Druckschrift 
4 (1479)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Sextus Titulus

filiū. Filius aūt patrē ꝓcedente tempore. Dilectio aūt ꝙͣto eſt diuturnior tanto fortior. ẜmillud Eccͣi. ix. Nōdimittas amicū antiquū nouus em̄ erit ſimilis illi. Et quia principiodebet̉ ſubiectio reuerētie honor. Effectui aūtꝓportionaliter competit recipere influentiaꝫprincipij prouiſionē ipſius: ꝓpter hoc parētibus a filijs magis debet̉ honor. filijs autemmagis debet̉ cura prouiſionis. Et ẜm ratōneꝫeminentioris boni. naturaliter filius plus diligit patrē ꝙͣ filiū. Et ẜm hoc intelligendū eſtverbū Ambroſij dicentis. poſt deum plus diligendi ſūt parentes. deinde filij. Et ẜm hoc dicit apl̓us. ij. ad Co. xij. Non debent filij thezaurizare parentibꝰ: ſed parentes filijs. Et ẜm rationem maioris cōiunctōnis ad ſeipſum. plusquis diligit filium ꝙͣ patrem. In articulo ta neceſſitatis. filius obligat̉ magis patri exbn̄ficijs ſuſceptis. vt parētibꝰ maxīe ꝓuideat.Utrum aūt debeat ma. §. viij.gis diligi pater vel mater. Reſpondet. b. tho. in iſtis comꝑatōnibꝰ illud quod dicit̉ intelligendū eſt ſe. vt videlicꝫ intelligat̉ eſſe queſitum de patre. inꝙͣtum pater eſt: an ſit plꝰ diligendus ꝙͣ mater. inꝙͣtum eſt mater. Poteſtem̄ in omnibꝰ hmōi tanta eſſe diſtantia virtutis malitie. vt amicitia ſoluat̉ vel minuaturvt dicit ph̓us in .viij. ethicoꝝ. Et ideo vt Ambroſius dicit. boni domeſtici ſūt malis filijsponendi. Per ſe ergo loquendo debꝫ magis diligi pater ꝙͣ mater. quod etiā dicit Hiero. ſuꝑezech̓. poſt deū diligendus eſt pater. deindemater. Ratio huiꝰ eſt. qꝛ vterqꝫ diligit̉ vt pͥncipium naturalis origīs. Sed pater habet excellentiorem rationē principij mater. qꝛ pater eſt principiū modū agentis. mater aūtmodum pacientis materie. Nec obſtat quodph̓us dicit in li. de generatione. femina datcorpus: ſed animaꝫ certum eſt dat deus. qͥain generatōne hominis mater materiā miniſtrat corporis informem tn̄. Format̉ autē pervirtutē formatiuā que in ſemine patris. Etꝙͣuis hec virtus formatiua poſſit cauſareanimā rationalē: diſponit tn̄ materiā corporalem ad hmōi forme ſuſceptionem.Vtrum aūt debeat quis. §. ix.plus diligere vxorē ꝙͣ parentes. Reſpōdet. b.tho. gradus dilectōnis vt dictū eſt poteſt attendi. ẜm rationē boni. ẜm rationē ꝯiunctionis ad diligentes. Scd̓m ratōnem ergo boni qd̓ eſt obiectū dilectōnis magis ſūt diligēdiparētes ꝙͣ vxores. qꝛ diligunt̉ ſub ratōne principij. eminētioris cuiuſdā boni. Scd̓m autēratōeꝫ ꝯiunctōis magis diligūt̉ vxores. qꝛ vxor ꝯiungit̉ viro vt vna caro. ẜm illud Math̓.xix. itaqꝫ ſūt duo ſed vna caro. Et ideo intēſius diligit̉ vxor. Sed maior reuerentia eſt exhibenda parentibꝰ ſuis. Et cum dicit̉ Gen̄. ij.Propter hoc relinquet homo patrē matreꝫ

⁊cͣ. Non eſt intelligendū. deſerant̉ parentesquo ad om̄ia: ſed ꝙͣtum ad cohabitatōeꝫ copulam. Sed in alijs debet quis magis aſſiſtere parentibus ꝙͣ vxori. Et quod ait apl̓us atephe. v. viri debent diligere vxores ſicut ſeipſos: eſt intelligendū equaliter ſicut ſe: ſꝫquia ratio dilectōnis vxoris ſumitur ex ſui dilectione. hoc eſt per ſimilitudinem. Utrum debeat quis ma­. §. x.gis dilige̓ bn̄factorē ꝙͣ beneficiatū. Ad hoc reſpondet. b. tho. vbi ſupra. aliquid diligit̉ dupliciter. Uno modo quia habet ratōnem excellentioris boni. Et ẜm hoc debet magis diligibene factor. quia ſit principiū in beneficiato. habet ratōnem maioris boni ſicut et de patre vt dictū eſt ſupra. Alio modo diligitur aliquid ratōne maioris cōiunctōnis. Et ẜm hocmagis diligimus beneficiatos. qd̓ ꝓbat ph̓usin. ix. ethicoꝝ quatuor ratōnes. Et pͥma eſt.quia beneficiatus eſt quaſi quoddā opus bene factoris. Unde ꝯſueuit dici de aliquo. ille eſtfactura illius. Naturale aūt eſt cuilibet. vt diligat opus ſuuꝫ ſicut poete diligunt poemataſua. Et hoc ideo eſt quia vnūquodqꝫ diligit ſuum eſſe ſuuꝫ viuere quod manifeſtat̉ in ſuoagere. Secundū eſt. quia vnūquodqꝫ naturaliter diligit id in quo aſpicit bonum ſuū. habetquidem benefactor in benefacto aliquod bonum econuerſo. Sed benefactor inſpicit inbene ficiato ſuum bonū honeſtum. Beneficiatus autē inſpicit in benefactore ſuum bonumvtile. Bonum autē honeſtuꝫ delectabiliusſiderat̉ ꝙͣ bonum vtile. tum quia eſt diuturnius. Utilitas em̄ cito tranſit. delectatō memorie eſt ſicut delectatō rei pn̄tis: tum etiā qꝛbona honeſta magis delectatōe recolimꝰ ꝙͣvtilitates nobis ab alijs ꝓuenerunt. Terciaeſt qꝛ ad amantē ꝑtinet agere. Uult em̄ operat̉ bonū amato. ad amatū aūt ꝑtinet pati. etideo excellētioris ē amare ꝓpter hoc ad benefactorē ꝑtinet vt plus amet. Quarta ratō ē. qꝛdifficiliꝰ ē impende̓ beneficia ꝙͣ reciꝑe. Ea v̓oin quibꝰ laboramꝰ magis. magis diligimꝰ quev̓o nobis defacili ꝓueniunt. magis ꝯtēnimusNon tamē dicit̉ quoſlibet beneficiatos pl̓ꝰdebeamus diligere quibuſlibet benefactoribꝰ.Nam benefactores a quibꝰ maxima beneficiarecepimus. vt deū parentes. p̄ferimꝰ his quibus aliqua minora beneficia impendimus.Vtrum ordo caritatisᵐ. §. xj.maneat in patria. Reſpondet beatus tho. vbiſupra. Neceſſe eſt ordinem caritatis manere īpatria ꝙͣtum ad hoc. deus diligatur ſuperomnia. Hoc em̄ ſimpliciter erit tunc. qn̄ homoperfecte eo fruetur. Sed de ordine ſui ad aliosdiſtinguenduꝫ videtur. quia ſicut ſupra dictūeſt. Dilectōnis gradus diſtingui poteſt. vl̓ ẜmdifferentiam boni quod qͥs alteri exoptat. velẜm intenſionē dilectōis. Primo qͥdē modo pl̓