veritas pͥma. Sꝫꝓ huiꝰ maiori declaratōe. nota ẜmb. tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. j. ar. j. Ꝙ cuiuſlibet cognoſcitiui habitꝰ obiectū duo habet .ſ.id qd̓ materialit̓ ꝯgnoſcit̉. qd̓ eſt ſicut materiale obiectū. Sicut in ſciētia geometrie materialit̓ ſcita ſūt ꝯcluſiones. Formalis v̓o ratioſciēdi ſūt pͥncipia demōſtratōis ꝑ que ꝯcluſiones cognoſcūt̉: ſicut etiā quo ad penitētiā viſiuā obiectū materiale ē color ſiue coloratum⁊ quaſi formale obiectū ē lux. qua mediāte videt̉ coloratū. Sic igit̉ ſi in fide ꝯſideremꝰ formalem ratōnem obiecti. Nihil eſt aliud ꝙͣ veritas prima. Nō em̄ fides de qua loquimur aſſētit alicui. niſi quia ē a deo reuelatū. Unde ipſiveritati diuine īnitit̉ tanꝙͣ medio. Si v̓o con
ſideremꝰ materialiter ea quibꝰ fides aſſentit:nōſolū eſt ip̄e deus: ſedetiā multa alia que ſubaſſenſu fidei nō cadunt. niſi ẜm ꝙ habent aliquē ordinē ad deuꝫ. ꝓut .ſ. ꝑ aliqͦs diuinitatiseffectꝰ homo adiuuat̉ ad tendendū in diuinaꝫfruitōeꝫ: ⁊ ideo etiā ex hac ꝑte obiectū fidei eſtquodāmō veritas pͥma. inqͣtū nihil cadit ſubfide niſi in ordine ad deū. Sicut ⁊ obiectū medicine ē ſanitas. qꝛ nihil medicina ꝯſiderat niſi in ordine ad ſanitatē. Et ſic ea q̄ ꝑtinent athūanitatem xp̄i. vel ad ſacramēta eccleſie. velad quaſcūqꝫ creaturas. ⁊ om̄ia illa que ī ſacraſcriptura credunt̉. cadūt ſub fide: inꝙͣtum perhmōi ordinamur ad deuꝫ. ⁊ eis etiā aſſentimꝰꝓpter diuinā veritatē. Eſt aūt tale obiectū fidei aliqͥd nō viſū circa diuina neqꝫ viſione corꝑali. neqꝫ viſione intellectuali .ſ. clare ⁊ demonſtratiue. Uiſū tamē eſt illud aliqͦ modo in generali .ſ. ſub ꝯmūi rōne credibilis. Nō em̄ crede̓t quis. niſi vide̓t ea eſſe credenda: vel ꝓptereuidētiā ſignoꝝ. vel aliquid hmōi. Et eadē ratōne idē eſt nō ſcitū. qꝛ om̄is ſcientia habeturꝑ aliqua pͥncipia ꝑ ſe nota. ⁊ ꝑ ꝯſequens viſa.Unde oportet quecunqꝫ ſūt ſcita aliquo modoeſſe viſa. Sed fides eſt de nō viſis ſeu de nō apparentibꝰ ẜm apl̓m ⁊ Augu. Cōtingere tamēpt̄. ꝙ id quod eſt viſū vel ſcitū ab vno homineetiā viatore. vt ꝙ deꝰ ſit vnꝰ. ſit ab alio creditūqui hoc demonſtratiue nō nouit. id qd̓ coīterhomībꝰ ꝓponitur vt credendū. eſt coīter nō ſcitum. Ratōnes aūt que inducunt̉ a ſanctis. adꝓbandū ea que ſūt fidei. nō ſunt demōſtratiueſed ꝑſuaſiōes quedā: manifeſtātes nō eſſe impoſſibile. quod in fide ꝓponit̉. vel ꝓcedunt expͥncipijs fidei .ſ. ex auctoritatibꝰ ſacre ſcripture. Ex his autem pͥncipijs bene probatur aliquid apud fideles. ſicut etiam ex principijs naturaliter notis probatur aliquid apud om̄es.¶ De diſtinctōne credibiliū. §. j.per articulos. Nota ẜm. b. tho. ꝙ nomen articuli ſcd̓a ſcd̓e. q. j. arti. vj. ex greco videtur eſſederiuatum: arthoron em̄ in greco quod in latino articulus dicitur. ſignificat quandam cōactionem aliquarū ꝑtiū diſtinctarū. et ideo ꝑticule corporis ſibinuicem coaptate. dicunturmembrorū articuli. Et ſimiliter in gramaticaapud grecos dicuntur articuli quedā ꝑteſoratonis coaptate alijs dictōnibꝰ. ad exꝑimenduꝫgenꝰ eaꝝ. numeꝝ ⁊ caſū. Unde credibilia xp̄iane fidei. dicunt̉ ꝑ articulos diſtingui: inꝙͣtūin quaſdā partes diuidunt̉. habentes aliquācoaptatōneꝫ adinuicē. Eſt aūt obiectum fideialiquid nō viſū circa diuina: ⁊ ideo vbi occurrit aliquid ſpeciali ratōne nō viſum. ibi ē ſpetialis articulus. Ubi v̓o multa ẜm eandē rōeꝫſūt cognita vl̓ incognita. ibi nō ſūt articuli diſtinguēdi: ſicut aliā difficultatē habet ad vidēdū ꝙ deus ſit paſſus. ⁊ aliā ꝙ mortuus reſurrexit: ⁊ ideo diſtinguit̉ articulꝰ reſurrectōnisab articulo paſſiōis. Sꝫ ꝙ ſit paſſus. mortuꝰ⁊ ſepultꝰ. vnā ⁊ eandē difficultatē habent: ita